Giá vàng biến động mạnh trong ngắn hạn
Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đang leo thang, thị trường vàng thế giới phản ứng rất mạnh và khá điển hình theo tâm lý trú ẩn của nhà đầu tư toàn cầu. Khi rủi ro chiến tranh gia tăng, đặc biệt là nguy cơ lan rộng thành xung đột khu vực liên quan đến các cường quốc, dòng tiền thường rời khỏi các tài sản rủi ro như chứng khoán hay tiền số để tìm đến những tài sản được xem là an toàn hơn, trong đó vàng là lựa chọn hàng đầu.
Vì vậy, việc giá vàng tăng mạnh phản ánh trực tiếp mức độ bất định và lo ngại của thị trường quốc tế trước kịch bản gián đoạn năng lượng, thương mại và vận tải toàn cầu.
Giá vàng biến động mạnh cùng tin tức chiến sự Trung Đông.
PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM cho rằng, trong khoảng hơn một năm qua, vàng đã bước vào chu kỳ tăng giá khá rõ rệt do nhiều yếu tố mang tính cấu trúc như cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, xu hướng phi toàn cầu hóa, mức nợ công cao tại các nền kinh tế lớn và xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối của các ngân hàng trung ương. Khi nền giá đã được thiết lập ở mức cao như vậy, các cú sốc địa chính trị sẽ dễ dàng "đẩy" vàng lên các đỉnh mới hơn so với những chu kỳ xung đột trước đây.
Ở góc độ triển vọng, vàng nhiều khả năng vẫn duy trì xu hướng tăng trong trung và dài hạn, bởi môi trường địa chính trị và tài chính toàn cầu hiện nay khó có thể quay lại trạng thái ổn định như giai đoạn trước.
Tuy vậy, trong ngắn hạn, giá vàng sẽ biến động rất mạnh và phụ thuộc lớn vào diễn biến chiến sự. Nếu xung đột hạ nhiệt nhanh hoặc thị trường dần quen với rủi ro, vàng có thể điều chỉnh đáng kể sau giai đoạn tăng nóng. Ngược lại, nếu căng thẳng leo thang hoặc lan sang các tuyến năng lượng chiến lược, vàng hoàn toàn có thể thiết lập mặt bằng giá mới cao hơn.
Thị trường vàng trong nước chắc chắn sẽ chịu tác động trực tiếp từ diễn biến của giá vàng thế giới, nhưng mức độ và cách thức truyền dẫn sẽ có những đặc thù riêng. Khi vàng thế giới tăng mạnh do căng thẳng địa chính trị, giá vàng trong nước thường tăng theo gần như ngay lập tức vì tâm lý trú ẩn của người dân Việt Nam rất nhạy với biến động toàn cầu, đặc biệt trong các giai đoạn bất ổn.
Tuy nhiên, điểm đáng lưu ý là vàng trong nước thường tăng mạnh hơn thế giới và duy trì mức chênh lệch cao, do nguồn cung bị hạn chế và thị trường mang tính "nội địa hóa" khá rõ. Việt Nam không cho nhập khẩu vàng tự do, trong khi vàng miếng thương hiệu quốc gia như SJC có tính chất gần như tài sản độc quyền, nên khi nhu cầu trú ẩn tăng, giá trong nước dễ bị đẩy lên cao hơn tương ứng với mức tăng của thế giới.
Ông Nguyễn Quang Huy, Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường đại học Nguyễn Trãi cho biết vàng luôn có xu hướng phát đi tín hiệu phòng thủ từ rất sớm. Trên bình diện toàn cầu, tài sản này không chờ đến khi xung đột nổ ra mới phản ứng mà thường tăng giá ngay từ khi rủi ro mới xuất hiện ở dạng dự báo, bởi lúc này nhu cầu bảo toàn giá trị lập tức trở nên cấp thiết.
Tại Việt Nam, diễn biến của vàng không chỉ bám sát xu hướng quốc tế mà còn bị chi phối mạnh mẽ bởi cán cân cung cầu và tâm lý tích trữ nội địa. Việc mặt bằng giá trong nước vốn đã neo ở vùng cao từ trước chiến sự minh chứng cho việc tâm lý phòng vệ đã được tích lũy từ lâu chứ không phải là một phản ứng nhất thời.
