Hội Thiên văn Hà Nội (HAS) cho biết, tháng 11, người yêu thiên văn sẽ được chiêm ngưỡng nhiều hiện tượng kỳ thú, hấp dẫn trên bầu trời đêm. Hai trận mưa sao băng đạt cực đại và một siêu trăng xuất hiện khiến bầu trời đêm tháng 11 được thắp sáng liên tục.
Mưa sao băng Taurids (Taurid) diễn ra vào khoảng 4 - 5/11 (số lượng băng qua tầm < 10 vệt/giờ).
Tháng 11 hàng năm là thời điểm bạn có thể quan sát mưa sao băng Taurids - một mưa sao băng nhỏ nhưng kéo dài với vị trí trung tâm là chòm sao Taurus.
Mưa sao băng này có nguyên nhân từ một dải mảnh vụn được để lại trên quỹ đạo của sao chổi 2P/Encke. Dòng thiên thạch nhỏ này khá rộng, nên khi Trái Đất đi qua nó hàng năm, có tới hai mưa sao băng nối tiếp nhau là mưa sao băng Nam Taurids và mưa sao băng Bắc Taurids (nhưng vì vị trí và thời điểm đều rất gần nhau nên với người quan sát thì chúng cũng như một và thường được gọi chung là mưa sao băng Taurids).
Tháng 11 có hàng loạt các hiện tượng thiên văn thắp sáng bầu trời đêm. Ảnh: PV
Taurids là một mưa sao băng loại nhỏ nhưng kéo dài, chỉ có tần suất khoảng từ 5 đến 10 vệt sao băng mỗi giờ. Điều đặc biệt là ở chỗ nó gồm có hai nhánh mưa sao băng riêng biệt. Nhánh đầu tiên được tạo ra bởi bụi còn sót lại của sao chổi Asteroid 2004 TG10. Nhánh thứ hai bắt nguồn tu bụi để lại của sao chổi 2P Encke, xuất hiện hằng năm từ ngày 7/9 đến ngày 10/12.
Mưa sao băng Leonids (Sư Tử): Đạt cực đại vào đêm 17 - 18/11/2026 với mật độ khoảng 30 vệt/giờ
Hoạt động hàng năm từ ngày 06/11 đến 02/12, mưa sao băng Leonids nổi tiếng với những trận bão sao băng ngoạn mục trong quá khứ, bắt nguồn từ tàn dư mà sao chổi 55P/Tempel-Tuttle để lại.
Vào thời điểm cực đại năm nay, dưới bầu trời tối, bạn có thể nhìn thấy từ 10 đến 15 sao băng mỗi giờ - những tia sáng lao đi với tốc độ hơn 70 km/s. Đặc biệt, một số trận bão sao băng lịch sử như vào năm 1966 đã ghi nhận hàng nghìn sao băng xuất hiện mỗi phút chỉ trong vài chục phút ngắn ngủi, khiến người chứng kiến phải kinh ngạc trước hành trình sống động của Trái Đất giữa vũ trụ bao la.
Những đợt bùng nổ phi thường như vậy rất hiếm, chỉ lặp lại sau vài thập kỷ, khi Trái Đất đi xuyên qua các dải mảnh vụn dày đặc hơn thường lệ.
Siêu trăng (Trăng Hải Ly): Xuất hiện vào ngày 23/11, đây là một trong các đợt siêu trăng của năm khi Mặt Trăng đến gần Trái Đất hơn bình thường, trông lớn và sáng hơn
Đây là siêu trăng thứ hai trong chuỗi ba siêu trăng của năm 2026 (sau siêu trăng đầu tiên vào ngày 3/1/2026 và trước siêu trăng cuối cùng vào tháng 12/2026. "Trăng Hải Ly" (Beaver Moon) bắt nguồn từ truyền thống của người Bắc Mỹ, gắn liền với thời điểm loài hải ly chuẩn bị đập và hang tổ cho mùa đông.
