Một trong 7 trọng tâm của ngành y tế giai đoạn 2011-2016 được Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đưa ra, đó là giảm tải cho các bệnh viện ở tuyến Trung ương, tuyến tỉnh/thành phố và các bệnh viện chuyên khoa (nhi, tim mạch, ung thư...). Không phải ngẫu nhiên lãnh đạo Bộ Y tế đánh giá giảm tải bệnh viện là việc quan trọng hàng đầu, để làm được điều đó, y tế cơ sở - y tế tuyến tỉnh, huyện phải vươn lên mạnh mẽ, hỗ trợ đắc lực cho bệnh viện Trung ương. Thực tế năm qua, nhiều kỹ thuật mới được ứng dụng thành công của y tế tuyến tỉnh, huyện đã góp phần giảm tải đáng kể cho tuyến trên.
Thù lao ca mổ bằng 1 bát phở!
Khỏi phải nói hết niềm vui sướng và tự hào của các thầy thuốc Bệnh viện đa khoa tỉnh Tây Ninh, khi lần đầu tiên thực hiện ca phẫu thuật cột sống. BS Lê Hồng Phước - Bệnh viện đa khoa tỉnh Tây Ninh nói trong hơi thở hổn hển: Tự hào lắm chứ. Có thể chúng tôi chưa mổ được những ca khó, phức tạp hơn nhưng với kỹ thuật mổ cột sống được thực hiện thành thạo cho thấy nhiều bệnh nhân có thể yên tâm ở lại điều trị không phải lên TP. HCM.
Bệnh nhân là Ngô Da, một thanh niên 25 tuổi, người Campuchia bị chấn thương rất nặng do tai nạn lao động, làm gãy cả đốt sống thắt lưng, nhập viện ngày 18/12/2011 trong tình trạng đã bị liệt thân người. Từ trước tới nay, những ca nghiêm trọng như thế phải chuyển viện đi TP.HCM. Lần này coi như Khoa Ngoại thần kinh - cột sống BVĐK “mở hàng” mổ cột sống. Chuyên gia được mời đến để vừa mổ chính vừa hướng dẫn chuyên môn cho các bác sĩ của Bệnh viện Tây Ninh là PGS.TS. Võ Văn Thành, đến từ Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình TP.HCM - người đã từng tham gia ca mổ lừng danh tách rời cặp song sinh Việt - Đức cách đây hơn 20 năm. Đi cùng đoàn với ông còn có 3 người khác. Về phía Tây Ninh, hai bác sĩ phụ mổ đều là 2 bác sĩ giỏi của BVĐK.
Khám bệnh cho người dân địa phương. |
BS.Võ Văn Thành cầm lưỡi dao bé xíu rạch một đường đầu tiên lên phần lưng trần - dọc cột sống của bệnh nhân. Sự tập trung chú ý cao độ hiện ra trên toàn bộ ánh mắt, cử chỉ, động tác của tất cả mọi người. BS.Thành điềm tĩnh tay làm, miệng nói hướng dẫn cho BS.Tùng và BS.Mun (BVĐK Tây Ninh) từng động tác phức tạp- những động tác tỉ mỉ, chi li và chuẩn xác. Khi 2 thanh inox dài nằm gọn, chắc chắn hai bên đoạn cột sống của bệnh nhân, các thầy thuốc lại mổ thêm một đường xéo trên phần hông phía trên gần nách bệnh nhân để xử lý thêm thì việc cố định xương mới thật bảo đảm.
Chưa hết, còn có “tập 3”: mổ thêm một đường phần thân dưới để đục lấy xương chậu “hàn” lại chỗ xương bị mất ở cột sống. Rồi khâu đóng vết mổ. Từng mũi kim khâu nhẫn nại nối nhau dần dần thu gọn, làm liền lại vết mổ vừa lúc nãy còn loang máu. Những giọt mồ hôi rịn ra trên trán các bác sĩ đã đứng suốt gần 5 tiếng đồng hồ, bỏ qua cả ăn trưa. Không phải chỉ có các bác sĩ cầm dao mổ mà cả các kỹ thuật viên gây mê, các dụng cụ viên… kể cả nhân viên phục vụ cho phòng mổ cũng đều phải tập trung đầu óc rất căng thẳng để khỏi xảy ra sai sót đáng tiếc. Thế mới biết để giành giật mạng sống của mỗi một người bệnh khỏi bàn tay tử thần, nào phải chuyện giản đơn. Có tận mắt nhìn, tôi mới hiểu và cảm thấy có phần thông cảm hơn thay vì chỉ biết phẫn nộ về những trường hợp tai nạn nghề nghiệp trong ngành y thỉnh thoảng vẫn nghe đâu đó.
