Tổng Bí thư Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước dự hội nghị.
Tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế Nhà nước và Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam của Bộ Chính trị, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị - Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương đã truyền đạt chuyên đề “Nội dung trọng tâm, cốt lõi của Nghị quyết số 79-NQ/TW, ngày 6/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế Nhà nước”.
Phải tiên phong kiến tạo phát triển, dẫn dắt, mở đường, thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Về quan điểm chỉ đạo phát triển kinh tế nhà nước, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị cho biết, Nghị quyết số 79-NQ/TW đề ra các nhóm quan điểm chỉ đạo mang tính hệ thống, bao trùm và toàn diện về phát triển kinh tế nhà nước trong kỷ nguyên mới:
Thứ nhất, đổi mới và cụ thể hóa quan điểm về nội hàm “vai trò chủ đạo” của kinh tế nhà nước trong kỷ nguyên mới. Trong bối cảnh mới, thực hiện hai mục tiêu 100 năm phát triển đất nước, xác lập mô hình tăng trưởng mới, khu vực kinh tế tư nhân đã được xác định là một trong những động lực quan trọng nhất, đặt ra sự cần thiết phải đổi mới nhận thức, xác định rõ ràng hơn nội hàm vai trò chủ đạo phù hợp với chức năng, vị trí của kinh tế nhà nước.
đồng chí Nguyễn Thanh Nghị - Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương.
Trên tinh thần đó, Nghị quyết số 79-NQ/TW kế thừa quan điểm của các nghị quyết, kết luận trước đây về việc kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong bảo đảm ổn định vĩ mô, các cân đối lớn; đồng thời bổ sung, cụ thể hóa nội hàm vai trò chủ đạo trên các mặt: định hướng chiến lược phát triển; giữ vững quốc phòng, an ninh; góp phần phát huy giá trị văn hóa và tiến bộ, công bằng, an sinh xã hội; là nguồn lực quan trọng để Nhà nước chi phối, can thiệp kịp thời, đáp ứng các yêu cầu đột xuất, cấp bách phát sinh.
Thứ hai, đổi mới căn bản mối quan hệ giữa kinh tế nhà nước và các khu vực kinh tế khác nhằm phát huy đầy đủ chức năng, vai trò của từng khu vực. Thực hiện chủ trương mới về phát triển nhanh, bền vững, tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên mới của dân tộc, bên cạnh việc tiếp tục khẳng định mối quan hệ phát triển bình đẳng, hợp tác, cạnh tranh lành mạnh và hỗ trợ lẫn nhau giữa các khu vực kinh tế, Nghị quyết số 79-NQ/TW làm rõ, bổ sung quan điểm: cùng với các thành phần kinh tế trong nước xây dựng nền kinh tế tự chủ, tự lực, tự cường, bảo đảm an ninh kinh tế, thúc đẩy hội nhập quốc tế sâu rộng, thực chất, hiệu quả.
Đồng thời đề ra mục tiêu đến năm 2045: kinh tế nhà nước trở thành nền tảng vững chắc bảo đảm tự chủ chiến lược, tự cường và sức cạnh tranh toàn diện của nền kinh tế; quản trị hiện đại, minh bạch, hiệu quả; có năng lực cạnh tranh cao và hội nhập sâu vào kinh tế toàn cầu; cung ứng dịch vụ công chất lượng cao, khẳng định tính ưu việt của chủ nghĩa xã hội.
Các đại biểu dự Hội nghị.
Thứ ba, quan điểm đột phá về nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác và sử dụng các nguồn lực của kinh tế nhà nước. Trong một thời gian dài, kinh tế nhà nước chủ yếu được sử dụng như công cụ phục vụ mục tiêu phát triển và điều tiết của Nhà nước; các nguồn lực kinh tế của Nhà nước được sử dụng phù hợp với các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển. Tuy nhiên, trước yêu cầu nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, Nghị quyết số 79-NQ/TW đề ra quan điểm mới về cơ chế phân bổ, quản lý, khai thác và sử dụng các nguồn lực của kinh tế nhà nước, trong đó nhấn mạnh hai điểm mới mang tính đột phá:
(i) Nhìn nhận kinh tế nhà nước là một chủ thể thị trường trực tiếp sử dụng các nguồn lực để đầu tư, kinh doanh, tạo giá trị gia tăng, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Theo đó, cơ chế phân bổ các nguồn lực kinh tế nhà nước phải vận hành theo cơ chế thị trường.
