Một khi lên sàn chứng khoán, trị giá của Facebook được ước tính từ 75 - 100 tỷ đô-la. Phải chăng giới đầu tư kỳ vọng quá nhiều và thổi phồng khả năng kiếm lời của Facebook? Ðâu là lý do để mạng xã hội của Zuckerberg dám qua mặt cả tập đoàn công nghiệp có bề dày lịch sử như hãng chế tạo máy bay Boeing của Mỹ?
Ngày 31/1/2012, mạng xã hội có đông người sử dụng nhất hành tinh, Facebook đã trình lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ SEC hồ sơ xin tham gia thị trường chứng khoán. Nhờ thế mà kể từ khi thành lập vào năm 2004 đây là lần đầu tiên tập đoàn do Mark Zuckerberg sáng lập công bố rõ ràng về sổ sách và các hoạt động của mình. Facebook có doanh thu chỉ bằng 1/10 so với công cụ tìm kiếm trên mạng là Google và khoản tiền lãi của Facebook thì cũng bằng 1/10 so với Google. Điều đó không cản mạng xã hội được ưa chuộng này đang làm dấy lên nhiều kỳ vọng và giới tài chính dự báo một khi tham gia sàn chứng khoán, trị giá của Facebook sẽ dao động từ 75 - 100 tỷ USD.
Trò chơi ú tim của các nhà đầu tư kéo dài trong nhiều tháng qua nay đã kết thúc. Giờ đây, mọi người đều nắm rõ thông tin về Facebook. Chẳng hạn như là về doanh thu của tập đoàn trong năm 2011 tăng 88% so với năm 2010 và Tập đoàn Tin học vùng Sillicon Valley này thu vào 1 tỷ USD tiền lãi. Facebook thu hút được trên 800 triệu người sử dụng.
Mark Zuckerberg đã làm chủ một tài sản trị giá 28 tỷ usd. |
Ở Mỹ, trung bình mỗi người tham gia mạng xã hội này dành tới 7 giờ đồng hồ để chia sẻ thông tin trên mạng. Mọi người tiết lộ những sở thích, những nhu cầu tiêu thụ, thú giải trí của mình trên Facebook. Điều ấy giải thích vì sao các hãng quảng cáo đang rất quan tâm đến Facebook. Cũng vì Facebook mà tin nhắn SMS bị coi là những phương tiện thông tin hay liên lạc “lỗi thời” và số thanh thiếu niên trao đổi với nhau qua điện thoại di động cũng ngày càng ít đi.
Nếu là một quốc gia, Facebook là nước đông dân hàng thứ ba trên địa cầu, sau Trung Quốc và Ấn Ðộ, với 845 triệu dân. Mỗi ngày mạng xã hội do Mark Zuckerberg sáng lập nhận tới 2,7 tỷ lời bình luận từ các thành viên. Lại cũng Facebook thường nhật cho đăng 250 triệu tấm ảnh, từ khắp năm châu và xây đến 100 tỷ cầu nối giữa những người tham gia mạng xã hội. Về doanh thu, chỉ riêng trong năm 2011, Facebook thu về hơn 3,7 tỷ đô-la và lãi 1 tỷ usd. Doanh thu của tập đoàn có trụ sở tại Palo Alto, phía Bắc vùng thung lũng Silicon Valley đã nhảy vọt từ 777 triệu năm 2009 lên thành hơn 3,7 tỷ năm ngoái. |
Đây là lần đầu tiên Facebook công bố sổ sách để “chào hàng” với các nhà đầu tư. Facebook muốn huy động ít nhất 5 tỷ USD vốn từ các cổ đông. Trong vài tuần lễ nữa, Facebook chính thức tham gia thị trường tài chính Mỹ. Một khi lên sàn chứng khoán, trị giá tập đoàn ước tính sẽ là từ 75 - 100 tỷ USD. Như vậy, trọng lượng của Facebook trên thị trường chứng khoán sẽ còn lớn hơn cả so với hai ông khổng lồ khác là Disney hay Boeing.
