Thăng Long - Hà Nội đang dần tiệm cận cái mốc ngàn năm tuổi. Dòng thời gian chảy trôi dần đưa những nét tinh hoa, những vẻ đẹp bảng lảng khói sương về miền dĩ vãng. Rồi mai đây, rêu phong cổ kính sẽ phủ lên tất cả. Hà Nội xưa chỉ còn thấp thoáng trong câu thơ, áng văn, trong hình dung khi mờ khi tỏ của một bộ phận rất nhỏ những người cao tuổi, vốn may mắn từng là chứng nhân của một thời. Nhưng có một nhóm người trẻ 8X, sinh ra và lớn lên trên mảnh đất nghìn năm văn vật này, bằng tình yêu Hà Nội cháy bỏng đã cố gắng tái hiện - để có thể lưu giữ hồn cốt của đất và người Thăng Long qua những tấm ảnh 3D.
Gương mặt rất hiền, cặp kính trắng lấp lóa không giấu nổi đôi mắt sáng, đầy vẻ thông minh, Đinh Việt Phương - trưởng nhóm Hanoi 3D mang lại cho tôi cảm giác gần gũi, thân thiện ngay trong lần đầu gặp gỡ.
Quán cà phê Aligh - 3D đầu phố Mã Mây mà Phương là một trong hai ông chủ luôn tấp nập khách khứa. Những vị khách tới đây, đa phần thuộc thế hệ 8X, đều có một điểm chung. Họ đều là dân say mê đồ họa 3D, và thẳm sâu trong tim, đều nặng lòng với Hà Nội. Ngồi trên tầng hai, họ có thể vừa nhâm nhi ly cà phê đặc sánh, vừa tìm lại bóng hình dĩ vãng qua những bức ảnh Hà Nội xưa. Chúng ảo, nhưng cũng rất thật, nhờ công nghệ ảnh nổi 3D. Chúng hiển hiện sống động, như vẫn còn đâu đây, như chưa hề vĩnh viễn biến mất.
 Hình ảnh 3D về một Hà Nội xưa trên trang webwww.3dhanoi.com. |
"Mỗi người yêu Hà Nội, say mê Hà Nội đều tìm được từ nơi đây một góc nhỏ, một khoảng nên thơ riêng để đặt cuộc đời mình và một cách thể hiện mối giao hòa xúc cảm giữa mảnh đất ấy và cái tôi cá nhân". Vốn mê lịch sử từ khi còn nhỏ, Việt Phương đã truyền ngọn lửa đắm say với từng trang sử hào hùng của dân tộc tới những thành viên chủ chốt còn lại của nhóm. Từ triển lãm đầu tiên, Hà Nội - Những góc nhìn thời gian (gồm 55 bức ảnh màu khổ lớn được thể hiện bằng ngôn ngữ 3D, đã ra mắt công chúng Thủ đô cách đây khá lâu), chỉ trong một khoảng thời gian ngắn, nhóm của Phương đã kịp làm thêm được rất nhiều việc.
Vào trang web www.3dhanoi.com, một diễn đàn hiện thu hút được khoảng hai vạn thành viên, chúng ta sẽ được chiêm ngưỡng những bộ sưu tập hình ảnh 3D quý giá. Từ HN của cái mốc giữa thế kỷ 19 tới những năm đầu thế kỷ 20; từ không khí hào hùng, bi tráng của 60 ngày đêm "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" đến bức tranh toàn cảnh về Thủ đô hôm nay - tất cả đều hiện diện như một minh chứng về nỗ lực không ngừng nghỉ của những bạn trẻ yêu công nghệ này.
Say sưa diễn giải như bị... nhập đồng, Phương nói về những dự định đang và sắp thực hiện. Phục dựng Hoàng thành Thăng Long. Tái hiện toàn bộ Thăng Long tứ trấn. Làm sống lại Thăng Long tứ đại khí (bao gồm chùa Diên Hựu, Tháp Báo Thiên, vạc Phổ Minh và chuông Quy Điền)... Anh tâm sự, đây đều là những dự án lớn, đòi hỏi phải đầu tư rất nhiều thời gian và công sức. Cứ liệu lịch sử không còn nhiều, có rất nhiều công trình nay chỉ còn là phế tích hoặc đã hoàn toàn biến mất. Việc tìm hiểu, làm giàu thêm vốn kiến thức lịch sử phải thông qua rất nhiều nguồn nên hiện cả nhóm chỉ mới dừng lại ở khâu sưu tập tài liệu. Với triển lãm lần trước, họ chỉ cần bốn tháng cho việc hoàn thành các bức ảnh 3D nhưng đã phải dành trọn hơn một năm ròng gia cố lại vốn kiến thức về lịch sử, kiến trúc HN cho thật đầy đặn. Và lời khen tặng của nhà sử học Dương Trung Quốc - rằng "triển lãm đã mang lại hiệu quả trực quan, sinh động và gần gũi. Nó gây được ấn tượng mạnh và nỗi xúc động với người xem, nhất là những cá nhân đã từng gắn bó với Hà Nội" - đã trở thành nguồn động viên quý giá nhất, với những người trẻ đầy nhiệt huyết này.
Phương tâm sự: "Mong ước của nhóm là có thể hình thành một thư viện, trong đó những nghệ sĩ có thể tìm kiếm những tư liệu tương đối chuẩn xác về một triều đại, một công trình, một bối cảnh cần thiết cho những tác phẩm nghệ thuật về Hà Nội. Tồn tại dưới dạng file dữ liệu, chúng sẽ như một không gian ảo, một trường quay ảo và có thể chỉnh sửa liên tục để đạt tới độ chính xác lớn nhất. Cứ tưởng tượng nếu thư viện đó đã hoàn thiện, việc triển khai những tác phẩm chào mừng đại lễ Thăng Long ngàn năm tuổi sẽ khả thi và hiệu quả hơn rất nhiều".
Chàng trai Hà thành ấy cũng chia sẻ: "Thế hệ trẻ Hà Nội nói riêng và Việt Nam nói chung, được mong đợi sẽ kế thừa và giúp thăng hoa những gì tinh hoa của mảnh đất văn hiến, dường như vẫn còn thờ ơ với trách nhiệm này. Họ quên mất mình đang sống ở đâu, họ mang cái nhìn bàng quan, vô tư đến thờ ơ về Hà Nội. Họ sống trên một cái nôi văn hóa ngàn năm lịch sử nhưng chưa bao giờ thực sự nhìn được vào bên trong kho báu đó. Với những dự án đã đang và sẽ thành hiện thực, chúng tôi mong muốn dùng ngôn ngữ viết và ngôn ngữ hình ảnh để chuyển tải lại những giá trị về tinh thần vào bên trong và thể hiện ra những giá trị vật chất còn sót lại, giữ gìn nó qua thời gian".
Công việc của họ, hiện hướng tới cái đích cụ thể và hình ảnh hóa cái nhìn từ lịch sử đến hiện tại, giúp người xem nhanh chóng hệ thống và ghi nhớ được chiều sâu kiến thức và cảm xúc về không gian, tinh thần Hà Nội. Giới thiệu và quảng bá hình ảnh Hà Nội một cách ấn tượng tới người Việt Nam nói riêng và du khách quốc tế nói chung. Hình ảnh Hà Nội - xưa và nay - sẽ lung linh và quyến rũ hơn, nhờ trái tim biết đập những nhịp yêu thương, với mảnh đất mà mình gắn bó.
Huyền Nga