Lô xe tăng mới do tập đoàn quốc phòng nhà nước Nga Rostec bàn giao, trong bối cảnh chiến sự vẫn diễn ra khốc liệt và nhu cầu bổ sung khí tài hạng nặng ngày càng lớn.
Xe tăng T-90M của Nga trong quá trình vận chuyển đến các lực lượng tiền tuyến. (Nguồn: MW)
Theo Rostec, các xe tăng được nâng cấp dựa trên kinh nghiệm thực chiến suốt nhiều năm qua cùng những phản hồi trực tiếp từ binh sĩ ngoài mặt trận. Cả ba dòng xe đều đã được cải tiến liên tục nhằm tăng khả năng sống sót trước các mối đe dọa mới trên chiến trường hiện đại.
Tuy nhiên, dù truyền thông Nga gọi đây là "xe tăng mới", thực tế chỉ có T-90M là được sản xuất hoàn toàn mới. Hai dòng T-72B3M và T-80BVM chủ yếu là các xe tăng thời Liên Xô được đại tu, nâng cấp sâu rồi đưa trở lại phục vụ chiến đấu.
Nga tăng tốc sản xuất xe tăng để bù đắp tổn thất
T-90M cùng các gói nâng cấp T-72 hiện được sản xuất tại nhà máy Uralvagonzavod, cơ sở chế tạo xe tăng lớn nhất thế giới ngoài Trung Quốc. Đây cũng là trung tâm đóng vai trò chủ lực trong việc tái thiết lực lượng thiết giáp Nga kể từ khi xung đột Ukraine bùng nổ năm 2022.
Nhân dịp kỷ niệm 81 năm chiến thắng phát xít Đức, Tổng giám đốc Uralvagonzavod Alexander Potapov đã so sánh các dòng T-72, T-80 và T-90 hiện nay với huyền thoại T-34 của Liên Xô trong Chiến tranh Thế giới thứ Hai.
Ông cho rằng nếu T-34 từng trở thành "xe tăng của chiến thắng", thì những chiếc T-72, T-80 và T-90 hiện tại cũng đang thích nghi với các điều kiện chiến đấu hiện đại, từ máy bay không người lái cho tới các loại vũ khí chống tăng tiên tiến.
Theo nhiều đánh giá nguồn mở, sản lượng T-90 của Nga đã tăng mạnh chỉ sau vài năm. Nếu giai đoạn 2020–2021 Nga chỉ sản xuất khoảng 90–110 xe tăng mỗi năm, thì đến năm 2024 con số này được cho là đã tăng lên khoảng 280–300 xe, tức gần gấp ba lần.
Sự gia tăng này diễn ra trong bối cảnh Nga chịu tổn thất lớn về thiết giáp tại Ukraine, đồng thời phải mở rộng quân đội và chuẩn bị cho nguy cơ đối đầu căng thẳng hơn với NATO.
Các nhà phân tích từ nhóm điều tra độc lập Conflict Intelligence Team (CIT) cho rằng tốc độ sản xuất thực tế của Nga hiện cao hơn đáng kể so với nhiều dự đoán trước đây của phương Tây. Họ dẫn chứng bằng hình ảnh các đoàn tàu chở đầy xe tăng T-90 và việc dòng xe này liên tục xuất hiện trên nhiều mặt trận.
Xe tăng thời Liên Xô vẫn là xương sống của Nga
Dù chịu tổn thất đáng kể trong xung đột, Nga vẫn duy trì được lực lượng thiết giáp quy mô lớn nhờ đưa hàng loạt xe tăng Liên Xô từ kho niêm cất trở lại hoạt động.
Đặc biệt, các gói nâng cấp mới dành cho T-72B từ năm 2022 được cho là đã giúp khả năng bảo vệ của dòng xe này tiệm cận tiêu chuẩn của T-90M hiện đại hơn.
Trong khi đó, xe tăng T-80 lại gây bất ngờ trên chiến trường Ukraine nhờ khả năng cơ động cao và hoạt động hiệu quả trong điều kiện khắc nghiệt. Điều này khiến Nga quyết định khôi phục dây chuyền sản xuất T-80 tại nhà máy Omsktransmash sau nhiều năm ngừng hoạt động.
Đến tháng 4/2024, Nga cũng đã nối lại việc sản xuất động cơ turbine khí cho T-80, cho thấy Moscow vẫn đánh giá cao vai trò của dòng xe tăng này bất chấp chi phí vận hành và bảo dưỡng cao hơn T-90.