Cách đây 8 năm, Mark Zuckerberg đã cùng với 4 người bạn còn là sinh viên thành lập mạng xã hội mang tên “The Facebook” mà mục tiêu là để bắc nhịp cầu cho các sinh viên Harvard liên kết với nhau. Ngay từ những tuần đầu sau khi được hình thành đã có tới hơn một nửa sinh viên Harvard tham gia mạng “The Facebook” của Zuckerberg. Một tháng sau, mạng xã hội dành cho giới sinh viên này đã lôi cuốn được cả các bạn ở những trường đại học nổi tiếng khác như Yale, Stanford hay Columbia. Thành công nhanh chóng đó khiến Mark mạnh dạn thuê văn phòng ngay trong vùng thung lũng Silicon - California, chiếc nôi của ngành công nghệ high tech Hoa Kỳ. “The Facebook” mua tên miền Facebook.com vào năm 2005 với giá 200.000 USD và từ đó trở thành mạng xã hội Facebook.
Chưa đầy 28 tuổi, sáng lập viên Facebook, Mark Zuckerberg đã làm chủ một tài sản trị giá 28 tỷ đô-la nhờ kiểm soát 28,4% tổng số vốn của mạng xã hội lớn nhất thế giới do chính mình tạo dựng. Một khi Facebook tham gia sàn chứng khoán Wall Street, Zuckerberg sẽ không phải là người duy nhất trong số các ông chủ của Facebook thấy tài sản của mình bỗng dưng lên đến bạc tỷ.
Vào năm 2004, Peter Thiel đồng sáng lập viên của hệ thống thanh toán tài chính trên mạng Paypal đã hùn 500.000 USD vốn với Zuckerberg và như vậy kiểm soát 2,5% vốn của mạng xã hội Facebook. 8 năm sau, Thiel sắp thu vào từ 1,8 - 2,5 tỷ USD. Bên cạnh Peter Thiel còn có hàng ngàn nhân viên Facebook nay mai trở thành triệu phú một khi mạng xã hội của Zuckerberg tìm thêm được những “người bạn mới trên Wall Street”. Tiêu biểu nhất là trường hợp của Giám đốc Điều hành Sheryl Sandberg, 42 tuổi. Năm 2008, Sheryl chia tay với Google về đầu quân cho Facebook.
Năm ngoái, lương của bà là 31 triệu USD cộng thêm với các cổ phiếu dành cho nhân viên còn được gọi là stock option. Tài sản của Sandberg trong vài tuần lễ nữa sẽ nhảy từ 88 triệu USD lên thành 2 tỷ. Không giàu bằng Sheryl Sandberg nhưng họa sĩ David Choe - tác giả của hai bức họa trang trí cho văn phòng của Facebook ở thung lũng Silicon Valley cũng sẽ ngồi trên một núi đô-la vì từ khi hợp tác với Mark Zuckerberg, Choe không nhận thù lao bằng tiền mặt mà chỉ giữ một phần vốn của mạng Facebook qua các cổ phiếu dành cho nhân viên. Nhờ thế mà một khi mạng xã hội lớn nhất thế giới lên sàn chứng khoán, David Choe nghiễm nhiên trở thành nhà triệu phú chỉ nhờ có hai bức họa mà anh thu về tới 200 triệu USD.
Đâu là lý do để mạng xã hội của Zuckerberg dám qua mặt cả tập đoàn công nghiệp có bề dày lịch sử như hãng chế tạo máy bay Boeing của Mỹ? Tất cả các nhà phân tích đều đồng ý trên một điểm, nhờ nắm bắt rất rõ thị hiếu của 845 triệu người tham gia, Facebook nghiễm nhiên trở thành không gian quảng cáo lý tưởng mà bất kỳ một công ty nào cũng muốn chen chân được vào. 85% trên tổng số 3,7 tỷ USD doanh thu trong năm 2011 của Facebook có được là nhờ tiền quảng cáo.
Dù vậy, hiện thời Facebook mới chỉ chinh phục được 28% thị trường quảng cáo, còn thua xa ông khổng lồ trên mạng khác là Google. Theo quan điểm của chuyên gia Jean Charles Ferreri làm việc tại cơ quan tư vấn Roland Berger - Paris, các thành viên của Facebook có thói quen tâm sự với những người bạn thật hay ảo về những sinh hoạt thường ngày về sở thích hay nhu cầu của họ và đó chính là một kho báu thông tin đối với các hãng quảng cáo.
Quỳnh Diệp (Theo NYT)
