(SKDS) – Bằng chứng nhận Di sản thế giới của UNESCO cho thành nhà Hồ đã được trao tại di sản. Nhiều hy vọng lớn được gắn vào di sản độc đáo này nhưng bên cạnh những dự định lớn, rất cần quan tâm thực hiện từng việc nhỏ.
Vui sướng lớn, kỳ vọng lớn
Đêm nhận bằng Di sản thế giới 16/6 do đích thân đại diện UNESCO trao tại chính không gian di sản, muôn người vui mừng phấn khởi. Đông đảo quần chúng các làng quanh khu vực Thành nhà Hồ và các vùng lân cận, cùng nhiều đại biểu từ các ban ngành Trung ương, địa phương tề tựu về cổng Nam Thành nhà Hồ, huyện Vĩnh Lộc, chia vui với Thanh Hoá và cũng là niềm vui chung của cả nước. Trước chương trình nghệ thuật hoành tráng: Thành nhà Hồ - Niềm tự hào đất Việt, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng phát biểu chúc mừng, ông nhấn mạnh: “Đây là niềm vui, niềm tự hào của nhân dân Thanh Hoá và nhân dân cả nước.
Di sản văn hoá thế giới Thành nhà Hồ cùng với các di sản văn hoá vật thể, phi vật thể khác được thế giới công nhận, sẽ tô đậm thêm nền văn hiến ngàn năm hết sức phong phú của dân tộc Việt Nam, góp phần để bạn bè thế giới hiểu biết thêm về đất nước, con người Việt Nam, mở ra triển vọng, cơ hội mới cho phát triển du lịch, nghiên cứu văn hoá Việt Nam”.
Cũng trong những ngày qua, nhân sự kiện trọng đại, Sở VHTT&DL Thanh Hoá theo kế hoạch của UBND tỉnh đã đề xuất danh mục các dự án kêu gọi hỗ trợ, giúp đỡ tôn tạo và phát huy di sản văn hoá. Trong đó có các dự án tôn tạo và phát huy Di sản văn hoá thế giới Thành nhà Hồ, di tích lịch sử Lam Kinh, danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử văn hoá và các dự án kêu gọi đầu tư phát triển du lịch.
Nhiều dự án được đề xuất với tổng kinh phí dự kiến hàng nghìn tỉ đồng như bảo tồn và nghiên cứu công trường khai thác đá cổ núi An Tôn; nghiên cứu, phục dựng môn lâu; nghiên cứu, sửa chữa, tu bổ, gia cố các đoạn tường đá Thành nhà Hồ; khai quật, nghiên cứu tổng thể con đường hoàng gia từ Thành nhà Hồ đến đàn Nam Giao; nghiên cứu, khai quật tổng thể diện tích trong Thành nội; nghiên cứu, khai quật, tôn tạo hệ thống hào thành quanh Thành nội; đầu tư, tu bổ, tôn tạo 4 toà thái miếu; dự án cảnh quan hồ Tây - sông Ngọc; dự án núi và đền Đồng Cổ giai đoạn II; dự án thái miếu nhà hậu Lê giai đoạn II; bảo tồn và phát triển làng văn hoá Lương Ngọc; dự án phủ Trịnh - nghè Việt.
Đừng bỏ qua bước đi nhỏ
Có thể thấy nhiều kỳ vọng lớn được đặt ra từ việc Thành nhà Hồ trở thành di sản thế giới năm ngoái và đón bằng của UESCO vừa qua. Các dự án khai quật, nghiên cứu, sửa chữa... nếu hội đủ các điều kiện cần thiết và thực hiện, sẽ làm rõ thêm diện mạo di sản trong không gian và qua thời gian tồn tại. Đây cũng là những cơ hội để phát triển các hoạt động du lịch, tham quan, tìm hiểu, nghiên cứu của đông đảo giới khoa học, giáo dục, du khách và công chúng. Song song với đó là sự thúc đẩy đời sống của người dân quanh khu vực di sản khi chung tay tham gia hoạt động phục vụ du lịch.
Một đoạn tường Thành nhà Hồ.Ảnh: Quang Hưng |
Nhưng trước khi có thể thực hiện được những dự án, kế hoạch lớn nhiều chục, nhiều trăm tỉ đồng, rất cần có các hoạt động, chương trình ngắn gọn, cụ thể và sớm có kết quả thiết thực hơn trong bối cảnh hiện tại. Đó là tuyên truyền, tạo điều kiện để người dân sở tại thêm hiểu biết và cùng tham gia bảo vệ, phát huy giá trị di sản. Việc này cần cụ thể, chi tiết ngay từ những quy định về xây dựng nhà cửa, sử dụng phương tiện giao thông, giữ gìn cảnh quan, bảo vệ môi trường quanh khu vực di sản.
Đồng thời nên sớm thiết kế những tuyến, tour du lịch đến Thành nhà Hồ bao gồm những chương trình, hoạt động, sản phẩm du lịch hấp dẫn để thêm nhiều du khách tìm hiểu, tham quan di sản. Ngoài toà thành với những giá trị kiến trúc, xây dựng, khảo cổ đang được chứng minh, không thể thiếu sự sinh động của các sản phẩm du lịch giới thiệu được phong tục tập quán, văn nghệ dân gian, lễ hội tại địa phương.
Việc này cũng sẽ sớm kích thích sự tham gia của người dân thông qua việc sản xuất các sản phẩm truyền thống, quà lưu niệm, cung cấp dịch vụ cơ sở hạ tầng. Bên cạnh đó cũng phải xây dựng cơ chế tổ chức hoạt động du lịch văn minh, thuận tiện, tránh được những tiêu cực nảy sinh trong các hoạt động du lịch tại nhiều di tích, di sản khác.
Một trong những yêu cầu cao của UNESCO, phù hợp với xu thế phát triển xã hội là tạo điều kiện để cộng đồng tham gia bảo vệ, phát huy giá trị di sản. Nên làm sao để vai trò của người dân không bị mờ đi trong các hoạt động liên quan đến Thành nhà Hồ hôm nay và sau này.
Dương Xuân
