Hội thảo góp ý dự thảo Thông tư quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú và căng tin trường học vừa được Bộ GD&ĐT tổ chức mới đây đã thu hút sự tham dự của nhiều chuyên gia, nhà quản lý, đại diện các sở GD&ĐT và lãnh đạo nhà trường nhằm tìm giải pháp "gỡ rối" từ thực tiễn.
Dự thảo Thông tư đặt ra các yêu cầu, điều kiện, hình thức, quy trình tổ chức và trách nhiệm cụ thể của từng cơ quan, đơn vị, cá nhân liên quan. Một trong những tiêu chí cốt lõi được dự thảo nhấn mạnh là bảo đảm an toàn thực phẩm và dinh dưỡng hợp lý, phù hợp với từng độ tuổi học sinh theo hướng dẫn chuyên môn. Toàn bộ quy trình tổ chức phải được thực hiện công khai, minh bạch; xác định rõ trách nhiệm của đơn vị lựa chọn, ký hợp đồng, cơ sở cung cấp dịch vụ, nhà trường cùng các bên liên quan.
Dự thảo cũng định hướng lồng ghép giáo dục dinh dưỡng vào chương trình học một cách nhẹ nhàng, không phát sinh thủ tục hay hồ sơ riêng. Bên cạnh đó, ngành giáo dục đề xuất đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, khai thác cơ sở dữ liệu để quản lý theo hướng phòng ngừa, kiểm soát rủi ro, đồng thời tăng cường sự phối hợp, giám sát giữa chính quyền địa phương, nhà trường và cha mẹ học sinh.
Chuẩn hóa hợp đồng và phương án ứng phó sự cố thực tiễn
Tại hội thảo, nhiều ý kiến từ cơ sở đã tập trung phân tích những vướng mắc phát sinh trong thực tế tổ chức bữa ăn học đường.
Liên quan đến hợp đồng và thẩm quyền ký kết, bà Trần Thị Thu Hà, Trưởng phòng Chính trị tư tưởng, học sinh, sinh viên (Sở GD&ĐT Hà Nội) đề xuất dự thảo nên bổ sung khung nội dung cơ bản để các trường tham khảo khi ký kết hợp đồng cung cấp dịch vụ, đặc biệt là quy định rõ chế tài và phương án xử lý khi nhà cung cấp vi phạm. Bà Hà cũng đề nghị quy định cụ thể hơn các mặt hàng cấm kinh doanh tại căng tin trường học như đồ uống có cồn, thuốc lá và các sản phẩm không phù hợp.
Bữa ăn bán trú tại Trường THCS Giảng Võ, Hà Nội. Ảnh minh hoạ: HB
Từ thực tiễn địa phương, ông Nguyễn Văn Thuận, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Ninh Bình cho rằng, cần quy định rõ cơ chế phối hợp khi nhà trường phát hiện thực phẩm không bảo đảm an toàn nhưng lại không phải là bên trực tiếp ký hợp đồng; đồng thời có sẵn phương án thay thế đột xuất khi đơn vị cung cấp bị dừng hoặc chấm dứt hợp đồng để không làm gián đoạn bữa ăn của học sinh.
Đối với các đơn vị cung cấp suất ăn cho nhiều điểm trường, ông Thuận đề nghị quy định bắt buộc việc giao nhận và lưu mẫu thực phẩm riêng tại từng cơ sở để thuận tiện truy xuất khi xảy ra sự cố.
Liên quan đến chế độ ăn đặc thù, đại diện Sở GD&ĐT Bắc Ninh đề xuất bổ sung trách nhiệm của nhà trường trong việc chủ động cập nhật tiền sử dị ứng thực phẩm của học sinh và phối hợp với nhà cung cấp để bảo đảm an toàn tuyệt đối.
Làm rõ vai trò của chính quyền địa phương và phụ huynh
Vai trò giám sát của cha mẹ học sinh cũng là nội dung được thảo luận sôi nổi. Đại diện Trường THPT Đỗ Mười và bà Lê Quỳnh Nga (Phòng Văn hóa - Xã hội phường Hoàn Kiếm, Hà Nội) đề nghị cần làm rõ phạm vi, thẩm quyền giám sát của phụ huynh, đồng thời tổ chức tập huấn kỹ năng giám sát bán trú và xây dựng quy trình xử lý khi nhà trường từ chối tiếp nhận thực phẩm không đạt chuẩn.
Về phân cấp quản lý, đại diện Sở GD&ĐT Hải Phòng và nguyên Vụ trưởng Vụ Công tác học sinh, sinh viên (Bộ GD&ĐT) Phùng Khắc Bình cùng chung quan điểm: UBND cấp xã cần là chủ thể chịu trách nhiệm chính về an toàn thực phẩm, dinh dưỡng và sức khỏe học sinh trên địa bàn. Đại diện Sở GD&ĐT Hải Phòng cũng đề nghị làm rõ thẩm quyền của UBND cấp xã khi giao cho đơn vị khác thực hiện ký hợp đồng, đồng thời bổ sung cụm từ "căng tin trường học" vào tên gọi chính thức của Thông tư.
Nhằm tăng cường tính minh bạch, ông Phùng Khắc Bình đề xuất nghiên cứu lựa chọn nhà cung cấp theo địa bàn; đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc thực phẩm đối với các trường nấu ăn tại chỗ bằng mã QR và công khai dữ liệu từ camera giám sát khu vực chế biến để phục vụ công tác kiểm tra.
Các đại biểu thống nhất kiến nghị Bộ GD&ĐT tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo Thông tư theo hướng "rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm", tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho các địa phương và cơ sở giáo dục triển khai, hướng tới mục tiêu cao nhất là bảo đảm an toàn và chất lượng bữa ăn cho trẻ em, học sinh.
