Tôi hay bị khó chịu vào những ngày trước hành kinh, có cách gì chữa trị được những khó chịu này? Khi đang hành kinh, có cần cần kiêng dùng thuốc gì không?
Nguyễn Thu Giang (Bình Phước)
Kinh nguyệt là một phần trong cuộc đời người phụ nữ, là hiện tượng sinh lý bình thường, cho nên nếu không có gì bất thường (đau bụng kinh, ra kinh nhiều...) thì không cần dùng thuốc. Có bệnh khi đang hành kinh vẫn có thể dùng thuốc để chữa bệnh theo chỉ định của thầy thuốc, ngay cả những thuốc chống đông máu, tưởng như dễ gây ra kinh máu nhiều như heparin, dicoumarol, coumarin, warfarin (dẫn suất tổng hợp của coumarin) cũng không có chống chỉ định khi đang hành kinh.
Chính những ngày trước khi hành kinh mới cần có một số điều chỉnh về lối sống cũng như thực hành một số kiêng cữ, kể cả thuốc và thức ăn để đối phó với những khó chịu của hội chứng tiền kinh nguyệt.
 Tập thể dục là một biện pháp hạn chế hội chứng tiền kinh. |
Hội chứng tiền kinh bao gồm các triệu chứng thể chất và cảm xúc như nổi trứng cá, vú cương đau, cảm giác mỏi mệt, khó ngủ, đầy, chướng bụng, táo bón hay tiêu chảy, nhức đầu hay đau lưng, mất sự thèm ăn hay ngược lại, đau cơ khớp, khó tập trung suy nghĩ, nhớ lại, cảm giác căng thẳng, dễ kích thích, khí chất thay đổi hay có người lại dễ khóc, lo sợ hay trầm cảm. Các triệu chứng khác nhau ở mỗi người. Nếu có hội chứng tiền kinh thì nên theo dõi các triệu chứng trong vài tháng, ghi chép mức độ nặng nhẹ.
Có nhiều phương pháp để giảm nhẹ hội chứng tiền kinh, không có phương pháp hiệu quả cho mọi phụ nữ. Nếu không quá nặng thì chỉ cần thay đổi lối sống, ví dụ: dùng multivatimin mỗi ngày, trong đó có 400mcg folic acid. Bổ sung canxi và vitamin D để xương khỏe và làm nhẹ một số triệu chứng.
- Vận động thân thể hàng ngày.
- Ăn uống lành mạnh: rau quả, đậu đỗ...
- Tránh ăn mặn, ăn ngọt nhiều, cà phê, rượu khi có hội chứng tiền kinh.
- Cần ngủ 8 giờ mỗi tối.
- Biết tránh và chống lại tình trạng stress.
- Không hút thuốc lá.
Những thuốc giảm đau thông thường như ibuprofen, aspirin, hay naproxen có thể giúp giảm cơn co thắt tử cung, nhức đầu, đau lưng và cương đau vú. Trong trường hợp nặng hơn, có thể dùng viên thuốc tránh thai để ức chế phóng noãn, các triệu chứng sẽ giảm nhẹ (đau quặn, nhức đầu) và ra kinh ít hơn.
Khi hội chứng tiền kinh nặng khác thường (gọi là bệnh trầm cảm tiền kinh) thì có thể do một hoá chất trong não có tên là serotonin gây ra, với các triệu chứng như cảm giác buồn hay tuyệt vọng, thậm chí chán sống, căng thẳng hay lo hãi, có những cơn hoảng loạn, khí chất thay đổi, khóc, tình trạng kích thích kéo dài hay giận dữ có ảnh hưởng đến những người khác, không còn quan tâm đến các công việc hàng ngày và các mối quan hệ, khó suy nghĩ hay tập trung, mỏi mệt hay kém hăng hái, có những cơn thèm ăn hay ăn rất nhiều, khó ngủ, không kiểm soát nổi bản thân, có những triệu chứng thể chất như chướng bụng, cương đau vú, nhức đầu và đau cơ khớp. Cần phải có từ 5 triệu chứng trở lên mới có thể chẩn đoán là bị bệnh trầm cảm tiền kinh.
Một số thuốc chống trầm cảm như sertraline (zoloft), fluoxetine (sarafem), paroxetine HCL (paxil CR) thường được dùng. Hỗ trợ tâm lý cũng là cách để giúp kiểm soát stress (chia sẻ với bạn bè, với những người thân).
BS. Xuân Anh