Sau ca mổ, ngồi trò chuyện với các y bác sĩ tại Phòng Hồi sức sau mổ của bệnh viện, tôi được biết mức thù lao hiện đang áp dụng tại BVĐK Tây Ninh: bác sĩ mổ chính cho một ca mổ loại 1 (các ca nghiêm trọng như: vỡ gan, vỡ lách, thủng tim…): 35.000 đồng, phụ mổ: 25.000 đồng. Với các ca mổ loại 2 (mổ ruột thừa, mổ bắt con…) thì còn thấp hơn mức vừa kể 10.000 đồng và 5.000 đồng. Riêng các anh, chị điều dưỡng trực hồi sức sau mổ và cấp cứu chỉ 25.000 đồng/đêm. Nghe xong tôi thấy thật ái ngại.
Giữ bệnh nhân bằng niềm tin
Tại Bệnh viện ĐK huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh, mới đây bệnh viện này vừa mổ thành công cho một bệnh nhân sỏi niệu quản có kích cỡ lớn trong cơ thể. BS. Hoàng Thư, Giám đốc bệnh viện cho hay, bệnh nhân Nguyễn Viết Quang, 62 tuổi, ở Thị trấn Đức Thọ nhập viện trong tình trạng ứ nước thận độ 2, đau, huyết áp cao đột ngột... Qua siêu âm bệnh nhân bị sỏi niệu quản, kích cỡ sỏi khá lớn, 1,8 ly. Sau 4 ngày theo dõi, bệnh nhân được các bác sĩ Bệnh viện đa khoa Đức Thọ chỉ định phẫu thuật bằng phương pháp tán sỏi niệu quản nội soi ngược dòng. Đây là một phương pháp mới vừa được triển khai lần đầu tiên tại tỉnh Hà Tĩnh. Bệnh viện đa khoa Đức Thọ là đơn vị được Sở Y tế chỉ định triển khai công nghệ hiện đại này nhằm nâng cao chất lượng khám chữa bệnh cho nhân dân.
Hay chuyện các thầy thuốc Khoa sản của bệnh viện này đã cứu sống nhiều trẻ sơ sinh thiếu tháng, có bé chỉ mới 0,8kg. Hơn 20 giường bệnh ở Khoa sản Bệnh viện đa khoa Đức Thọ luôn được người dân tin tưởng chọn làm nơi khi lâm bồn. Sau khi được các tổ chức từ thiện nước ngoài tài trợ cho khoa 2 lồng ấp, BS. Đoàn Thị An, Phó trưởng Khoa sản, Bệnh viện huyện Đức Thọ cho biết, khoa đã cứu sống nhiều bệnh nhi sinh thiếu tháng, cân nặng từ 0,8-2kg. BS. An kể, cách đây khoảng 5 năm, có một sản phụ ở xã Đức Lập sinh thiếu tháng, cháu bé chỉ cân nặng 0,8kg. “Nhiều người nhìn thấy cho rằng bệnh nhi này không qua khỏi. Nhưng các bác sĩ, y tá ở khoa đều quyết tâm cứu chữa. Khi thấy cơ thể cháu bé có phản xạ tốt, da dẻ hồng hào, chúng tôi đều vui mừng và tin rằng sẽ cứu sống được bé.
