Hiểu đúng về bách phân vị khi quy đổi điểm xét tuyển đại học năm 2026

Liên quan đến những băn khoăn của thí sinh về việc áp dụng bảng bách phân vị trong kỳ tuyển sinh năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đây là công cụ bắt buộc để thực hiện việc quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển khác nhau về cùng một thang điểm 30 thống nhất, đảm bảo tính công bằng và khách quan.

Theo giải đáp từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, trong thống kê, bách phân vị (Percentile) là chỉ số dùng để xác định vị trí tương đối của một giá trị trong tập dữ liệu đã được sắp xếp theo thứ tự từ thấp đến cao. Chỉ số này phản ánh tỉ lệ phần trăm số lượng các giá trị thấp hơn hoặc bằng một giá trị cụ thể trong danh sách đó.

Trong lĩnh vực tuyển sinh, chỉ số bách phân vị giúp xác định năng lực của một thí sinh so với toàn bộ cộng đồng cùng tham gia một phương thức xét tuyển. Ví dụ cụ thể, nếu một thí sinh đạt bách phân vị 90, điều này đồng nghĩa với việc điểm số của thí sinh đó cao hơn hoặc bằng 90% số lượng thí sinh trong cùng phương thức xét tuyển đó, bất kể điểm số tuyệt đối là bao nhiêu. Việc sử dụng bách phân vị giúp các cơ sở đào tạo so sánh chính xác trình độ giữa các thí sinh từ nhiều kỳ thi có độ khó khác nhau như kỳ thi tốt nghiệp THPT, kỳ thi đánh giá năng lực hay các chứng chỉ quốc tế.

Quy định về việc sử dụng công cụ thống kê này đã được cụ thể hóa tại Khoản 13 Điều 2 Quy chế tuyển sinh các ngành đào tạo trình độ đại học và ngành Giáo dục Mầm non trình độ cao đẳng. Nội dung này được ban hành kèm theo Thông tư số 06/2026/TT-BGDĐT của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Theo đó, "quy đổi tương đương" được định nghĩa là việc chuyển đổi ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào và điểm trúng tuyển giữa các phương thức tuyển sinh hoặc tổ hợp xét tuyển của cùng một mã xét tuyển. Quy trình này phải tuân thủ quy tắc do cơ sở đào tạo quy định dựa trên bảng bách phân vị, nhằm bảo đảm mức độ đáp ứng yêu cầu đầu vào của chương trình đào tạo là đồng nhất (thường được gọi là độ lệch điểm). 

Việc áp dụng bách phân vị giúp triệt tiêu sự chênh lệch giữa các phương thức xét tuyển, từ đó bảo vệ quyền lợi cho thí sinh dù lựa chọn xét tuyển bằng bất cứ hình thức nào.

Thí sinh đăng ký, điều chỉnh nguyện vọng vào đại học vào thời gian nào?

SKĐS - Bộ GD&ĐT vừa công bố khung lịch trình tuyển sinh đại học và cao đẳng năm 2026, trong đó ấn định thời gian đăng ký và điều chỉnh nguyện vọng trực tuyến là mốc thời gian quan trọng nhất thí sinh cần lưu ý.