Tết đã hết, các cơ quan, doanh nghiệp trở lại nhịp sống thường nhật nhưng tháng giêng hằng năm luôn tồn tại hiện tượng không bình thường là lễ hội liên miên trong “Tháng giêng là tháng ăn chơi”, với rất nhiều hệ lụy.
Bản thân lễ hội, nhất là những lễ hội lớn tại các nơi như Đống Đa, Chùa Hương, Yên Tử, Phủ Giầy, Hội Lim, Đền Hùng, Đền Trần, Bà Chúa Xứ, Chọi trâu ở Đồ Sơn... là cần thiết bởi những lễ hội truyền thống này khơi gợi truyền thống yêu nước, truyền thống văn hóa cũng như tính hướng thiện của con người. Điều đáng nói là thái độ những người đi trảy hội và việc tổ chức lễ hội. Thật đau lòng khi trong những lễ hội thiêng liêng như Lễ hội Đền Trần, việc thưởng công của Vua cho người có công ngày xưa bỗng thành chuyện mê tín, không lo rèn luyện, cống hiến lại mong may rủi có chức có quyền qua chuyện “phát ấn”. Mê tín dị đoan công khai tại các chùa, các di tích lịch sử, các hội với những quầy bán sách bói toán, “tử vi trọn đời” được bày la liệt cùng với đội ngũ thầy bói cũng công khai trước khách thập phương. Môi trường các địa điểm tổ chức lễ hội bị bôi bẩn đến thê thảm. “Đất Phật” chùa Hương những năm trước cũng gặp nạn xả rác bừa bãi, dòng suối Yến đầy những túi ni lông, vỏ lon bia nổi lều bều. Quốc lễ như Lễ hội đền Hùng cũng có cả trò đỏ đen quay mũi tên trúng thưởng với tiếng loa oang oang quả là phản cảm... Những chuyện trộm cắp, lấy lễ của nhau không hiếm tại các lễ hội.
Điều đáng buồn hơn là nhiều BTC lễ hội không vì ý nghĩa của lễ hội mà vì lý do thương mại đã mở thầu các dịch vụ (trông xe, chèo đò, địa điểm mở hàng quán...) để nạn “chặt chém” hoành hành. Nhiều địa phương còn “chạy” bằng chứng nhận di tích lịch sử để mở lễ hội với la liệt hòm công đức rải khắp nơi, thậm chí chùa làng và chính quyền xã còn mâu thuẫn quanh việc quản lý hòm công đức!!?
Trước mùa lễ hội, ngay hôm mùng 7 Tết (9/2), Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã có Công điện gửi các bộ và các đơn vị liên quan, yêu cầu chấn chỉnh những biểu hiện tiêu cực, phản cảm tại các lễ hội trên cả nước, nhất là dịp đầu năm. Quá hiểu thực tế từ những năm trước, Công điện của Thủ tướng đã chỉ ra việc tổ chức lễ hội đã và đang xuất hiện những biểu hiện tiêu cực, phản cảm như: mở rộng quy mô lễ hội một cách tràn lan; trách nhiệm của người quản lý và ý thức của người tham gia lễ hội còn nhiều hạn chế, bất cập dẫn đến thái độ và hành vi ứng xử chưa văn hóa đối với một số lễ hội; các hiện tượng tiêu cực như: mê tín dị đoan, xâm phạm cảnh quan môi trường, an ninh trật tự không đảm bảo, thương mại hóa lễ hội có chiều hướng phát triển...
Để lễ hội thực sự có . nghĩa, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu cơ quan, đơn vị chủ truy tổ chức lễ hội phải chịu trách nhiệm về nội dung chương tr.nh, công tác tổ chức, quy mô, cấp độ của lễ hội. Việc mời khách Trung ương cần phải có ý kiến thống nhất của Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch. Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch, UBND các cấp tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm những sai phạm trong lĩnh vực tổ chức và quản lý lễ hội, ngăn chặn kịp thời các biểu hiện tiêu cực trong lễ hội cũng như đề ph.ng xảy ra tai nạn cháy nổ, ùn tắc giao thông.
Đây là động thái kịp thời của Chính phủ nhằm thiết lập trật tự lễ hội. Nhưng thiết nghĩ cần có chế tài quy buộc trách nhiệm, xử lý nghiêm minh đối với lãnh đạo địa phương, BTC lễ hội khi có chuyện không hay xảy ra.
LÊ QÚY