Từ ngày xuất viện đến nay cháu bé được 5 tuổi, bố mẹ cháu vừa gọi điện cảm ơn nói cháu đã học mẫu giáo” - BS.An nhớ về trường hợp cứu sống bệnh nhi 0,8kg đầu tiên. Còn bà Phan Thị Ninh, Giám đốc Sở Y tế Hà Tĩnh cho biết, hằng năm Bệnh viện đa khoa Đức Thọ được Sở đánh giá là bệnh viện đứng đầu tuyến huyện về công tác điều trị, cứu chữa bệnh nhân. Theo bà Ninh, tất cả cán bộ nhân viên ở Bệnh viện đa khoa Đức Thọ đều đăng ký tham gia ngân hàng máu sống. Khi bệnh nhân cần máu không có người nhà, bệnh viện sẽ huy động nhân viên đến truyền máu.
Các bác sĩ tập trung cao độ trong một ca phẫu thuật. |
Chỉ tin người thầy thuốc
Người dân ở vùng biên Phó Bảng huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang bây giờ hầu như không còn tục mời thầy về cúng khi trong nhà có người đau ốm, không còn chăn nuôi gia súc, gia cầm ngay sát nhà. Ý thức của bà con về việc ăn ở hợp vệ sinh, biết cách tự chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ đã được nâng lên một bước. Kết quả này có sự đóng góp tích cực của đội ngũ cán bộ y tế ở Phòng khám Đa khoa khu vực Phó Bảng. Tuy ở trong điều kiện còn nhiều khó khăn của một xã vùng cao biên giới, nhưng những người cán bộ y tế nơi đây đã nỗ lực đưa các dịch vụ chăm sóc sức khỏe đến người dân gần nhất, tốt nhất.
Trưởng Phòng khám đa khoa, BS.Lục Thị Liên cho biết: “Hiện tại phòng khám có 08 cán bộ, người có thời gian công tác tại Phó Bảng ít nhất cũng đã có 1 năm, người nhiều nhất là 20 năm. Chính quãng thời gian đó đã tạo cho mỗi người cơ hội hiểu được dân và đưa các dịch vụ chăm sóc sức khỏe đến với người dân một cách gần gũi, dễ hiểu và dễ áp dụng nhất. Ngoài việc phòng khám chủ động xây dựng kế hoạch và giao việc phụ trách thôn bản tới từng cá nhân, hàng tháng có kiểm tra, đánh giá rút kinh nghiệm, thì việc tổ chức khám chữa bệnh đảm bảo công tác trực trạm 24/24h cũng được cán bộ thực hiện nghiêm túc.
Vì vậy, phòng khám không chỉ thu dung điều trị cả nội và ngoại trú cho bệnh nhân trong vùng được phân công mà còn là địa chỉ tin cậy để đồng bào các dân tộc sinh sống trong các xã lân cận gửi gắm sinh mạng mình”. Kết quả lớn nhất mà các thầy thuốc ở Phó Bảng mang lại cho nhân dân đó chính là nhận thức của người dân nơi đây đã thay đổi đáng kể. Ở Phó Bảng bây giờ không còn trường hợp ngộ độc thực phẩm do ăn phải bột ngô mốc và các loại nấm, rau củ quả gây độc, tỷ lệ sinh con thứ ba trở lên đã giảm xuống mức thấp nhất; từ đầu năm đến nay toàn xã không còn trường hợp sinh con thứ ba trở lên. Thống kê của Phòng khám Đa khoa khu vực Phó Bảng cho thấy, 70% bà mẹ mang thai đã đến sinh tại cơ sở y tế hoặc do cán bộ y tế đỡ. Công tác tiêm chủng cũng được thực hiện với 50% trẻ được tiêm đúng lịch, đúng liều. Đã khám chữa bệnh cho 2.000 lượt người dân, trong đó có hàng chục ca bệnh nặng được cấp cứu kịp thời.
Điểm qua một vài điểm sáng của y tế cơ sở trong năm 2011, có thể không nói hết được những thành tựu của y tế địa phương năm qua nhưng dù gặp nhiều khó khăn vất vả, hay chế độ đãi ngộ vẫn còn bất cập, mỗi cán bộ y tế từ thôn, bản cho đến tuyến trung ương ở chỗ đứng của mình đã và đang làm hết sức mình vì sức khỏe nhân dân.
Bài và ảnh:Nhất Phượng - Thanh Nga
