4 tiếng đồng hồ sau khi Tổng thống Mubarak từ chức, Tổng thống Thụy Sĩ ra lệnh phong tỏa tài sản của ông này cũng như các viên chức trong chính quyền Ai Cập gửi tại ngân hàng Thụy Sĩ.
Tài sản của ai?
Trước đó vài ngày, Thụy Sĩ cũng đã áp dụng biện pháp tương tự với Tổng thống bị lật đổ của Tunisia là ông Ben Ali. Làn sóng cách mạng xuất phát từ Tunisia không những thổi tới luồng gió tự do dân chủ cho xứ này mà nó còn mang lại cho người dân cùng khổ Tunisia những con số không nhỏ trong số khoản tài sản kếch sù của Tổng thống Ben Ali và gia đình có được trong những năm cầm quyền. Làn sóng cách mạng tràn vào Ai Cập làm cho người dân xứ này phấn khích vì kể từ nay, con số thu nhập đầu người mỗi ngày 3 đô-la sẽ vĩnh viễn thay đổi, dân chúng sẽ tự quyết định nền kinh tế của mình thay vì một nhóm người trong gia đình của Tổng thống Hosni Mubarak chiếm lĩnh đất nước suốt 30 năm.
 Cựu Tổng thống Mubarak và căn nhà trung tâm London, Anh đứng tên con trai ông. |
Vụ phong tỏa tài sản của ông Mubarak mà Thụy Sĩ tuyên bố là một thách đố đối với thế giới vì nhà độc tài đó đã được sự hỗ trợ của nhiều thế lực tài chính thuộc các nước Tây phương. Không riêng gì tại Hoa Kỳ, gia đình ông Mubarak tuồn tiền chiếm hữu của người dân Ai Cập ra rất nhiều nước và khi Thụy Sĩ tuyên bố phong tỏa số tài sản này sớm nhất đã khiến nhiều nước bối rối, trong đó có Hoa Kỳ, nước thân cận với Tổng thống Mubarak nhất.
Thừa kế quốc gia
Theo các chuyên gia, Thụy Sĩ không còn là vùng đất hứa của những đồng tiền bất chính. Riêng đối với Hoa Kỳ thì lại càng không phải là vùng đất màu mỡ khi chuyển những đồng tiền đen để trốn sự dòm ngó của người dân trong nước. Một chuyên gia từng phụ giảng môn Luật quốc tế tại Đại học Harvard cho biết về quy định phong tỏa tài sản của những nước bị lật đổ như sau: "Thụy Sĩ đã phong tỏa trương mục của ông Mubarak. Song một vấn đề khác chính là sau khi phong tỏa, họ sẽ chuyển số tiền đó cho ai? Họ sẽ trả lại cho chính quyền mới theo nguyên tắc gọi là thừa kế quốc gia "State succession” có nghĩa là tiền của chính quyền cũ phải giao cho chính quyền mới theo nguyên tắc thừa kế...”.
Việc này cũng đã có tiền lệ như ở bên Nga sau khi Chính phủ Nga Hoàng sụp đổ thì tất cả những số tiền của Chính phủ này bị các nước họ giữ lại vì có vấn đề người dân họ đòi tiền. Các nguyên tắc đó áp dụng chung cho các nước bị lật đổ cũng áp dụng nguyên tắc State succession, tức là thừa kế quốc gia. Phần lớn, theo chính sách ngoại giao của chính quyền ở ngoại quốc, đối với chính quyền mới thay thế người lãnh đạo mới bị lật đổ.
Đối với Thụy Sĩ, một nước có hệ thống ngân hàng trung lập lâu đời nhất thế giới từng bị kết án là che chở cho những kẻ trốn thuế thì nay lại tỏ ra mạnh tay hơn cả những nước vốn được tiếng là khắt khe với tội phạm xuyên quốc gia như các nước EU và Mỹ. Thụy Sĩ đang chứng minh rằng, đất nước này không phải là nước như đã từng bị công kích trước đây. Đơn cử như Tổng thống Mỹ Obama đã lên tiếng phản đối Thụy Sĩ là giúp những người trốn thuế. Pháp cũng kêu gọi Thụy Sĩ minh bạch hơn đối với các tài khoản ngân hàng, thậm chí họ còn kêu gọi EU đưa Thụy Sĩ vào “sổ đen những nước bảo trợ cho việc hợp pháp hóa tiền bẩn".
Song Hà