Chúng tôi đến làng Thượng Hội, thuộc xã Tân Hội, huyện Đan Phượng, chỉ cách trung tâm Hà Nội 25km, nơi đang có khoảng 20 cơ sở chuyên chế biến bì và mỡ heo. Bì thì dùng làm nem thính, nem chua bán cho các nhà hàng, quán nhậu. Còn mỡ heo thì sau khi rán xong sẽ đem bán cho các nhà hàng, quán cơm bình dân với giá rẻ.
Tại Tân Hội có khoảng 20 cơ sở chuyên chế biến bì lợn làm nem thính, nem chua hay sơ chế sau đó xuất đi các nơi khác để làm bì bóng... Bên cạnh đó, các hộ làm bì lợn còn kiêm thêm nghề quay mỡ lợn để "đổ" cho các nhà hàng, quán cơm bình dân...Có mặt tại cơ sở chế biến bì lợn của gia đình anh Nguyễn Tiến Đức, thôn Thượng Hội, xã Tân Hội, nơi xuất đi hơn 2 tấn bì lợn đã bị các cơ quan chức năng thu giữ, tiêu hủy. Ấn tượng ban đầu là mùi hôi thối, tanh nồng của bì lợn ngâm trong các bể lớn, bì lợn vừa thu mua về còn chất đống. Cùng với bầu không khí ngột ngạt đầy ruồi nhặng, cạnh đó, 3-4 công nhân cặm cụi làm việc. Ngoài nghề sơ chế, chế biến bì lợn, tại thôn Thượng Hội còn có nghề rán mỡ lợn. Mỡ lợn được thu mua từ khắp các nơi, từ mỡ được lọc ở bì, đến mỡ tràng, mỡ vụn...
 Những miếng mỡ có đầy dòi bọ mà quản lý thị trường phát hiện. |
Cơ sở của anh Nguyễn Ngọc Dũng (thôn Thượng Hội), mỗi ngày rán từ 7-8 tạ mỡ lợn "đổ" cho các nhà hàng, quán ăn. Song, tất cả đều không có giấy chứng nhận cũng như kiểm dịch ATVSTP. Trong một không gian chật hẹp nhưng khối lượng công việc lại không hề nhỏ, khiến bầu không khí xung quanh cơ sở chế biến đặc quánh và cơ man nào là ruồi nhặng. Sau khi rán, mỡ lợn được đổ vào thùng phuy và phân phối cho các thương lái nhỏ, lẻ bán cho các nhà hàng.
Cách đó không xa, gia đình anh Nguyễn Ngọc Dũng chuyên rán mỡ lợn. Mỗi ngày rán được 7 - 8 tạ mỡ heo các loại. Thịt heo mua về hầu như là loại có phẩm cấp thấp, được lọc bỏ bì để bán lại cho các gia đình làm bì, rồi đem rán. Khắp nơi, váng mỡ chảy tràn. Rán xong, mỡ được đổ vào thùng phuy sắt. Ruồi nhặng sa cả vào mỡ mà chết. Tất cả những thùng phuy mỡ sau đó được vận chuyển bằng ôtô đi khắp các khu đô thị để bán lại cho các quán nhậu, quán cơm bình dân với giá rẻ.
Bà Nguyễn Thị Lợi, Giám đốc Trung tâm y tế dự phòng huyện Đan Phượng (Hà Nội) cho biết, hàng năm trung tâm đều đi kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm tại các cơ sở sản xuất bì heo, mỡ heo ở làng Thượng Hội và đều phát hiện không bảo đảm ATVSTP nên không thể cấp giấy chứng nhận cho cơ sở nào.
Còn ông Nguyễn Hữu Thảo, Chủ tịch UBND xã Tân Hội, thì than phiền: Không chỉ không bảo đảm ATVSTP, các cơ sở làm bì heo, mỡ heo còn đang gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. UBND xã đã xây dựng một điểm công nghiệp tập trung, song cho đến nay mới chỉ có 13 trong số 20 cơ sở chế biến bì heo di chuyển vào khu công nghiệp, 7 cơ sở vẫn nằm trong khu dân cư. Bà Nguyễn Thị Lợi đề nghị các cơ sở sản xuất bì heo không bảo đảm ATVSTP, dứt khoát phải buộc đóng cửa. Đồng thời, người dân cũng cần cảnh giác khi chọn mua hoặc ăn các loại thực phẩm, chủ yếu là thịt, không có nguồn gốc rõ ràng hoặc được chế biến thủ công, có dấu hiệu mất ATVSTP.
Hạ Phúc