Bên trong "thành phố ngầm" là hàng loạt tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình cùng các phương tiện phóng, cho thấy Iran vẫn duy trì một lực lượng tên lửa đáng kể bất chấp những chiến dịch không kích do Washington dẫn đầu.
Bệ phóng tên lửa bên trong 'pháo đài ngầm' của Iran. (Ảnh: II)
Trong đoạn phim, Thiếu tướng Ali Abdollahi, Tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Iran, cùng Chuẩn tướng Seyed Majid Mousavi, Tư lệnh Lực lượng Không quân Vũ trụ thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), xuất hiện khi tham quan tổ hợp và kiểm tra các loại vũ khí được lưu trữ bên trong.
Việc công bố hình ảnh diễn ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Tehran và Washington tiếp tục leo thang, sau khi Mỹ khởi xướng chiến dịch quân sự nhằm vào Iran ngày 28/2. Trước đó, các quan chức Iran tuyên bố nước này đang đẩy mạnh chuyển hoạt động sản xuất tên lửa xuống các cơ sở ngầm nhằm bảo vệ dây chuyền chế tạo, kho dự trữ và duy trì khả năng cung cấp vũ khí ngay cả khi chiến tranh kéo dài.
Những hình ảnh mới không chỉ cho thấy số lượng lớn tên lửa được cất giữ mà còn hé lộ nhiều cấu hình vũ khí khác nhau, trong đó có các dòng tên lửa đạn đạo tầm trung và phương tiện tái nhập khí quyển có khả năng cơ động.
Kho tên lửa Fattah và Kheibar Shekan xuất hiện bên trong tổ hợp
Qua phân tích hình ảnh, một số nhà quan sát độc lập nhận định cơ sở này lưu trữ nhiều tên lửa đạn đạo tầm trung thuộc các dòng Fattah và Kheibar Shekan của Iran.
Trong đó, Fattah-1 được Tehran công bố vào năm 2023 và giới thiệu là tên lửa siêu thanh có khả năng cơ động trong quá trình bay. Iran tuyên bố đã lần đầu sử dụng loại tên lửa này trong chiến đấu nhằm vào các mục tiêu tại Israel vào tháng 6/2025, để đáp trả những cuộc không kích của Israel.
Một chi tiết đáng chú ý khác là sự xuất hiện của các phương tiện tái nhập khí quyển có khả năng cơ động, được trưng bày bên cạnh những tên lửa hoàn chỉnh. Đây là bộ phận mang đầu đạn đi vào khí quyển ở giai đoạn cuối của hành trình. Khác với phương tiện tái nhập khí quyển thông thường có quỹ đạo tương đối dễ dự đoán, phiên bản có khả năng cơ động có thể thay đổi hướng bay, khiến hệ thống phòng thủ đối phương gặp khó khăn hơn trong việc tính toán điểm đánh chặn.
Theo những đánh giá được đưa ra từ hình ảnh, một số tên lửa dường như sử dụng đầu đạn hình nón thông thường, trong khi những bộ phận khác có đặc điểm phù hợp với phương tiện tái nhập khí quyển cơ động, vốn gắn với các thiết kế tên lửa đạn đạo mới hơn của Iran.
Khả năng thay đổi quỹ đạo ở giai đoạn cuối có thể làm giảm tính chính xác của các dự đoán về đường bay và vị trí mục tiêu. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm năng lượng còn lại của phương tiện, khả năng điều khiển, độ chính xác của hệ thống dẫn đường và năng lực của tên lửa đánh chặn đối phương.
Bệ phóng di động giúp Iran phân tán lực lượng tên lửa
Bên cạnh tên lửa và đầu đạn, đoạn phim còn cho thấy các phương tiện vận chuyển, lắp đặt và phóng tên lửa, thường được gọi là TEL. Đây là thành phần quan trọng trong hệ thống tác chiến tên lửa của Iran, cho phép đưa tên lửa đến vị trí khai hỏa mà không cần phụ thuộc hoàn toàn vào các bệ phóng cố định.
Việc sử dụng rộng rãi bệ phóng di động giúp Iran phân tán lực lượng và khiến đối phương khó xác định chính xác vị trí của các đơn vị tên lửa. Nếu các phương tiện này được triển khai, ngụy trang hoặc di chuyển thường xuyên, việc phát hiện và tiêu diệt chúng trước khi khai hỏa sẽ trở nên phức tạp hơn.
Sự kết hợp giữa kho chứa dưới lòng đất và các phương tiện phóng cơ động tạo thành một mạng lưới hỗ trợ tên lửa nhiều tầng. Các cơ sở ngầm có thể bảo vệ vũ khí và phương tiện khỏi những đợt không kích, trong khi bệ phóng di động giúp đưa tên lửa ra ngoài để triển khai khi cần thiết.
Mạng lưới 'thành phố tên lửa' khiến Mỹ khó phá hủy toàn bộ kho vũ khí Iran
Iran đã dành nhiều thập kỷ xây dựng hệ thống căn cứ tên lửa ngầm nhằm bảo vệ kho vũ khí trước các cuộc tấn công đường không và duy trì khả năng phản công trong trường hợp xảy ra chiến tranh kéo dài.
Những công trình này thường được giới chức Iran gọi là "thành phố tên lửa". Chúng có thể bao gồm các đường hầm lưu trữ vũ khí, tuyến vận chuyển dưới lòng đất, khu vực tập kết phương tiện và cơ sở hạ tầng phục vụ hoạt động phóng tên lửa.
Nhờ nằm sâu dưới lòng đất, nhiều cơ sở được bảo vệ tốt hơn trước các cuộc không kích thông thường. Việc phân tán lối vào, gia cố kết cấu và bố trí hệ thống thông gió cũng khiến đối phương khó xác định toàn bộ quy mô của tổ hợp, cũng như khó đánh giá mức độ thiệt hại sau mỗi đợt tấn công.
Những hình ảnh mới được công bố vì vậy cho thấy một thách thức lớn đối với chiến dịch quân sự của Mỹ: phá hủy các bệ phóng và cơ sở tên lửa trên mặt đất không đồng nghĩa với việc vô hiệu hóa hoàn toàn năng lực tên lửa của Iran.
Theo thông tin tình báo Mỹ được các quan chức trao đổi với The New York Times hồi tháng 5, sau 3 tháng giao tranh cường độ cao, Iran vẫn giữ lại khoảng 70% kho tên lửa. Nước này cũng được cho là đã khôi phục khả năng hoạt động tại 30 trong tổng số 33 cơ sở tên lửa dọc eo biển Hormuz, tương đương khoảng 91%.
