Tập đoàn Uralvagonzavod cho biết, các xe tăng T-90M và T-72B3M trong đợt bàn giao lần này được trang bị hệ thống bảo vệ toàn diện thế hệ mới, được cải tiến dựa trên kinh nghiệm thực chiến tại chiến trường Ukraine, đặc biệt nhằm đối phó với mối đe dọa ngày càng lớn từ máy bay không người lái (UAV).
Xe tăng T-72B3. (Ảnh: MW)
Uralvagonzavod cũng xác nhận sản lượng xe tăng đang tiếp tục được nâng lên, trong khi các gói nâng cấp mới vẫn được triển khai liên tục để đáp ứng những thay đổi nhanh chóng trên chiến trường hiện đại.
Hiện nay, T-90M là dòng xe tăng chiến đấu chủ lực duy nhất được Nga sản xuất mới hoàn toàn, với những chiếc đầu tiên được bàn giao từ năm 2019. Song song với đó, số lượng lớn xe tăng T-72 được bảo quản trong kho dự trữ thời Liên Xô đang được nâng cấp lên chuẩn T-72B3M, tích hợp nhiều công nghệ tương đồng với T-90M.
Chiến trường Ukraine làm thay đổi thiết kế xe tăng Nga
Sự xuất hiện dày đặc của UAV góc nhìn thứ nhất (FPV) cùng nhiều loại UAV khác khiến phần nóc tháp pháo, khoang động cơ và khu vực phía sau xe tăng trở thành những điểm dễ bị tấn công nhất.
Để thích ứng, các xe tăng Nga ngày càng được bổ sung giáp mái, lồng bảo vệ, thiết bị tác chiến điện tử và nhiều giải pháp phòng vệ mới nhằm gây nhiễu hoặc đánh chặn UAV trước khi chúng tiếp cận mục tiêu.
Việc Uralvagonzavod tích hợp trực tiếp các biện pháp chống UAV vào dây chuyền sản xuất cho thấy kinh nghiệm chiến trường đang nhanh chóng được chuyển hóa thành các cải tiến công nghiệp. Thay vì duy trì những thiết kế cố định, các dòng T-90M và T-72B3M liên tục được điều chỉnh để đáp ứng môi trường tác chiến đang thay đổi.
Một trong những nâng cấp đáng chú ý nhất là việc tích hợp hệ thống phòng vệ chủ động Arena-M từ năm 2024.
Arena-M sử dụng radar để giám sát liên tục khu vực xung quanh xe tăng, phát hiện các mối đe dọa đang bay tới như tên lửa chống tăng hoặc một số loại đạn tấn công. Sau khi xác định mục tiêu, hệ thống sẽ tự động tính toán quỹ đạo và phóng đạn đánh chặn nhằm phá hủy vật thể trước khi nó tiếp cận xe tăng.
Sự xuất hiện của Arena-M được đánh giá là mang lại lợi thế đáng kể cho các xe tăng Nga, trong bối cảnh phần lớn xe tăng đang được Ukraine sử dụng và đa số xe tăng của các nước NATO chưa được trang bị rộng rãi hệ thống phòng vệ chủ động tương tự.
Ngoài các biện pháp phòng thủ, Nga cũng đang nghiên cứu khả năng tích hợp máy bay không người lái FPV lên xe tăng. Những thông tin xuất hiện trong tháng 8 cho thấy các nhà phát triển đang đánh giá việc kết hợp phương tiện thiết giáp truyền thống với các hệ thống không người lái, nhằm tạo ra mô hình tác chiến mới trên chiến trường.
Thách thức lớn với ngành công nghiệp quốc phòng Nga
Quá trình chuyển từ việc sử dụng kho dự trữ xe tăng thời Liên Xô sang sản xuất mới đang đặt ra áp lực đáng kể đối với ngành công nghiệp quốc phòng Nga.
Các nhà máy hiện phải thực hiện đồng thời nhiều nhiệm vụ, từ chế tạo T-90M mới, nâng cấp T-72 lên chuẩn T-72B3M, sửa chữa xe tăng trở về từ chiến trường cho tới duy trì sản xuất các loại phương tiện bọc thép khác.
Quy mô sản xuất xe tăng thời chiến của Nga vẫn chưa được công bố đầy đủ, nhưng nhiều hình ảnh vệ tinh cho thấy lượng xe tăng dự trữ từ thời Liên Xô đang giảm nhanh. Điều này làm xuất hiện những dự đoán rằng nếu sản lượng T-90M không đủ bù đắp tổn thất, Moscow có thể phải tìm đến các nguồn cung từ bên ngoài, trong đó Triều Tiên thường được nhắc đến như một đối tác quốc phòng tiềm năng nhằm tránh nguy cơ thiếu hụt thiết giáp trong tương lai.