Từ bối cảnh này, triển vọng giá vàng sắp tới sẽ biến động sát theo các kịch bản địa chính trị. Nếu căng thẳng tiếp tục kéo dài hoặc lan rộng, vàng sẽ giữ vững vai trò hầm trú ẩn và có thể thiết lập thêm những đỉnh cao mới. Ngược lại, nếu các nỗ lực ngoại giao thành công mang lại tín hiệu hạ nhiệt rõ ràng, thị trường chắc chắn sẽ chứng kiến những nhịp điều chỉnh kỹ thuật sâu khi phần "phụ trội rủi ro" bị thu hẹp.
Nhà đầu tư cần rạch ròi giữa đầu cơ và nắm giữ tài sản an toàn
PGS.TS Nguyễn Hữu Huân cho rằng, trong thời gian tới, diễn biến thị trường vẫn còn nhiều ẩn số địa chính trị khó lường. Một mặt, phía Iran tuyên bố cứng rắn không đàm phán, và xung đột hoàn toàn có thể kéo dài. Mặt khác, Mỹ cũng đang cân nhắc việc đưa quân trực tiếp vào hiện trường nhưng giới chức nước này chắc chắn phải tìm cách chấm dứt chiến tranh càng sớm càng tốt để hạn chế tối đa rủi ro sa lầy. Theo đó, dự báo xu hướng chung của giá vàng là sẽ tiếp tục tăng do những bất ổn, nhưng mức tăng sẽ chỉ duy trì ở biên độ vừa phải chứ không bùng nổ quá mạnh mẽ như những dự đoán trước đó.
Về lời khuyên cho nhà đầu tư trong giai đoạn hiện tại, ông Huân cho rằng, chiến lược cần được phân định rất rõ ràng giữa việc đầu cơ và nắm giữ. Ở thời điểm này, việc lướt sóng ngắn hạn là vô cùng rủi ro và hoàn toàn không được khuyến khích. Giá vàng đang tiềm ẩn nguy cơ biến động và rung lắc rất lớn, chỉ cần một nhịp sụt giảm vài trăm đô la cũng đủ để gây ra tâm lý hoảng loạn, dẫn đến tình trạng bán tháo và cắt lỗ nặng nề đối với những người thiếu kiến thức, phương pháp và tính kỷ luật.
Ngược lại, đối với chiến lược tích trữ dài hạn, việc nắm giữ vàng lại được đánh giá là quyết định an toàn và khả quan. Đặc biệt trong giai đoạn kinh tế thế giới hiện nay, sự bất ổn về mặt chính sách là rất cao và khó để lường trước được những sự kiện vĩ mô sắp diễn ra. Chính trong một thời đại đầy tính bất định như vậy, vàng vẫn luôn phát huy tốt nhất vai trò cốt lõi của mình là một kênh trú ẩn an toàn để bảo vệ tài sản.
Nhà đầu tư cũng cần phân biệt rõ giữa vàng như một tài sản phòng vệ dài hạn và vàng như một công cụ đầu cơ ngắn hạn. Nếu mục tiêu là phòng ngừa rủi ro vĩ mô hoặc đa dạng hóa tài sản, việc nắm giữ một tỷ trọng vàng nhất định vẫn hợp lý trong bối cảnh thế giới nhiều bất định. Nhưng nếu tham gia với kỳ vọng "lướt sóng" theo tin chiến sự thì mức độ rủi ro hiện nay rất cao vì giá vàng có thể biến động mạnh chỉ trong vài phiên khi thông tin địa chính trị thay đổi.
Các chuyên gia cho rằng, đối với nhà đầu tư dài hạn, việc tiếp tục duy trì tỷ trọng vàng hợp lý là cần thiết để tạo lớp bảo hiểm cho danh mục. Trong khi đó, nhà đầu tư ngắn hạn cần đề cao kỷ luật hơn bao giờ hết, tuyệt đối tránh tâm lý mua đuổi ở những vùng giá đã phản ánh hết kỳ vọng thông tin và nên chủ động cân nhắc chốt lời từng phần. Riêng với những người đã mua và nắm giữ được ở vùng giá tốt, ưu tiên hàng đầu lúc này là bảo toàn thành quả thay vì đánh cược toàn bộ tài sản vào kịch bản chiến sự leo thang.