(ii) Để khắc phục tình trạng kết quả hoạt động của các chủ thể kinh tế nhà nước chưa phản ánh đầy đủ lợi ích và chi phí sử dụng tài sản nhà nước, đồng thời xác định đúng sức mạnh, tiềm lực, hiệu quả và đóng góp thực sự của kinh tế nhà nước, Nghị quyết đề ra quan điểm: các nguồn lực kinh tế nhà nước phải được rà soát, thống kê, đánh giá, hạch toán đầy đủ theo nguyên tắc thị trường; đánh giá tác động và phân tích lợi ích - chi phí xã hội của đầu tư nguồn lực vật chất của Nhà nước theo thông lệ quốc tế.
Thứ tư, nâng tầm nhiệm vụ của kinh tế nhà nước gắn với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế. Mặc dù tỷ trọng đóng góp GDP và đầu tư toàn xã hội của kinh tế nhà nước có xu hướng giảm, nhưng giá trị nguồn lực của khu vực này vẫn rất lớn; riêng tổng giá trị tài sản của doanh nghiệp nhà nước (DNNN) và ngân hàng thương mại nhà nước đã tương đương quy mô GDP. Nếu gia tăng hiệu quả sử dụng, nguồn lực này sẽ trực tiếp đóng góp cho mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Bối cảnh đó đặt ra yêu cầu phải nâng tầm nhiệm vụ của kinh tế nhà nước, không chỉ là công cụ để Nhà nước định hướng, điều tiết, dẫn dắt phát triển kinh tế, mà còn phải trở thành chủ thể trực tiếp góp phần hiện thực hóa hai mục tiêu 100 năm phát triển đất nước và xác lập mô hình tăng trưởng mới. Nghị quyết số 79-NQ/TW nêu rõ: kinh tế nhà nước phải tiên phong kiến tạo phát triển, dẫn dắt, mở đường, thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa, cơ cấu lại nền kinh tế và xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Đặt ra các mục tiêu cụ thể phát triển kinh tế nhà nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045
Về mục tiêu và tầm nhìn phát triển kinh tế nhà nước, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị cho biết, Nghị quyết đề ra các mục tiêu tổng quát và mục tiêu cụ thể đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Mục tiêu tổng quát gắn với vai trò, chức năng của kinh tế nhà nước trong kỷ nguyên mới, bao gồm: nâng cao hiệu quả, phát huy vai trò chủ đạo trong lĩnh vực then chốt, chiến lược; hỗ trợ các khu vực kinh tế cùng phát triển; góp phần thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh; góp phần thực hiện thắng lợi hai mục tiêu 100 năm phát triển đất nước.
Mục tiêu cụ thể đối với sáu thành tố của kinh tế nhà nước:
Về đất đai, tài nguyên: sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, minh bạch, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng nhanh, bền vững.
Về tài sản kết cấu hạ tầng: phát triển đồng bộ, hiện đại; tập trung hoàn thành các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia, quy mô lớn, kết nối liên vùng và quốc tế.
Về ngân sách, dự trữ quốc gia: thực hiện các chỉ tiêu đến năm 2030: tỷ lệ huy động ngân sách khoảng 18% GDP; bội chi khoảng 5% GDP; nợ công không quá 60% GDP; chi đầu tư phát triển khoảng 35–40% chi ngân sách; chi thường xuyên khoảng 50–55% tổng chi ngân sách.
Về doanh nghiệp nhà nước: phấn đấu có 50 doanh nghiệp vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á; từ 1–3 doanh nghiệp vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới; 100% doanh nghiệp quản trị hiện đại trên nền tảng số; 100% tập đoàn, tổng công ty nhà nước áp dụng nguyên tắc quản trị của OECD.
Về tổ chức tín dụng nhà nước: ít nhất 3 ngân hàng thuộc nhóm 100 ngân hàng lớn nhất châu Á về tổng tài sản; 4 ngân hàng tiên phong về công nghệ, quản trị, giữ vai trò chủ đạo về quy mô, thị phần, điều tiết thị trường.
Về đơn vị sự nghiệp công lập: đẩy mạnh xã hội hóa cung cấp dịch vụ công; giảm đầu mối, phấn đấu chỉ còn các đơn vị phục vụ nhiệm vụ chính trị, quản lý nhà nước và cung ứng dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu theo tinh thần Nghị quyết số 19-NQ/TW năm 2017.
