Bộ Y tế vừa ban hành Kế hoạch hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống dịch bệnh 27/12; Tháng hành động quốc gia phòng, chống HIV/AIDS và Ngày Thế giới phòng, chống AIDS 1/12 năm 2026, nhằm nâng cao nhận thức, huy động sự tham gia của toàn xã hội trong công tác phòng, chống dịch bệnh, hướng tới mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.
Theo Bộ Y tế, năm 2026, tình hình các bệnh truyền nhiễm trên phạm vi cả nước cơ bản được kiểm soát. Tuy nhiên, một số bệnh truyền nhiễm lưu hành vẫn ghi nhận số mắc cao, đáng chú ý là sốt xuất huyết, tay chân miệng và bệnh dại.
Đáng chú ý, tình hình HIV/AIDS tiếp tục đặt ra những thách thức đối với công tác phòng, chống dịch bệnh. Đến tháng 8/2026, cả nước ghi nhận 258.047 người nhiễm HIV còn sống. Theo Bộ Y tế, số người nhiễm HIV tiếp tục gia tăng, đặc biệt đáng lo ngại khi dịch bệnh đang tấn công mạnh vào nhóm thanh niên - lực lượng lao động chính của xã hội. HIV/AIDS không chỉ đe dọa sức khỏe, tính mạng của hàng triệu người mà còn tác động đến tương lai dân tộc và sự phát triển bền vững của đất nước.
Đến tháng 8/2026, cả nước ghi nhận 258.047 người nhiễm HIV còn sống. Theo Bộ Y tế, số người nhiễm HIV tiếp tục gia tăng, đặc biệt đáng lo ngại khi dịch bệnh đang tấn công mạnh vào nhóm thanh niên.
Trước tình hình trên, Đảng và Nhà nước xác định công tác phòng, chống dịch bệnh là một trong những ưu tiên quan trọng. Định hướng được đặt ra là chuyển mạnh từ tư duy tập trung khám bệnh, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh; chú trọng bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe toàn diện, liên tục theo vòng đời.
Trong đó, y tế dự phòng và y tế cơ sở được xác định giữ vai trò quan trọng trong phòng bệnh từ sớm, từ xa, ngay tại cơ sở; sẵn sàng ứng phó với các tình huống khẩn cấp về y tế công cộng. Việc đầu tư đồng bộ về nhân lực, cơ sở vật chất và thiết bị cho trạm y tế cấp xã cũng được chú trọng nhằm đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới.
Việt Nam đang trong giai đoạn thực hiện mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030 và đã đạt được nhiều thành tựu đáng ghi nhận trong công tác phòng, chống HIV/AIDS.
Nhằm tiếp tục thúc đẩy các hoạt động này, Bộ Y tế triển khai kế hoạch hưởng ứng Tháng hành động quốc gia phòng, chống HIV/AIDS từ ngày 10/11 đến 10/12/2026 và Ngày Thế giới phòng, chống AIDS 1/12. Chủ đề được lựa chọn trong năm nay là: "Huy động sức mạnh cộng đồng - Chung tay hành động vì mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS".
Thông qua chủ đề này, Bộ Y tế hướng tới tăng cường sự quan tâm của các nhà lãnh đạo, nhà hoạch định chính sách và toàn xã hội đối với công tác phòng, chống HIV/AIDS; đồng thời thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng trong các hoạt động dự phòng, xét nghiệm, điều trị và chăm sóc người nhiễm HIV.
Chủ đề được lựa chọn trong năm nay là: "Huy động sức mạnh cộng đồng - Chung tay hành động vì mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS".
Các thông điệp truyền thông tập trung khuyến khích người dân chủ động xét nghiệm HIV sớm, xét nghiệm định kỳ 6 tháng một lần để bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng. Thanh niên được khuyến cáo chủ động bảo vệ mình, sử dụng bao cao su đúng cách; người có nguy cơ lây nhiễm cần quan tâm đến các biện pháp dự phòng như PrEP và sử dụng bơm kim tiêm sạch.
Bộ Y tế cũng nhấn mạnh vai trò của điều trị ARV sớm, tuân thủ điều trị nhằm duy trì tải lượng vi rút dưới ngưỡng ức chế để đạt K=K; dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con; sử dụng Methadone đối với người lệ thuộc các chất ma túy dạng thuốc phiện và chủ động tham gia bảo hiểm y tế để bảo đảm tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe.
Đặc biệt, kế hoạch đặt ra yêu cầu giảm kỳ thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS; bảo đảm công bằng, bình đẳng trong tiếp cận các dịch vụ phòng, chống HIV/AIDS. Đây được xác định là một trong những nội dung quan trọng nhằm tạo điều kiện để người nhiễm HIV được tiếp cận các dịch vụ dự phòng, xét nghiệm, điều trị và chăm sóc phù hợp.
