Sáng 5/11, Quốc hội đã thảo luận tại hội trường về Dự án Luật Thủ đô. Đa số ý kiến đại biểu phát biểu tại phiên họp tán thành việc thông qua dự án Luật Thủ đô tại kỳ họp này với một số điểm điều chỉnh, bổ sung theo hướng làm rõ trách nhiệm, thẩm quyền của chính quyền và nhân dân Thủ đô. Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu điều khiển phiên họp. Chiều cùng ngày, QH thảo luận ở tổ về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Dự án Luật Hòa giải cơ sở.
“Đặc thù” của Thủ đô ở đâu?
Mở đầu phiên họp, đại biểu (ĐB) Nguyễn Văn Tuyết (Bà Rịa Vũng Tàu) tán thành cao việc ban hành Luật Thủ đô và đồng tình với nhiều nội dung trong Dự thảo Luật. Tuy nhiên, ĐB lưu ý, các quy định về thẩm quyền của UBND thành phố Hà Nội khi thu hồi đất, giải phóng mặt bằng cần đảm bảo lợi ích chính đáng của người dân. Việc phạt tiền cao hơn đối với một số hành vi vi phạm trong khu vực nội thành Hà Nội, theo ĐB là cần thiết, nhưng khi thực hiện cần lưu ý tính khả thi; cũng không nên nâng mức phạt lên đến 2 lần mức chung, mà khoảng 1,2 - 1,5 lần là hợp lý, vì nếu phạt cao quá sẽ dẫn đến việc người xử phạt và người bị phạt “đi đêm” với nhau. Ông Tuyết cũng đề nghị quy định luôn vào luật một số tỉnh giáp ranh với Thủ đô là Vùng Thủ đô để tập trung nguồn lực phát triển, tạo được chuyển biến rõ nét... Thẳng thắn nhận xét Dự thảo Luật còn mang nặng bóng dáng của một nghị quyết, với ít nhất 15 từ “phải”, còn chung chung, chưa có nội dung quy định rõ ràng, mang tính chế tài cụ thể, ĐB Phạm Trọng Nhân (Bình Dương) yêu cầu chú trọng việc xây dựng quy hoạch chung và các quy hoạch chuyên ngành cho Thủ đô. ĐB Phạm Trọng Nhân nhận xét, “siết” điều kiện nhập cư sẽ không giải quyết được tình trạng quá tải về cơ sở hạ tầng kỹ thuật - xã hội của Thủ đô. Phải cân nhắc lại, nếu không lại phải sớm điều chỉnh Luật. Đồng tình với quan điểm của ĐB Phạm Trọng Nhân, ĐB Trần Ngọc Vinh (Hải Phòng) cho rằng, dự thảo Luật cũng chưa làm rõ tính “đặc thù” của Thủ đô, nhiều nội dung là vấn đề của chung các đô thị lớn. “Vấn đề là tổ chức bộ máy của chính quyền Thủ đô trong quan hệ với Trung ương và địa phương khác mới là chính sách đặc thù”, ông Trần Ngọc Vinh nhấn mạnh.
Xây dựng văn hóa Thủ đô
ĐB Dương Trung Quốc (Đồng Nai) thảo luận về Luật Thủ đô dưới góc độ của nhà nghiên cứu lịch sử, ông nói: “Thủ đô Hà Nội bây giờ không còn là Thăng Long xưa mà đã có cả một không gian gắn kết với nền văn hóa hết sức đáng trân trọng, có bề dày lịch sử và đặc sắc đó là văn hóa Xứ Đoài. Bởi vậy khi chúng ta quy định những đối tượng trùng tu hay bảo vệ, phát huy di tích hầu như chúng ta chỉ loanh quanh ở không gian trong lõi của Thăng Long xưa, tôi nghĩ điều đó không thích hợp. Cũng như vậy đối với Xứ Đoài, chúng tôi nghĩ rằng ở khu Núi Tản là khu đất linh thiêng từ xa xưa, nó không chỉ linh thiêng với Non Đoài - Sơn Tây mà nó gắn liền với cả Kinh đô Thăng Long và cả khu vực Bắc Bộ chúng ta... Cùng quan điểm với ĐB Dương Trung Quốc, ĐB Lê Văn Lai (Quảng Nam) nói: “Tôi đề nghị trong luật này, chúng ta hết sức quan tâm yếu tố văn hóa, Luật cần quy định rõ, bảo tồn văn hóa Thủ đô”.
“Cả nước vì Thủ đô, nhưng trách nhiệm của Thủ đô cũng phải vì cả nước để mỗi người dân khi đặt chân đến Thủ đô đều tự hào về Thủ đô của mình văn minh, lịch sự... Thủ đô phải là niềm tự hào của chúng ta.”, ĐB Nguyễn Văn Tuyết kết thúc phần góp ý vào Dự án Luật Thủ đô. Đó cũng là mong muốn của không chỉ các ĐBQH mà còn là của người dân cả nước và kiều bào ta.
Tuệ - Tuấn