Tế bào gốc có thể tác động đến bệnh Crohn như thế nào?
Bệnh viêm ruột (IBD), gồm bệnh Crohn và viêm loét đại tràng (UC), có thể gây viêm mạn tính, ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng và chất lượng cuộc sống. Mặc dù các thuốc sinh học và liệu pháp nhắm trúng đích đã mở rộng lựa chọn điều trị, một số người bệnh vẫn không đáp ứng hoặc không duy trì được hiệu quả lâu dài. Trong bối cảnh đó, ghép tế bào gốc tạo máu tự thân được nghiên cứu như một hướng tiếp cận dành cho những trường hợp bệnh Crohn nặng, kháng trị và được lựa chọn kỹ.
Ghép tế bào gốc tạo máu tự thân là phương pháp sử dụng tế bào gốc của chính người bệnh. Tế bào gốc thường được thu thập từ máu ngoại vi sau khi dùng thuốc huy động, sau đó được bảo quản để sử dụng. Người bệnh trải qua giai đoạn điều trị điều kiện hóa, chủ yếu bằng hóa trị liều cao nhằm ức chế hoặc loại bỏ một phần hệ miễn dịch trước khi tế bào gốc được truyền trở lại. Mục tiêu của phương pháp là tái thiết lập hệ miễn dịch, qua đó có thể làm giảm các phản ứng miễn dịch bất thường liên quan đến quá trình viêm ở người mắc bệnh Crohn. Một số nghiên cứu đã ghi nhận sự cải thiện hoạt động bệnh ở những bệnh nhân được lựa chọn phù hợp.
Ghép tế bào gốc tạo máu tự thân được nghiên cứu như một hướng tiếp cận dành cho những trường hợp bệnh Crohn nặng. Ảnh minh họa AI.
Những rủi ro cần cân nhắc
Ghép tế bào gốc tạo máu tự thân là thủ thuật chuyên sâu, đòi hỏi quy trình điều trị và theo dõi chặt chẽ. Quá trình điều trị trước ghép có thể làm suy giảm miễn dịch, khiến người bệnh tăng nguy cơ nhiễm trùng nghiêm trọng. Ngoài ra, người bệnh có thể gặp các biến chứng liên quan đến điều trị và tổn thương cơ quan. Vì vậy, phương pháp này chỉ có thể được cân nhắc trong những trường hợp đặc biệt tại cơ sở chuyên khoa có đủ năng lực, sau khi đánh giá kỹ lợi ích, nguy cơ và các lựa chọn điều trị khác.
BS. Alan Moss, Giám đốc khoa học của Quỹ Crohn và Viêm đại tràng (Hoa Kỳ), cho rằng việc tái thiết lập hệ miễn dịch có thể giúp một số người mắc bệnh Crohn nặng, kháng trị. Tuy nhiên, liệu pháp vẫn cần được đánh giá thêm để xác định rõ hiệu quả và mức độ an toàn.
Theo BS. John Appiah, chuyên gia tiêu hóa tại Geisinger (Hoa Kỳ), mục tiêu thực tế trong những năm tới là phát triển các liệu pháp giúp người bệnh duy trì thuyên giảm lâu dài, hạn chế tổn thương ruột, đồng thời cải thiện chất lượng cuộc sống.
Đối với người mắc IBD, điều quan trọng là tuân thủ phác đồ, tái khám định kỳ và trao đổi với bác sĩ khi điều trị không đạt hiệu quả mong muốn; không nên tự ý ngừng thuốc hoặc tìm đến các liệu pháp tế bào gốc chưa được chỉ định phù hợp với tình trạng bệnh.