Cùng với hoạt động phòng, chống HIV/AIDS, hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống dịch bệnh 27/12/2026, Bộ Y tế lựa chọn chủ đề "Chủ động phòng bệnh – Vì một Việt Nam khỏe mạnh".
Theo kế hoạch, các bộ, ngành, đoàn thể Trung ương và các tỉnh, thành phố sẽ tổ chức hoặc lồng ghép lễ phát động hưởng ứng các sự kiện trên với những hoạt động có liên quan. Thời gian tổ chức các hoạt động hưởng ứng diễn ra từ ngày 10/11 đến 27/12/2026.
Tùy điều kiện thực tế, các địa phương, đơn vị có thể tổ chức mít tinh, diễu hành quần chúng, đi bộ, đạp xe, giải chạy bộ, trưng bày, triển lãm, biểu diễn ca nhạc, kịch, chiếu phim lưu động hoặc tổ chức các sự kiện tặng quà nhằm thu hút sự tham gia của người dân.
Bên cạnh các sự kiện cấp tỉnh, thành phố, hoạt động truyền thông cần được triển khai sâu rộng tại xã, phường, trường học, khu công nghiệp, công trường xây dựng, khu nhà ở, khu lưu trú tập trung của công nhân, người lao động và cộng đồng dân cư. Mục tiêu là nâng cao nhận thức, tạo nhu cầu và thúc đẩy người dân chủ động tiếp cận các dịch vụ phòng, chống dịch bệnh phù hợp.
Tùy điều kiện thực tế, các địa phương, đơn vị có thể tổ chức mít tinh, diễu hành quần chúng, đi bộ, đạp xe, giải chạy bộ, trưng bày, triển lãm, biểu diễn ca nhạc...
Đối với truyền thông đại chúng, Bộ Y tế đề nghị tăng cường thông tin trên báo in, báo điện tử, trang tin, cổng thông tin điện tử của các cơ quan Trung ương, bộ, ngành và địa phương; phát thanh, truyền hình và hệ thống truyền thanh xã, phường. Các cơ quan, đơn vị có thể xây dựng chuyên trang, chuyên mục, chuyên đề, tọa đàm, phóng sự, phim ngắn; lồng ghép nội dung phòng, chống dịch bệnh vào các chương trình giải trí, quảng cáo và giao lưu với người nổi tiếng.
Trên mạng xã hội, các kênh Facebook, YouTube, TikTok, Zalo OA, Viber và các nhóm cộng đồng được khuyến khích tăng cường truyền tải thông điệp thông qua video clip ngắn, tài liệu truyền thông số, livestream và tọa đàm trực tuyến.
Đặc biệt, truyền thông trực tiếp tại gia đình và cộng đồng sẽ được chú trọng, lấy lực lượng y tế xã, phường, thôn, bản và nhân viên tiếp cận cộng đồng làm nòng cốt. Các hoạt động truyền thông về HIV/AIDS cần hướng mạnh tới thanh niên tại cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, trường THPT, công trường xây dựng, khu nhà ở và khu lưu trú tập trung của công nhân, người lao động.
Cùng với đó, cần đẩy mạnh truyền thông kết hợp tư vấn, tiếp cận, can thiệp giảm tác hại, dự phòng lây nhiễm HIV và chuyển gửi người dân đến các cơ sở cung cấp dịch vụ y tế, dịch vụ phòng, chống HIV/AIDS phù hợp.
Thông qua kế hoạch này, Bộ Y tế đặt mục tiêu tăng cường sự quan tâm của các cấp, ngành và toàn xã hội đối với công tác phòng, chống dịch bệnh; thúc đẩy bao phủ các dịch vụ dự phòng, phát hiện sớm, điều trị kịp thời và khuyến khích người dân tham gia bảo hiểm y tế. Qua đó, góp phần giảm gánh nặng bệnh tật, hạn chế nguy cơ lây lan dịch bệnh và hướng tới mục tiêu xây dựng một Việt Nam khỏe mạnh, không còn kỳ thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS.
PGS.TS PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, mục tiêu kết thúc dịch bệnh AIDS vào năm 2030 không còn dài. Vì vậy, hơn lúc nào hết, chúng ta cần tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, chủ động, sáng tạo, tăng tốc và trách nhiệm của tất cả các cấp, các ngành và toàn xã hội; lấy người dân làm trung tâm, lấy hiệu quả phòng ngừa, phát hiện sớm, điều trị và chăm sóc người nhiễm HIV làm trọng tâm, đồng thời bảo đảm không ai bị bỏ lại phía sau.
Thứ trưởng Bộ Y tế tin tưởng, với quyết tâm chính trị cao, sự chung sức của cả hệ thống và sự đồng hành của cộng đồng, Việt Nam sẽ tiếp tục đạt được những bước tiến vững chắc, tạo nền tảng quan trọng để thực hiện thành công mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS.
