Bệnh nhi là con của sản phụ N.T.P.U (trú tại xã Tu Vũ, huyện Thanh Thủy, tỉnh Phú Thọ). Trong suốt thai kỳ, sản phụ được quản lý thai nghén đầy đủ, không ghi nhận bất thường. Ở tuần thai thứ 39, sản phụ sinh thường tại một cơ sở y tế tuyến dưới.
Ngay sau sinh, trẻ xuất hiện tình trạng khóc yếu, giảm trương lực cơ, tím tái toàn thân; chỉ số đánh giá sức khỏe trẻ sơ sinh (Apgar) ở phút thứ nhất chỉ đạt 5 điểm. Các bác sĩ tại đây đã khẩn trương hồi sức sơ sinh tích cực ngay tại phòng sinh.
Sau 3 phút, tình trạng tuần hoàn và hô hấp của trẻ cải thiện. Trẻ được hỗ trợ thở oxy và chuyển gấp đến Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Phú Thọ.
Trẻ được chỉ định thực hiện kỹ thuật hạ thân nhiệt chỉ huy (Cooling). Ảnh: BVCC
Tại Khoa Sơ sinh, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Phú Thọ, trẻ xuất hiện suy hô hấp tiến triển, tăng trương lực cơ, giảm phản xạ bú và có các cơn co giật. Nhận định đây là biểu hiện của bệnh não thiếu oxy - thiếu máu cục bộ (HIE) sau ngạt, ê-kíp điều trị đã hội chẩn khẩn với Trung tâm Sơ sinh, Bệnh viện Nhi Trung ương.
Các chuyên gia thống nhất chẩn đoán trẻ mắc HIE mức độ vừa đến nặng, chỉ định thực hiện ngay kỹ thuật hạ thân nhiệt chỉ huy (làm lạnh khoa học) trong "thời gian vàng" sau sinh.
Hệ thống thiết bị chuyên dụng được sử dụng để duy trì chính xác nhiệt độ cơ thể trẻ ở mức 33,5°C liên tục trong 72 giờ, sau đó làm ấm trở lại theo phác đồ chuẩn. Việc giảm thân nhiệt có kiểm soát giúp làm chậm quá trình chuyển hóa của tế bào não, hạn chế các phản ứng tổn thương thứ phát, giảm nguy cơ hoại tử tế bào thần kinh và cải thiện tiên lượng phát triển của trẻ.
Sau 72 giờ điều trị kết hợp hồi sức tích cực, trẻ đã tự thở bình thường, phản xạ bú tốt và hết co giật. Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) sọ não cho thấy tổn thương nhu mô não được kiểm soát tốt. Các xét nghiệm chức năng gan, thận và cơ quan khác đều trong giới hạn bình thường.
Hiện trẻ tiếp tục được theo dõi sát sự phát triển thần kinh theo phác đồ chuyên khoa.
Trẻ hiện được ra ghép mẹ và tiếp tục được điều trị, theo dõi sát sao.
BSCKI Dương Thị Hà, Khoa Sơ sinh, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Phú Thọ cho biết: "Hạ thân nhiệt chỉ huy là phương pháp chuẩn quốc tế cho trẻ sơ sinh đủ hoặc gần tháng bị bệnh não thiếu oxy - thiếu máu cục bộ mức độ vừa và nặng. Hiệu quả phụ thuộc lớn vào việc triển khai trong thời gian vàng — tốt nhất trong vòng 6 giờ đầu sau sinh. Kỹ thuật này giúp giảm đáng kể tỷ lệ tử vong và nguy cơ để lại di chứng nặng nề như bại não, động kinh hoặc chậm phát triển tâm thần - vận động".
Được triển khai tại Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Phú Thọ từ tháng 12/2024, kỹ thuật hạ thân nhiệt chỉ huy đã cứu sống nhiều trẻ sơ sinh ngạt nặng. Việc làm chủ kỹ thuật chuyên sâu này ngay tại tuyến tỉnh không chỉ giảm tải cho tuyến trung ương mà còn giúp người dân địa phương được tiếp cận y tế chất lượng cao kịp thời trong các ca bệnh chạy đua với thời gian.
