Những thông tin trao đổi của ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo - Giám đốc chuyên môn Phòng khám Da liễu Pensilia mang đến cái nhìn cụ thể và khoa học hơn dưới góc độ chuyên môn về việc điều trị và kiểm soát nám da lâu dài.
Vì sao nám da dễ tái phát sau điều trị và được xem là bệnh lý liên quan đến toàn bộ môi trường của da, thay vì chỉ là rối loạn sắc tố?
Bác sĩ chia sẻ: Nám da không đơn thuần là sự tăng sinh hắc tố đơn lẻ. Y văn hiện đại mô tả nám như một vòng xoắn bệnh sinh gồm ba yếu tố tương tác chặt chẽ: viêm vi mô kéo dài, suy giảm hàng rào biểu bì và tăng hoạt hóa melanocyte. Khi hàng rào da bị tổn thương, môi trường mô mất cân bằng, da mất khả năng tự bảo vệ và phục hồi.
Tình trạng viêm mạn tính âm ỉ sau đó kích hoạt trục cytokine – melanogenesis, tức là các tín hiệu viêm liên tục "ra lệnh" cho melanocyte sản xuất melanin quá mức. Đây là lý do vì sao nám tái phát: nếu chỉ ức chế melanin mà không giải quyết viêm ngầm và phục hồi hàng rào da, vòng xoắn bệnh sinh vẫn tiếp tục quay.
Thêm vào đó, vấn đề cốt lõi của lão hóa da nói chung và nám da nói riêng không chỉ là tổn thương – mà là sự thất bại của hệ thống sửa chữa tế bào. Khi hệ thống sửa chữa DNA và tái tạo mô suy yếu, các tổn thương tích tụ, viêm kéo dài, và melanocyte không còn được kiểm soát đúng cách. Góc nhìn y khoa hiện đại vì thế phải tiếp cận nám trên toàn bộ vi môi trường da, không chỉ tập trung vào hắc tố.
Kết quả điều trị nám theo phác đồ cá nhân hoá tại Pensilia
Vì sao điều trị nám không nên chỉ tập trung vào sắc tố mà cần kiểm soát cả viêm và các yếu tố mạch máu?
Bác sĩ chia sẻ: Mô hình điều trị cũ: kiểm soát triệu chứng, ức chế phản ứng viêm tạm thời, can thiệp mỹ phẩm, thuốc bôi bề mặt, nhưng không giải quyết tổn thương cấu trúc DNA và không phục hồi hệ vi môi trường. Hạn chế của mô hình này là tái phát khi ngừng điều trị và mô xơ hóa dần theo tuổi tác.
Về mặt sinh học, việc chỉ làm mờ sắc tố không ngăn được tín hiệu viêm từ đại thực bào và tế bào sừng truyền đến melanocyte. Nếu tình trạng viêm vi mô và tăng sinh vi mạch, đây là những yếu tố mà người bệnh ít nhận biết nhưng vẫn tồn tại, melanocyte tiếp tục được kích hoạt. Đó là lý do vì sao nhiều trường hợp nám cải thiện rõ rệt trong thời gian điều trị nhưng lại quay trở lại sau vài tháng.
Những biểu hiện cận lâm sàng như viêm ngầm và tăng sinh vi mạch có ảnh hưởng thế nào đến hiệu quả điều trị nám?
Bác sĩ chia sẻ: Viêm vi mô kéo dài là yếu tố then chốt nhưng rất khó nhận biết bằng mắt thường. Người bệnh thường chỉ thấy da xỉn màu, kém tươi, có cảm giác da mỏng và dễ kích ứng, nhưng đó là biểu hiện của một nền viêm mạn tính âm ỉ. Tình trạng này kích hoạt trục cytokine, melanogenesis, khiến melanocyte tăng hoạt hóa liên tục.
Tăng sinh vi mạch cũng vậy. Trong nám, mạng lưới mạch máu dưới da thường tăng sinh và giải phóng các yếu tố gây viêm, tạo điều kiện cho melanocyte hoạt động quá mức. Nếu không kiểm soát được hai yếu tố này, mọi nỗ lực làm mờ sắc tố chỉ là giải pháp tình thế.
Việc phân loại cụ thể các thể nám ngay từ khâu thăm khám ban đầu có ý nghĩa như thế nào trong việc xây dựng phác đồ phù hợp cho từng trường hợp người bệnh?
Bác sĩ chia sẻ: Phân loại đúng thể nám là bước đầu tiên và quan trọng nhất. Nám có nhiều thể khác nhau, nám mảng, nám đốm, nám hỗn hợp, nám sâu, nám kèm viêm – và mỗi thể có đặc điểm sinh học, mức độ tổn thương ECM và đáp ứng điều trị khác nhau. Không có một phác đồ duy nhất nào phù hợp cho tất cả.
Tại Phòng khám Da liễu Pensilia, nguyên lý phối hợp các mục tiêu gồm kiểm soát sắc tố, ổn định vi môi trường và hạn chế viêm đang được định hướng triển khai ra sao trong thực tế lâm sàng?
Bác sĩ chia sẻ: Tại Pensilia, chúng tôi chuyển dịch từ mô hình kiểm soát triệu chứng sang y học tái tạo, phục hồi tính toàn vẹn của tế bào và cấu trúc mô từ gốc. Nguyên lý là tái lập trình tế bào, sửa chữa DNA và phục hồi hệ vi môi trường.
Cụ thể, chúng tôi phối hợp nhiều mục tiêu trong cùng một phác đồ: kiểm soát sắc tố bằng ức chế tyrosinase và điều hòa MITF, đồng thời kiểm soát viêm vi mô bằng các hoạt chất ức chế cytokine tiền viêm như TNF-α, IL-6 và tăng IL-10. Song song đó, chúng tôi phục hồi hàng rào biểu bì và tái cấu trúc chất nền ngoại bào để da có thể tự bảo vệ và tự sửa chữa.
Trong thực tế, các phác đồ tại Pensilia thường kết hợp laser công nghệ cao, tiêm tinh chất tái tạo sinh học và dược mỹ phẩm phục hồi. Ví dụ, với bệnh nhân tăng sắc tố kèm lão hóa, chúng tôi có thể phối hợp Laser Picosore Pro, tiêm tinh chất PN cá hồi, chiếu đèn sinh học và chăm sóc da chuyên sâu. Mục tiêu cuối cùng không chỉ là làm mờ sắc tố, mà là đưa da về trạng thái cân bằng sinh học bền vững.
PENSILIA NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU
411/2 - 413 - 415 Nguyễn Đình Chiểu, P. Bàn Cờ, TP. Hồ Chí Minh
Số: 09422 /HCM-GPHĐ - Số: 05026 /HCM-GPHĐ
PENSILIA VŨNG TÀU:
551 Trương Công Định, P. Tam Thắng, TP. Hồ Chí Minh
Số: 07646 /HCM-GPHĐ
PENSILIA BIÊN HÒA:
1096 Phạm Văn Thuận, P.Tam Hiệp, TP.Đồng Nai
Số: 2730/ĐNAI-GPHĐ
Hotline: 0938 777 885
Website: pensilia.com
Giờ làm việc: 09:00 - 20:30
Phòng khám Da liễu Pensilia