Một giải pháp giảm tải xe máy ở Hà Nội là số chẵn đi ngày chẵn, số lẻ đi ngày lẻ từ năm 2002 bị phê phán và đã bị “phá sản”, vậy mà 9 năm sau lại xuất hiện ở TP.HCM, chỉ khác đối tượng chẵn lẻ là ôtô riêng. Qua kiến nghị của Sở Giao thông Vận tải TP.HCM khiến dư luận lại xôn xao.
Trước hết là khái niệm “ôtô cá nhân”. Ôtô công là xe biển xanh, biển đỏ, không phải ôtô công thì biển trắng vậy xe taxi mang biển trắng là ôtô công hay ôtô riêng. Dự thảo ôtô tham gia giao thông ngày chẵn lẻ có tính đến taxi không. Nhìn ở góc độ luật pháp, xe ôtô riêng là tài sản hợp pháp của công dân và đã là tài sản hợp pháp thì có quyền sử dụng tài sản cá nhân đó vào bất kỳ thời gian nào phù hợp lẽ nào bị cấm sử dụng chỉ vì bất lực trước nạn ùn tắc thì hạn chế theo kiểu không quản được thì cấm. Nhìn ở góc độ xã hội thì xe công hay xe riêng đều là phương tiện chuyên chở người đi làm và người ngồi xe công là do có tiêu chuẩn đi xe, không phải bỏ tiền mua xe còn người ngồi xe riêng không có tiêu chuẩn nên phải mua xe. Chỉ cấm xe riêng (theo ngày), không cấm xe công liệu có tạo được niềm tin trong xã hội khi thái độ của Nhà nước là mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật?
  Giải pháp xe ô tô đi ngày chẵn lẻ lại khiến dư luận xôn xao. |
Vẫn biết đường sá hiện nay không theo kịp với sự phát triển chóng mặt của ôtô, xe máy khi tham gia giao thông. Thế nhưng khắc phục tình trạng này phải bằng những biện pháp khác như mở đường, làm cầu vượt, tổ chức phân luồng phân tuyến hợp lý chứ không thể đơn giản một chiều bằng cách dùng biện pháp hành chính giảm một nửa lưu lượng xe tham gia giao thông trên đường phố. Không lẽ với giải pháp này, lượng ôtô sẽ đứng yên ở con số hiện nay hay một ngày nào đó, khi lượng ôtô xe máy tiếp tục tăng thì lại có kiến nghị xe riêng chỉ được đi 3 ngày trong tháng khi đuôi biển số bao nhiêu thì chỉ được đi vào ngày tương ứng (ví dụ đuôi 2 đi các ngày mùng 2, 12, 22, đuôi 1 lợi nhất thêm 7 ngày 31 trong năm!)?
Và điều này cũng sẽ rất thành hiện thực khi người có nhu cầu, có tiền vẫn tiếp tục mua xe, thậm chí mua 2 xe ôtô , chạy chọt để có đủ biển số chẵn lẻ để được đi cả 7 ngày trong tuần.
Nghe kiến nghị này cứ như mấy thầy phong thủy kiến nghị ngày xuất hành vì an toàn giao thông! Tôi cứ tưởng tượng nếu kiến nghị trên được thực hiện, mỗi chủ xe sau quy định này sẽ phải có cho mình một lịch chọn ngày để xuất hành khi có việc di chuyển vào vùng trung tâm thành phố! Và rồi TP.HCM vốn thiếu chỗ đỗ xe sẽ càng thêm thiếu chỗ vì số người mua 2 xe hẳn không ít và rồi lưu lượng xe tham gia giao thông trên đường chắc chắn không thể giảm ½. Rồi những người có nhu cầu cấp thiết (đến ngân hàng lĩnh một số tiền rất lớn chẳng hạn không thể dùng xe máy hoặc trong nhà có người thân phải cấp cứu đến bệnh viện...) nhưng không đúng ngày “chẵn lẻ” liệu có tặc lưỡi đi liều, thậm chí có người cố tình quên và lượng xe đi trái ngày sẽ là bao nhiêu? Có xe đi trái ngày thì có đủ lực lượng để xử lý xe “vi phạm”? Giả thiết có đủ lực lượng xử lý thì đây là ôtô chứ không phải xe máy để cảnh sát giao thông yêu cầu dắt lên vỉa hè. Những dãy xe “vi phạm” khi bị dừng xe để xử lý chắc chắn sẽ gây ùn tắc kinh khủng hơn cả khi chưa có quy định “chẵn lẻ”!
Và lạ hơn nữa là cùng trong một thành phố, ôtô cứ bán, đăng ký cứ cấp bất luận thực tế hạ tầng giao thông ra sao để rồi lại có thêm kiến nghị xe chẵn ngày chẵn, xe lẻ ngày lẻ!
Những kiến nghị là đáng trân trọng nhưng cần dựa trên thực tế như bác sĩ kê đơn cũng phải căn cứ vào thể trạng người bệnh, cho thuốc nhưng đừng quên phản ứng phụ.
Lê Quý Hiền