Dấu vết xuất hiện sau khi tầng tên lửa Falcon 9 của SpaceX lao xuống bề mặt với tốc độ khoảng 8.700 km/giờ, hồi đầu tháng 8.
Miệng hố mới hình thành khi tầng trên của tên lửa SpaceX Falcon 9 va chạm với bề mặt Mặt Trăng. (Video: NASA)
Cơ quan vũ trụ Mỹ đăng một đoạn phim hoạt hình so sánh hình ảnh trước và sau vụ va chạm. Dữ liệu được ghi lại bởi Tàu quỹ đạo Trinh sát Mặt Trăng (LRO) cho thấy khu vực từng hoàn toàn nguyên vẹn nay xuất hiện một miệng hố mới với màu sắc sẫm hơn xung quanh.
Theo NASA, miệng hố có đường kính khoảng 18 m và sâu chưa đến 3 m.
Các hình ảnh cũng cho thấy những vệt sáng và tối kéo dài ra từ khu vực va chạm. NASA cho biết những vệt tối hơn chủ yếu là bụi và đá Mặt Trăng bị bắn tung lên khi tầng tên lửa đâm xuống bề mặt.
Lớp vật chất này nằm trong lớp đất bề mặt của Mặt Trăng, dày khoảng 0,46 m, đã bị biến đổi trong thời gian dài dưới tác động của gió Mặt Trời, tia vũ trụ và các vụ va chạm của vi thiên thạch. Trong khi đó, những mảnh vật chất sáng màu hơn nằm gần vành miệng hố được cho là đến từ các lớp sâu hơn bên dưới bề mặt.
Tầng đẩy phía trên nặng khoảng 4 tấn đã đâm xuống Mặt Trăng vào ngày 5/8, sau hơn một năm trôi nổi trong không gian. Tầng này là phần thứ hai của một tên lửa Falcon 9 được SpaceX phóng vào tháng 1/2025 để đưa tàu đổ bộ Mặt Trăng Blue Ghost của Mỹ và tàu Resilience của Nhật Bản lên đường.
Sau khi phóng, tầng đầu tiên của Falcon 9 đã quay trở lại Trái Đất và có thể tái sử dụng, trong khi tầng thứ hai tiếp tục ở lại không gian.
SpaceX cho biết, tầng tên lửa này ban đầu được đưa vào một quỹ đạo được xem là an toàn theo các quy định hiện hành. Tuy nhiên, tác động kết hợp của hoạt động Mặt Trời và lực hấp dẫn sau đó đã khiến quỹ đạo của nó thay đổi, cuối cùng đưa tầng tên lửa lao về phía Mặt Trăng.
Mặt Trăng vốn thường xuyên hứng chịu các vụ va chạm tự nhiên từ thiên thạch, nhưng những vụ va chạm do các vật thể do con người tạo ra ít xảy ra hơn nhiều. Trong chương trình Apollo, NASA từng chủ động đưa các tầng tên lửa va vào Mặt Trăng nhằm tạo ra những rung động để phục vụ nghiên cứu địa chấn.
Khi hoạt động của con người trên và xung quanh Mặt Trăng ngày càng gia tăng, các vụ va chạm ngoài ý muốn có thể trở thành một vấn đề đáng quan tâm hơn.
Kỹ sư hàng không vũ trụ người Anh Dean Sladen từng cảnh báo rằng, những tầng tên lửa không còn được kiểm soát có thể trở thành một "rủi ro vận hành hữu hình" khi các cơ quan vũ trụ và doanh nghiệp tư nhân bắt đầu xây dựng cơ sở hạ tầng lâu dài trên Mặt Trăng.
