Hai huyện vùng cao của tỉnh Lào Cai là Bắc Hà và Si Ma Cai thường có tình trạng loạn thuốc chữa bệnh tại các phiên chợ. Không chỉ có thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) được bày bán mà hàng chục loại thuốc tân dược chữa bệnh không rõ nguồn gốc xuất xứ cũng được các chủ hàng xén bày bán tràn lan, ngang nhiên nhưng chưa có cơ quan chức năng quản lý nào "lên tiếng". Các loại thuốc BVTV và thuốc chữa bệnh để lẫn lộn với nhau, dễ gây nguy hại nghiêm trọng đến sức khỏe người dân nếu dùng nhầm chủng loại.
 Nhiều thuốc tân dược trôi nổi được bán xen kẽ trong các phiên chợ. |
15.000 đồng một liều thuốc chữa bách bệnh
Chúng tôi có mặt tại 2 phiên chợ Bắc Hà và Cán Cấu (huyện Si Ma Cai) giữa tháng 10/2009 thấy việc mua bán thuốc ở đây phổ biến và dễ dàng như mua rau, mua thịt. Người bán hàng quảng cáo thuốc với các công hiệu như: chữa trị bỏng, biếng ăn, tiêu hóa, đau đầu, xương khớp, bổ dương tráng thận... Mỗi thúng, mẹt thuốc có đến hàng chục loại khác nhau. Chị Hoàng Thị Thuý - thôn Lử Chồ, xã Lầu Thí Ngài (Bắc Hà ) cho biết: Tuần nào tôi cũng mua thuốc tại chợ Bắc Hà, gia đình tôi và các gia đình khác thường mua thuốc về dự trữ tại nhà, phòng khi ốm đau. Thuốc Trung Quốc vừa rẻ, vừa chữa bệnh nhanh lắm, giá có 15 - 20.000 đồng là được một liều chữa đủ thứ bệnh. Còn mua ở hiệu thuốc giá bán đắt gấp đôi nên mình không mua, tiếc tiền lắm. Anh Hoàng Seo Lử - người bán thuốc nói: Các loại thuốc mình bán được mua bên kia biên giới, khi mua mình có hỏi công dụng của từng loại thuốc, rồi mới đem về bán cho bà con ở chợ Bắc Hà và chợ Cán Cấu.
Cần có biện pháp xử lý
Trước thực trạng nêu trên, ông Lương Công Sỹ - Giám đốc Sở Y tế tỉnh Lào Cai cho biết: Việc bán thuốc không rõ nguồn gốc, xuất xứ tại các chợ vùng cao thường xảy ra ở rất nhiều địa phương. Thanh tra y tế cũng thường xuyên đi kiểm tra nhưng việc xử lý cũng hết sức khó khăn vì các chủ hàng thường bán lẻ, khi thấy có đoàn kiểm tra đến, họ cất giấu rất nhanh. Khi bị kiểm tra, họ thường viện lý do: “Mình không biết về quy định, cán bộ nói thì mình không bán nữa”, nhưng rồi đâu lại vào đấy. Nguy hiểm nhất là việc các loại thuốc bày bán lẫn lộn với nhau: thuốc diệt sâu bọ, diệt chuột để lẫn với thuốc chữa đau bụng, cảm cúm, nhức đầu..., không có chữ tiếng Việt nên người tiêu dùng rất dễ bị nhầm lẫn, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người bệnh.
Việc loạn thuốc tại các chợ vùng cao Lào Cai hằng ngày vẫn diễn ra, xử lý nơi này chưa xong nơi khác lại tái phạm. Thiết nghĩ, để xử lý triệt để mang tính lâu dài, các cơ quan, ban ngành chức năng tỉnh Lào Cai như: Quản lý thị trường, Ban quản lý chợ, Phòng y tế, chính quyền địa phương... cần phối hợp chặt chẽ hơn nữa trong quản lý, xử phạt nghiêm minh những hành vi buôn bán thuốc không rõ nguồn gốc. Mặt khác, tăng cường tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân về mua bán và sử dụng thuốc phải theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ, nhằm bảo vệ sức khỏe của người dân tốt hơn.
Bùi Thanh Hải