Giành giật sự sống cho người bệnh bị thận dập nát sau tai nạn giao thông
Mới đây, các bác sĩ Khoa Phẫu thuật Thận tiết niệu và Nam học phối hợp cùng Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện E đã thực hiện thành công ca ghép thận tự thân cấp cứu cho một nam thanh niên 31 tuổi (ở Hà Nội) bị đa chấn thương nghiêm trọng do tai nạn giao thông.
Theo hồ sơ bệnh án, người bệnh gặp tai nạn vào sáng sớm ngày 20/5/2026 và được đưa đến cấp cứu tại Bệnh viện E trong tình trạng nguy kịch với nhiều tổn thương nặng như chấn thương ngực kín, chấn thương bụng kín, vỡ gan độ 3 và đặc biệt là chấn thương thận độ 5 – mức độ nặng nhất trong phân loại tổn thương thận.
Bệnh nhân phục hồi sau ca ghép thận tự thân.
Qua đánh giá khẩn cấp, các bác sĩ xác định nhu mô gan và lồng ngực chưa cần can thiệp ngoại khoa ngay. Tuy nhiên, quả thận phải của người bệnh đã rơi vào tình trạng "báo động đỏ" khi tổn thương đặc biệt phức tạp tại rốn thận.
TS.BS Nguyễn Đình Liên - Trưởng khoa Phẫu thuật Thận tiết niệu và Nam học cho biết, xác định đây là ca bệnh khó, tình trạng đa chấn thương rất nặng và nguy hiểm. Đặc biệt, quả thận bị tổn thương phức tạp tại rốn thận, đứt rời kèm huyết khối ở đoạn tĩnh mạch thận ở rốn thận làm mất đột ngột chức năng lọc máu, nguy cơ hỏng thận cao và có thể gây chảy máu trầm trọng, tăng nguy cơ sốc mất máu, đe dọa tính mạng nếu không được phẫu thuật kịp thời. Ngay lập tức, hệ thống cấp cứu "báo động đỏ" được khởi động với sự tham gia hội chẩn của nhiều chuyên khoa để đưa ra phương án điều trị tốt nhất cho người bệnh.
Thông thường, với những trường hợp chấn thương thận độ 5 và đứt cuống mạch đến viện muộn, giải pháp an toàn, nhanh nhất để bảo toàn tính mạng là cắt bỏ hoàn toàn quả thận tổn thương. Tuy nhiên, điều này đồng nghĩa người bệnh sẽ mất đi 50% chức năng lọc máu suốt đời.
TS.BS Nguyễn Đình Liên phân tích, về bản chất đây là kỹ thuật đưa quả thận của chính người bệnh ra ngoài cơ thể để xử lý tổn thương, sau đó đem ghép trở lại. Cái khó của ca bệnh này là tình trạng đa chấn thương khiến việc phẫu thuật cực kỳ áp lực, đòi hỏi sự phối hợp hoàn hảo giữa các chuyên khoa.
Bệnh nhân ghép thận tự thân đang được chăm sóc tại bệnh viện.
Quyết định khó: Ghép lại quả thận ngay tại vị trí cũ
Một ca phẫu thuật đặc biệt được triển khai ngay lập tức dưới sự chủ trì của TS.BS Phan Thảo Nguyên - Phó Giám đốc Bệnh viện E, Phụ trách điều hành Trung tâm Tim mạch. Sau hội chẩn đa chuyên khoa, ê-kíp quyết định lựa chọn hướng điều trị khó hơn nhưng giàu cơ hội bảo tồn chức năng thận hơn: ghép thận tự thân ngay tại hố thận thay vì ghép xuống hố chậu như thông thường.
Khác với kỹ thuật ghép thận tự thân phổ biến – đưa thận xuống hố chậu khiến người bệnh phải chịu thêm vết mổ thứ hai và kỹ thuật cắm lại niệu quản phức tạp – các bác sĩ Bệnh viện E lựa chọn ghép lại quả thận ngay vị trí ban đầu.
Dù vùng phẫu trường tại hố thận sâu và hẹp, gây rất nhiều khó khăn cho việc khâu nối vi phẫu mạch máu, nhưng phương án này giúp rút ngắn thời gian phẫu thuật, giảm tổn thương và hạn chế nguy cơ biến chứng cho người bệnh.
Khoảnh khắc quyết định đến khi những mũi khâu vi phẫu cuối cùng hoàn tất, ê-kíp mở kẹp mạch để kiểm tra tưới máu. Dòng máu đỏ tươi dần lưu thông trở lại, quả thận vốn chuyển màu xám do thiếu máu bắt đầu hồng hào hơn và xuất hiện những giọt nước tiểu đầu tiên – dấu hiệu cho thấy chức năng thận đang hồi phục.
Cả phòng mổ như vỡ òa sau nhiều giờ căng thẳng giành giật sự sống cho một cơ quan tưởng như không thể cứu vãn.
Người bệnh phục hồi tốt, chức năng thận trở lại bình thường
Sau hơn 10 ngày phẫu thuật, sức khỏe người bệnh tiến triển tích cực. Tại phòng bệnh, nam bệnh nhân đã có thể đi lại nhẹ nhàng, ăn uống tốt và tinh thần ổn định.
"Tôi nghe các bác sĩ giải thích là quả thận của mình từng bị đứt rời ra ngoài, sau đó được các bác sĩ phẫu thuật khâu nối và ghép lại vào vị trí cũ. Thú thật các kỹ thuật chuyên môn sâu thì tôi không hiểu hết, nhưng tôi cảm nhận rõ cơ thể mình đang phục hồi rất tốt, ăn uống ngon miệng, đi lại nhẹ nhàng và không còn đau đớn, mệt mỏi nữa", người bệnh chia sẻ.
Hiện tại, các kết quả xét nghiệm sinh hóa và chẩn đoán hình ảnh cho thấy chức năng thận của người bệnh đã hồi phục về mức bình thường. Hệ thống tưới máu cho thận tổn thương được đảm bảo, tĩnh mạch thận tái tạo lưu thông tốt và người bệnh dự kiến có thể xuất viện trong vài ngày tới.
Theo các chuyên gia, thành công của ca ghép thận tự thân đầu tiên tại Bệnh viện E không chỉ mang ý nghĩa cứu sống một người bệnh đa chấn thương nặng mà còn đánh dấu bước tiến về năng lực chuyên môn trong cấp cứu ngoại khoa phức tạp tại Việt Nam.
Đây là kết quả của sự phối hợp liên chuyên khoa nhuần nhuyễn giữa tim mạch, tiết niệu, gây mê hồi sức tích cực ngoại khoa cùng hệ thống cấp cứu "báo động đỏ" phản ứng nhanh toàn viện. Quan trọng hơn, các bác sĩ đã lựa chọn phương án khó khăn và áp lực hơn để giữ lại trọn vẹn quả thận cho người bệnh, mở thêm hy vọng điều trị bảo tồn cho nhiều trường hợp chấn thương tạng phức tạp trong tương lai.
