Khảo sát thực tế tại Lào Cai, kiến nghị tháo gỡ 'điểm nghẽn' nhân lực cho y tế cơ sở

Áp lực nhân lực gia tăng sau sắp xếp đơn vị hành chính

Chiều 27/7, Đoàn Giám sát chuyên đề của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát (UBDN&GS) do Phó Chủ nhiệm Hoàng Anh Công làm Trưởng đoàn đã khảo sát tại BVĐK số 1 tỉnh Lào Cai cùng một số trạm y tế xã, phường trên địa bàn. Nội dung trọng tâm của đợt khảo sát là đánh giá việc bảo đảm nguồn nhân lực nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của trạm y tế cấp xã trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Tại Trạm Y tế xã Việt Hồng, Đoàn công tác khảo sát cơ sở vật chất, trang thiết bị, điều kiện làm việc và thực trạng đội ngũ cán bộ y tế nhằm đánh giá khả năng đáp ứng yêu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân.

Theo báo cáo của Trạm Y tế xã Việt Hồng, đơn vị được thành lập trên cơ sở sắp xếp, tổ chức lại ba trạm y tế Việt Hồng, Vân Hội và Việt Cường. Sau khi sắp xếp, trạm có một điểm chính và hai điểm trạm, trực thuộc UBND xã Việt Hồng.

Qua khảo sát cho thấy, mặc dù cơ bản đáp ứng các nhiệm vụ chuyên môn thường xuyên, song trạm vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển y tế cơ sở trong giai đoạn mới, đặc biệt ở các lĩnh vực đòi hỏi chuyên môn sâu và chuyển đổi số.

Việc mở rộng địa bàn quản lý sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp khiến khối lượng công việc tăng lên đáng kể. Phần lớn viên chức phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ từ khám, chữa bệnh, triển khai các chương trình y tế, thống kê, báo cáo đến chuyển đổi số và công tác quản lý. Áp lực công việc lớn ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng triển khai các nhiệm vụ chuyên sâu.

Tại Trạm Y tế phường Nam Cường cũng cho thấy bức tranh tương tự. Sau khi hợp nhất bốn trạm y tế, đơn vị hiện có một trụ sở chính và ba điểm trạm, phục vụ toàn bộ người dân trên địa bàn phường.

Việc hợp nhất giúp tập trung nguồn lực, thống nhất đầu mối quản lý và nâng cao hiệu quả điều hành. Tuy nhiên, quy mô quản lý về diện tích, dân số và số lượng khu dân cư tăng mạnh cũng kéo theo áp lực rất lớn đối với đội ngũ y tế.

Hiện Trạm Y tế phường Nam Cường có 19 viên chức gồm 3 bác sĩ, 6 y sĩ, 4 dược sĩ, 2 điều dưỡng và 4 hộ sinh. Với lực lượng này, việc bố trí nhân lực thường xuyên tại cả bốn điểm trạm, đồng thời bảo đảm công tác khám chữa bệnh, trực chuyên môn, phòng chống dịch và triển khai các chương trình y tế gặp nhiều khó khăn. Không ít cán bộ phải luân phiên hỗ trợ giữa các điểm trạm, đồng thời kiêm nhiệm nhiều công việc hành chính, thống kê và quản trị.

Kiến nghị hoàn thiện chính sách để nâng cao năng lực tuyến xã

Từ thực tế khảo sát, Đoàn công tác nhận định, trong bối cảnh đổi mới hệ thống y tế cơ sở, các trạm y tế xã, phường không chỉ thực hiện khám chữa bệnh và y tế dự phòng mà còn đảm nhận nhiều nhiệm vụ mới như quản lý sức khỏe toàn dân, quản lý dữ liệu sức khỏe và triển khai chuyển đổi số.

Điều đó đòi hỏi cần tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy, rà soát vị trí việc làm, bổ sung cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp; đồng thời có cơ chế phù hợp về biên chế, đào tạo, bồi dưỡng và thu hút nhân lực chất lượng cao. Bên cạnh đó, việc đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, hạ tầng công nghệ thông tin và bảo đảm nguồn lực tài chính cũng là yêu cầu cấp thiết để các trạm y tế thực hiện hiệu quả chức năng, nhiệm vụ được giao.

Trong chiều cùng ngày, Đoàn công tác cũng khảo sát tại BVĐK số 1 tỉnh Lào Cai và Trạm Y tế xã Yên Bình. Các thành viên đoàn ghi nhận sự chủ động của các cơ sở y tế trong việc duy trì hoạt động, đồng thời đánh giá cao việc bệnh viện tuyến tỉnh cử bác sĩ chuyên khoa xuống hỗ trợ, hướng dẫn chuyên môn cho đội ngũ y tế tuyến xã.

Tuy nhiên, đoàn cũng chỉ rõ nhiều trạm y tế vẫn thiếu trang thiết bị cơ bản và thiếu bác sĩ ở một số chuyên ngành, khiến khả năng chẩn đoán, phân loại bệnh và quyết định giữ bệnh nhân điều trị tại trạm hay chuyển tuyến còn gặp nhiều hạn chế.

Phát biểu tại buổi làm việc với BVĐK số 1 tỉnh Lào Cai, Phó Chủ nhiệm UBDN&GS Hoàng Anh Công nhấn mạnh, bảo đảm nhân lực y tế để nâng cao chất lượng hoạt động của trạm y tế cấp xã là vấn đề được cử tri đặc biệt quan tâm trong nhiều năm qua, nhất là sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo ông Hoàng Anh Công, kết quả khảo sát sẽ được Đoàn giám sát tổng hợp, báo cáo đầy đủ để kiến nghị với Quốc hội và Chính phủ hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển nguồn nhân lực y tế, tạo điều kiện nâng cao năng lực tuyến xã, phường. Mục tiêu của hoạt động giám sát không chỉ là nhận diện những khó khăn, vướng mắc mà còn đề xuất các giải pháp khả thi, góp phần xây dựng hệ thống y tế cơ sở đồng bộ, hiệu quả, giúp người dân được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe có chất lượng ngay tại địa phương.

Một buổi khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho trẻ dưới 6 tuổi tại Trạm Y tế phường

SKĐS - Từ năm 2026, người dân cả nước sẽ được khám sức khỏe định kỳ miễn phí ít nhất 1 lần/năm và được lập sổ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe theo vòng đời, trong đó có đối tượng trẻ em dưới 6 tuổi.