(SKDS) - Mặc dù Luật Điện ảnh từ hơn 2 năm trước đã quy định rõ tỷ lệ thời lượng phát sóng phim nội của các đài truyền hình phải đạt ít nhất 30% so với tổng thời lượng phát sóng phim, nhưng cho đến nay, vẫn tồn tại thực trạng tràn ngập phim ngoại trên hầu khắp các kênh truyền hình. Mới đây, lãnh đạo Bộ VH-TT&DL đã có cuộc họp yêu cầu các nhà đài tìm giải pháp khắc phục để tăng thời lượng phát sóng cho phim Việt.
Các đài truyền hình kêu “khó”!
Đó là thực trạng của hầu hết các đài truyền hình, nhất là các đài truyền hình địa phương trước quy định có tính chất “đổ đồng” về tỷ lệ 30% phim nội trên sóng truyền hình mà Nghị định 54/2010/NĐ-CP đưa ra. Hiện mới chỉ có duy nhất 2 đài truyền hình “anh cả” là Truyền hình Việt Nam (VTV) và Truyền hình TP. Hồ Chí Minh (HTV) là đạt tỷ lệ trên.
Trong đó, VTV còn vượt chỉ tiêu lên xấp xỉ 50%. Một số đài khác có diện phủ sóng rộng một chút cũng đã “bấm bụng” cắt “giờ vàng” vốn vẫn dành cho phim ngoại để phát phim nội. Tuy nhiên, như một biện pháp đối phó, các phim được phát chủ yếu là phim cũ, đã phát đi phát lại hàng chục lần mà gần như không có phim mới. Còn lại hầu hết các đài khác, nhất là các đài địa phương, đều chưa đạt tỷ lệ này.
Cảnh trong phim Vòng tròn cạm bẫy. |
Lãnh đạo một đài truyền hình cho biết không phải các đài có gan làm ngơ quy định của luật mà chỉ là “lực bất tòng tâm”. Trong số 63 đài PT&TH địa phương, nhiều đài năng lực tự sản xuất chương trình nói chung còn rất thấp, chỉ khoảng 20-30 phút/ngày, nhiều lắm cũng không vượt 2-3 giờ đồng hồ. Vậy thì đừng nói gì đến việc có thể tự sản xuất được một bộ phim truyền hình. Lại thêm không phải đài nào cũng có đủ nguồn kinh phí để bỏ ra mua phim nội về chiếu. Bởi hiện giá thành một tập phim truyền hình của ta không hề rẻ, dao động từ 150 - 450 triệu đồng/tập.
Để giải bài toán kinh tế và bảo đảm không bị thủng sóng, nhiều nhà đài đành “cực chẳng đã” mới phải “nhắm mắt” phát sóng phim ngoại trên đài của mình. Đó là chưa kể giá mua phim ngoại, đặc biệt là phim Trung Quốc và Hàn Quốc tương đối rẻ, trong khi đó, nguồn thu từ quảng cáo ở những bộ phim này lại cao hơn hẳn so với phim Việt. Vậy thì không có lý gì các đài truyền hình lại không phát sóng, nhất là trong khi phim Việt không đủ để chiếu, chất lượng phim chưa cao và đều phải mua với giá rất đắt!
Và thế là mặc cho quy định của Luật Điện ảnh, các kênh truyền hình địa phương (và cả hàng chục kênh truyền hình trả tiền chạy theo lợi nhuận khác) vẫn cứ “làm ngơ”, vẫn đồng loạt phát phim ngoại, dẫn đến hệ quả là “cơn bão” phim nước ngoài vẫn ngang nhiên hoành hành trên hầu hết sóng các đài truyền hình hiện nay.
Cần phải “tiếp sức” cho phim Việt
Cuộc chiến giữa phim nội và phim ngoại là vấn đề nan giải không chỉ của Việt Nam mà kể cả các nước có nền công nghiệp điện ảnh phát triển như Pháp, Nhật Bản… cũng phải đối đầu với làn sóng phim Mỹ, Hàn Quốc, Trung Quốc… Nhưng có lẽ vì chưa có chế tài xử phạt cụ thể nên chúng ta mới phải đối đầu với cuộc chiến này triền miên và dai dẳng đến như vậy. Hiện nay, số lượng các đài truyền hình không đảm bảo thời lượng phát sóng phim Việt rất lớn nhưng chưa một đài nào bị xử phạt hay nhắc nhở. Vì thế, nhiều nhà đài vẫn "làm ngơ" trước quy định.
Để làm tốt vấn đề này, những người làm công tác quản lý phim có yếu tố nước ngoài cần có chế tài xử phạt cụ thể. Cần xử lý nghiêm những đài truyền hình có sai phạm và biểu dương những đài truyền hình làm tốt công tác phát hành, phổ biến phim. Bên cạnh đó, chúng ta cũng cần phải có những quy định “mở”, đủ sức để hấp dẫn và kích thích các nhà đài chú trọng tới phim Việt. Chẳng hạn như: các quy định về chiếu phim dài tập, về thời lượng quảng cáo trong phim… để tăng khả năng thu hồi vốn và có lãi cao cho các đài truyền hình.
Bộ phim Việt Nam dài tập “Vòng tròn cạm bẫy” đang phát sóng trên VTV1. Ảnh: ST |
Để hạn chế và chấm dứt tình trạng phim nội bị phim ngoại lấn át như hiện nay thì không chỉ trông chờ vào tiềm lực và ý thức của các nhà đài mà còn cần phải nâng cao thị hiếu và tinh thần tự tôn dân tộc cho công chúng, phải có giải pháp khiến nhu cầu “người Việt xem phim Việt” ngày một được nâng cao. Với người xem hiện nay, vấn đề không nằm ở chỗ phim Việt được phát sóng nhiều hay ít mà chính là chất lượng của các bộ phim dán mác “nội”. Chính vì thế, ngoài việc nâng cao năng lực sản xuất để tăng nguồn phim hỗ trợ các đài, ngành điện ảnh cũng cần phải nâng cao chất lượng phim. Hiện tại, chất lượng của phim Việt đang còn tồn tại quá nhiều vấn đề cần phải được cải thiện.
Tại cuộc họp bàn giải pháp tăng thời lượng phim nội, Thứ trưởng Huỳnh Vĩnh Ái đã yêu cầu Cục Điện ảnh, Cục NTBD tích cực đẩy nhanh tiến độ xây dựng đề án liên quan đến các chế độ chính sách khuyến khích sáng tác, chế độ tài trợ, đặt hàng đối với các tác phẩm văn học, nghệ thuật... để có nhiều phim hay, chương trình nghệ thuật chất lượng tạo nguồn chương trình chất lượng cho các kênh truyền hình. Thứ trưởng cũng đề nghị các đài truyền hình tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ VH - TT&DL trong việc chấn chỉnh hoạt động tổ chức biểu diễn nghệ thuật, nâng cao năng lực thẩm định phim phát sóng, tăng thời lượng phim Việt trên sóng, dành những giờ đẹp cho phim Việt.
Chỉ khi các giải pháp “tiếp sức” cho phim nội được triển khai thực hiện đồng bộ từ các cơ quan quản lý với sự chung tay của các cấp, các ngành và toàn xã hội thì phim Việt mới có cơ hội được “khởi sắc” trên sân nhà!
Nguyễn Nga
-n__76476-5edbd.jpg)
