Theo thông tư quy định về việc mặc đồng phục và lễ phục tốt nghiệp của học sinh, sinh viên do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành ngày 30/9, kể từ ngày 14/11/2009, nữ sinh thuộc các trường học trong cả nước nếu sử dụng váy làm đồng phục thì chiều dài váy phải trùm quá đầu gối. Tuy nhiên, series phim ngắn Bộ tứ 10A8 hay bộ phim Những thiên thần áo trắng đang phát sóng trên VTV3 đều để các nhân vật diện váy ngắn trên gối. Váy ngắn không chỉ theo các học sinh đến trường mà (dĩ nhiên) theo các nhân vật tham gia nhiều hoạt động khác như đi xe đạp, đi chơi... Vậy nên nhiều khi... váy ngắn càng thêm ngắn.
Nếu như Những thiên thần áo trắng được hoàn thành từ trước khi quy định nói trên có hiệu lực thì Bộ tứ 10A8 phát sóng từ năm ngoái đến nay và vừa sản xuất vừa phát sóng nhưng vẫn phớt lờ quy định này. Không chỉ những bộ phim này, phim chiếu Tết của Hãng Thiên Ngân là Nhật ký Bạch Tuyết cũng có cảnh các nhân vật mặc váy ngắn. Công bằng mà nói, các phim này thường mời nhà thiết kế làm riêng trang phục cho phim trông rất bắt mắt. Và dĩ nhiên, chẳng nhà thiết kế nào tạo kiểu váy trùm quá đầu gối vì trông già, không gọn gàng và không thẩm mỹ.
Một cảnh phim Bẫy rồng tạo ảnh hưởng không tốt từ cách hút thuốc lá. |
Hút thuốc lá trên phim cũng vậy. Thông tư số 19/2005/TT-BVHTT ngày 12 tháng 5 năm 2005 của Bộ Văn hoá - Thông tin về việc hướng dẫn thực hiện Pháp lệnh quảng cáo và Nghị quyết số 12/2000/NQ-CP của Chính phủ về cấm quảng cáo thuốc lá đã cụ thể những quy định về cấm quảng cáo thuốc lá dưới mọi hình thức. Trong khi đó, các đạo diễn vẫn cho nhân vật thả khói trên phim. Trong bộ phim Bẫy rồng, vai diễn của Ngô Thanh Vân là nữ tướng cướp, có cảnh ngồi rít thuốc rất mơ màng... Hay trong phim Âm tính vừa phát sóng trên HTV7, nhân vật Minh, do Mai Phương Thúy thủ vai, lên cơn nghiện, tìm đến rượu và thuốc lá. Đây là tình huống bắt buộc phải chấp nhận có các cảnh hút thuốc nhưng cảnh Minh vật vã bên điếu thuốc được quay quá lâu và quá đậm lại gây hiệu quả ngược lại. Bẫy rồng thuộc loại phim hành động và phát hành thành công tại rạp. Còn Âm tính đã đoạt HCV tại Liên hoan Truyền hình toàn quốc vừa qua.
Điện ảnh và thời trang được xem là hai ngành quảng cáo hiệu quả cho thuốc lá. Cảnh hút thuốc trong phim ảnh thường được thể hiện sống động. Nhưng để cho các nhân vật hút thuốc là vô tình khuyến khích giới trẻ bắt chước và tạo ảnh hưởng không tốt với khán giả, nhất là với những người trẻ.
Nếu quy định một đằng mà phim vẫn làm một nẻo thì quy định pháp luật của Nhà nước bị chính các công cụ tuyên truyền vi phạm, khác nào "trống đánh xuôi kèn thổi ngược". Nhà biên kịch Trịnh Thanh Nhã (Hãng phim Truyện VN) bày tỏ: "Pháp luật quyết liệt với quảng cáo thuốc lá thì các nhà làm phim nên chấp hành". Thiết nghĩ, không chỉ các đạo diễn, các nhà duyệt phim mà chính những nghệ sĩ tên tuổi nên ý thức về hành vi của nhân vật vì hơn ai hết, họ là đối tượng mà khán giả trông vào. Các lực lượng thanh tra văn hóa - truyền thông cũng nên vào cuộc để "làm sạch" phim ảnh nước nhà, trước hết là góp phần để các quy định pháp luật đi vào nề nếp.
Mai Chi