Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương vừa tiếp nhận cụ ông H.V.L. (94 tuổi, Hưng Yên) bị uốn ván toàn thể mức độ nặng.
Trước đó 10 ngày, cụ bị gà mổ vào gót chân trái. Nghĩ là vết thương nhỏ, gia đình chỉ rửa qua bằng nước sạch, không đi tiêm phòng.
Vài ngày sau, cụ bắt đầu đau mỏi toàn thân, cứng cổ, khó há miệng và dễ sặc. Khi nhập viện, cụ đã vã mồ hôi, ứ đọng đờm dãi gây tắc đường thở, gồng cứng toàn thân và phải đặt nội khí quản hỗ trợ hô hấp.
Hình ảnh tổn thương bàn tay trái (do ngã xe) và do bị gà mổ (phải) ở bệnh nhân. Ảnh: BVCC
ThS.BS Trương Tư Thế Bảo (Khoa Cấp cứu) cho biết, vết thương ở gót chân đã khô bề mặt chính là "ngõ hầu" để vi khuẩn uốn ván xâm nhập. Do tuổi cao và xuất hiện nhiều cơn co cứng chẹn ngực, bệnh nhân đối mặt với nguy cơ tử vong rất cao.
Một trường hợp khác là anh T.V.Đ. (50 tuổi, Bắc Ninh), có tiền sử lạm dụng rượu nhiều năm khiến đề kháng suy giảm. Sau khi ngã xe, anh bị một vết thương ở lòng bàn tay trái nhưng không xử trí đúng cách.
Anh nhập viện trong tình trạng suy hô hấp, tím tái và giật cứng toàn thân liên tục. Ban đầu, bệnh nhân bị chẩn đoán nhầm là viêm màng não. Tuy nhiên, khi chuyển đến Trung tâm Hồi sức tích cực, các bác sĩ phát hiện vết thương ở lòng bàn tay (kích thước 3x3 cm) tuy bề mặt đã khô nhưng bên trong sâu hoắm, lộ cả xương.
Bệnh nhân lập tức được mở khí quản cấp cứu, nuôi ăn qua ống thông và hồi sức tích cực do nguy cơ sốc nhiễm khuẩn.
Theo các bác sĩ, thực tế, nha bào uốn ván (Clostridium tetani) tồn tại khắp nơi trong đất, cát, bụi bẩn và phân gia súc, gia cầm. Bất kỳ vết thương hở nào – từ vết gà mổ, gai đâm, trầy xước do ngã xe cho đến các vết rách da nhỏ – nếu tiếp xúc với môi trường bẩn đều có nguy cơ nhiễm trùng uốn ván.
Bệnh nhân đang được điều trị tích cực tại bệnh viện. Ảnh: BVCC
Việc chỉ rửa vết thương bằng nước thông thường không thể loại bỏ được nha bào uốn ván.
Uốn ván là bệnh truyền nhiễm cấp tính có tỷ lệ tử vong dao động từ 10% đến trên 50% (đặc biệt cao ở người già và người có bệnh nền).
Một ca uốn ván nặng phải thở máy, dùng thuốc an thần kéo dài và hồi sức tích cực có thể tiêu tốn hàng trăm triệu đồng. Tuy nhiên, chỉ mất khoảng vài trăm nghìn đồng cho một mũi vắc-xin hoặc huyết thanh kháng uốn ván (SAT) ngay sau khi bị thương.
ThS.BS Trương Tư Thế Bảo khuyến cáo:
Nguy cơ mắc uốn ván phụ thuộc vào môi trường tiếp xúc của vết thương, không phụ thuộc vào kích thước lớn hay nhỏ.
Với các vết thương hở, dập nát hoặc nhiễm bẩn, cần đến ngay cơ sở y tế để được sát khuẩn đúng quy trình.
Những người chưa tiêm phòng đầy đủ, không nhớ lịch tiêm hoặc đã quá 5-10 năm chưa tiêm nhắc lại cần đến cơ sở y tế để được chỉ định tiêm vắc-xin hoặc huyết thanh SAT kịp thời.
