Sau gần 10 năm phát triển công nghiệp, thực tế cho thấy việc chuyển đổi từ đất nông nghiệp sang công nghiệp, dịch vụ ở Long An còn rất nhiều bất cập với hơn chục ngàn hecta đất “không tuân thủ quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt”, gây thất thoát ngân sách hàng chục tỉ đồng. Bên cạnh đó, do quy hoạch yếu, hàng chục cụm tuyến dân cư vượt lũ bỏ không chưa đưa vào sử dụng cũng gây lãng phí không nhỏ.
“Không tuân thủ quy hoạch”
Đến năm 2008, tỉnh Long An đã có 16 khu công nghiệp (KCN), tổng diện tích gần 7.000 ha với 40 dự án đầu tư hạ tầng. Riêng cụm công nghiệp (CCN), đến cuối năm 2007, tỉnh này đã chấp thuận triển khai 46 cụm với tổng diện tích 6.985 ha. Như vậy, tổng diện tích đất dành cho công nghiệp của tỉnh Long An là hơn 13.891 ha với 62 KCN, CCN. Tuy nhiên, trong 46 CCN đã và đang triển khai, đến nay đất đã thu hồi và đưa vào sử dụng mới chỉ có 607 ha, song diện tích lấp đầy chỉ khoảng 240 ha. Đối với KCN, tính đến tháng 6/2008, tỉ lệ lấp đầy, cho thuê đất cũng rất khiêm tốn.
 Sau 4 năm phê duyệt, KCN xã Nhựt Tân, Long An vẫn là bãi đất trống. |
Hậu quả của việc làm trên, theo Thanh tra Chính phủ, là đang gây ra những hậu quả xấu, nếu không chấn chỉnh, khắc phục kịp thời sẽ phá vỡ quy hoạch tổng thể, đe dọa đến môi trường sinh thái, lãng phí tài nguyên đất nhất là đất nông nghiệp, làm phát sinh những vấn đề về xã hội khó giải quyết nhất là việc làm, đời sống của nông dân bị thu hồi đất. Theo Thanh tra Chính phủ, nguyên nhân chính để xảy ra tình trạng nói trên là do nhận thức, ý thức trách nhiệm, ý thức chấp hành quy định pháp luật của cán bộ chưa nghiêm. Do vậy, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo kiểm điểm UBND tỉnh Long An, chủ tịch UBND tỉnh và các cơ quan liên quan... để xem xét xử lý kỷ luật nghiêm túc tập thể, cá nhân cố ý làm trái, thiếu tinh thần trách nhiệm hoặc có tiêu cực gây hậu quả xấu.
Quy hoạch xây dựng cụm, tuyến dân cư vượt lũ thiếu xác thực
UBND tỉnh Long An có chủ trương chuyển công năng 24 cụm, tuyến dân cư vượt lũ ở các huyện Mộc Hóa, Tân Thạnh, Thạnh Hóa, Vĩnh Hưng, Đức Huệ, Bến Lức sang đất dự trữ phục vụ phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội. Nhưng thực tế đến nay, cả 24 cụm, tuyến này vẫn còn bỏ không, chưa khai thác, gây lãng phí hàng chục tỷ đồng ngân sách Nhà nước.
Nguyên nhân chuyển công năng là do các huyện quy hoạch không có tính toán khảo sát thực tế địa điểm, số hộ dân sống trong vùng lũ cần di dời và không ít huyện khi nhận nguồn vốn phân bổ từ ngân sách Nhà nước rồi cứ quy hoạch để sử dụng cho “hết nguồn vốn” mà không tính đến địa điểm xây dựng cụm, tuyến thuận lợi cho người dân vào ở để đi lại sản xuất. Điển hình như tuyến 30/4, tuyến Bình Phước, xã Bình Phước, tuyến ấp 6-Cái Thơm, xã Thủy Tây (huyện Thạnh Hóa) đầu tư hơn 6 tỷ đồng để giải tỏa đền bù, san lấp mặt bằng, nhưng lại không có đường giao thông nối đến các cụm, tuyến nên khi thông báo dân đăng ký vào cụm để triển khai xây dựng hạ tầng thì không có ai đăng ký và khả năng không thu hút dân vào ở. Huyện chuyển công năng xây dựng trang trại nhưng tính khả thi không mấy hiệu quả. Huyện Mộc Hóa xây dựng 25 cụm, tuyến với hơn 116 ha, hiện nay đã chuyển công năng 5 cụm, tuyến với chi phí san lấp, giải tỏa gần 20 tỷ đồng sang đất dự trữ do không có khả năng thu hút dân vào ở địa điểm không phù hợp, vào cụm đi lại sản xuất bất lợi. Huyện Tân Thạnh chuyển công năng 3 cụm nhưng hiện nay vẫn còn bỏ đất hoang gây lãng phí rất lớn. Thậm chí không ít hộ đang sản xuất buộc phải di dời nơi khác để giao đất xây dựng cụm, tuyến, người dân lại thiếu đất sản xuất, nhưng rồi không thu hút dân vào ở rồi bỏ đất không và chưa biết bao giờ mới sử dụng hết, gây lang phí hàng chục tỷ đồng.
Thanh Tuấn - Ngọc Hòa