Không vì “bão giá” mà phá... vỉa hè

Kế hoạch giải tỏa lấn chiếm lòng lề đường đã có từ 15 năm trước, song đến gần đây, qua chiến dịch quyết liệt, có những thành quả bước đầu vẫn là bài toán khó giải vì khó khăn trong việc hỗ trợ người nghèo chuyển nghề ổn định. Trong thời điểm vật giá đắt đỏ, áp lực mưu sinh gay gắt, các chợ tạm đã dần từng bước xuất hiện lẻ tẻ đến tràn lan, chiếm dụng vỉa hè lẫn lòng đường. Không ít gánh hàng rau quả, thịt cá bày ra ngay trên vỉa hè, người bán kẻ mua hỗn loạn. Chưa kể sau những lần buôn bán tụ tập là rác thải đọng lại hôi thối, gây ô nhiễm nghiêm trọng.

Ai cũng biết, với một đô thị lớn thì tình trạng buôn gánh bán bưng, lấn chiếm lòng lề đường là không thể chấp nhận được. Thế nhưng thực tế, điều ai cũng biết chẳng phải có thể giải quyết ngay trong một sớm một chiều. Việc các quận huyện không kiểm soát được tình hình chiếm dụng vỉa hè cũng là một thực tế cần phải xem xét. Tình hình lập lại trật tự vỉa hè sau 5 tháng triển khai, hầu hết chính quyền quận, huyện đều than trời kêu khó vì không thể xử lý hết, dẹp vỉa hè trong khi chưa giải quyết tận gốc nghề nghiệp cho người dân, khiến tình trạng lấn chiếm ngày một tồi tệ hơn.

Hàng quán trên vỉa hè của một tuyến phố ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội Ảnh: ANTĐ

Trước hết, nếu dẹp vỉa hè, thiết lập trật tự đô thị trong một đợt, chúng ta thừa sức làm bởi tất cả các lực lượng đều tập trung làm một việc để có một kết quả rõ ràng. Thế nhưng giữ được thành nề nếp thì quả không dễ bởi các lực lượng tham gia phối hợp giữ vỉa hè không chỉ mỗi có chuyện vỉa hè. Lực lượng trật tự thiếu và không phải lúc nào cũng có thể túc trực nhắc nhở. Lúc công an và dân phòng phường đi tuần thì dẹp chỗ này lại bùng phát chỗ khác, không thể xử lý triệt để bởi việc giữ vỉa hè quang, sạch là chuyện đối phó chứ chưa thành ý thức. Đó là những lý do khiến vỉa hè cho người đi bộ có nguy cơ bị lấn chiếm trở lại. Lác đác chỗ này chỗ kia, tình trạng chiếm dụng lòng lề đường để kinh doanh đang đang bắt đầu nhen nhóm, nhiều tuyến đường lớn, nhỏ đã thấy vỉa hè cũng không còn chỗ cho người đi bộ.

Ở Hà Nội, phổ biến là các quán cà phê vào buổi tối coi như những quy định được "giải lao" với bàn ghế bày kín vỉa hè. Phố Giang Văn Minh đoạn Giảng Võ - Đội Cấn chẳng hạn, thật khó tìm thấy chỗ cho người đi bộ. Buổi tối đi dạo một vòng thành phố hẳn thấy không ít cảnh tương tự. Ở TP.HCM gần đây, hàng loạt tuyến đường bị rào chắn để đào xới thi công công trình thì vỉa hè càng mất tác dụng. Ví dụ, trên đường Nguyễn Kiệm, một số công trình rào chắn đường để thi công lại bị chiếm dụng buôn bán. Khách bộ hành đành xuống lòng đường trong khi khu vực này thường xuyên ùn tắc, kẹt xe nghiêm trọng.

Chiến dịch làm "sạch" vỉa hè để giữ bộ mặt đẹp của văn minh đô thị cũng như bảo đảm ATGT thời gian qua được dư luận ủng hộ và ghi nhận những thắng lợi bước đầu. Tuy nhiên, vấn đề vỉa hè không thể là chuyện "phong trào", "ra quân" mà cần thành nếp với ý thức tích cực của người dân về thành phố của mình. Để có ý thức và nề nếp này, thiết nghĩ không thể chỉ hô hào và đặc biệt, chính quyền sở tại không nên "thông cảm" để nhận lòng "biết ơn" của những hộ kinh doanh, buôn bán lấn chiếm vỉa hè. Đoạn phố nào vỉa hè bị lấn chiếm, chính quyền sở tại hoàn toàn chịu trách nhiệm với những hình thức xử lý cụ thể hẳn vỉa hè được "an toàn" hơn nhất là trong thời bão giá hiện nay...

Trần Dương