Nhưng tại sao việc xã hội hóa công tác y tế chỉ phát triển một cách cầm chừng, không tương xứng với tiềm lực hiện còn rất lớn trong dân?
Có đi khám bệnh ở bệnh viện thuộc tuyến TW như Bạch Mai, Việt Đức, Nội tiết, Bệnh viện K hay các bệnh viện tuyến tỉnh mới thấy nỗi khổ của người bệnh: Xếp hàng nhiều giờ để được khám bệnh, nằm chen chúc 2 - 3 người một giường bệnh trong không khí ngột ngạt mùi bệnh viện. Bệnh nhân, người thân nằm la liệt ở hành lang, các góc bệnh viện... Người dân khổ mà bác sĩ cũng vô cùng vất vả.
Tiềm năng trong dân rất lớn. Những bệnh viện quy mô hàng trăm, hàng ngàn giường ở nhiều mũi nhọn có thể được các nhà doanh nghiệp đầu tư xây dựng. Những ách tắc chính là ở khung giá dịch vụ y tế mà cơ quan bảo hiểm thanh toán cho cơ sở khám và chữa bệnh từ năm 1993 đến nay chưa thay đổi.
Công khám cho một bệnh nhân là 2.000 đồng, một bệnh nhân nằm viện, công bác sĩ, kỹ thuật viên, hộ lý, chăn màn, quần áo, ga nệm, tiền điện nước... chỉ được bảo hiểm y tế thanh toán 5.000đ/người/1 ngày. 1 ca chụp Xquang tim phổi kích thước 30x40cm chỉ thanh toán 20.000đ trong khi chỉ riêng giá mua một tờ phim là 15.000đ. 1 ca phẫu thuật thai nhi lần 1 là: 450.000 ngàn (trong khi đó 1 sợi chỉ Vicrin 1.0 có giá là 75.000đ). Riêng thuốc chữa bệnh theo giá trúng thầu không được tính lãi.
Theo lộ trình, từ năm 2015 - 2020 có khoảng 80 - 100% dân số tham gia BHYT. Thời điểm hiện nay (7/2011) một số địa phương số dân tham gia BHYT đã lên đến 65 - 70%. Nếu bệnh viện tư ra đời không ký hợp đồng khám chữa bệnh cho đối tượng tham gia BHYT thì liệu điều trị bệnh cho ai?
Nhưng nếu xây dựng bệnh viện với giá viện phí như hiện nay thì không nhà doanh nghiệp nào dám làm (trừ ở thành phố, các bệnh viện tư lách luật và áp giá cho bệnh nhân chuyển tuyến đến).
Riêng các bệnh viện công lập, ngoài số tiền thu một phần viện phí được bảo hiểm thanh toán, số còn lại được ngân sách nhà nước chi trả (bệnh viện đa khoa tỉnh: 48.000.000đ/1 giường bệnh/năm).
Đã đến lúc chủ trương xã hội hóa công tác y tế của Đảng cần được nhận thức và thực hiện một cách nghiêm túc. Để có lợi cho dân và giảm gánh nặng tài chính quốc gia - Chính phủ cần có Nghị định sửa đổi giá dịch vụ y tế - bệnh viện tư phải được thu đúng, thu đủ trong khám và điều trị; Nhà nước chỉ giữ những bệnh viện mũi nhọn, liên quan đến mặt bệnh có tính xã hội, phần còn lại nên cổ phần hóa hoặc tư nhân hóa. Ngân sách hàng ngàn tỷ đồng mỗi năm chi cho bộ máy cán bộ viên chức ngành y, mua sắm trang thiết bị, xây dựng nhà xưởng... Nên chăng để dành một phần mua BHYT cho đối tượng có công, trẻ em dưới 6 tuổi, hộ nghèo và cận nghèo...?
BS. Cao Hữu Quang (Giám đốc Bệnh viện đa khoa Phủ Diễn, Nghệ An)