Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 18 vừa bế mạc tại Jakarta, tập hợp khoảng 500 nhân vật trong giới hoạch định chính sách và doanh nghiệp EU-ASEAN, đã được các nhà quan sát cho là dịp để EU tung ra một cuộc ‘’tấn công tiếp thị’’ hướng về các nước Đông Nam Á. Mục tiêu nhằm tranh thủ được một thị trường lớn gồm gần 600 triệu người, đang tăng trưởng mạnh mẽ với tỷ lệ từ 5 - 10% trong năm nay.
Hiện nay, EU là nhà đầu tư ngoại lớn nhất ở Đông Nam Á, nhưng chỉ là đối tác thương mại thứ hai của ASEAN sau Trung Quốc. Bên cạnh đó, khối ASEAN chỉ là đối tác thương mại thứ bảy của châu Âu. Chính vì vậy mà các doanh nghiệp châu Âu rất nôn nóng trong việc phát huy được thị phần của mình trong khu vực nhiều tiềm năng này. Ông Jean Rodesh, một doanh nhân Pháp khẳng định: “Sau Trung Quốc, thì Đông Nam Á là thị trường hứa hẹn nhất của châu Âu tại châu Á. Bởi trong hầu hết các nước trong vùng, các tầng lớp trung lưu đang càng lúc càng đông và càng muốn tiêu thụ”.
 Các nhà lãnh đạo ASEAN gặp đại diện AIPA. |
Tuy nhiên, vấn đề đặt ra đối với các doanh nghiệp châu Âu là họ đang bị chậm chân so với các đối thủ cạnh tranh ở ngay tại châu Á, từ Trung Quốc, Ấn Độ cho đến Hàn Quốc hay Nhật Bản. Để tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nhân của mình, EU trong thời gian qua quyết định đàm phán các hiệp định tự do mậu dịch với các nước trong khu vực. Ban đầu, châu Âu đã nghĩ đến khả năng một vùng tự do mậu dịch giữa hai khối. Thế nhưng, chủ trương này đã mau chóng bị gạt qua một bên, nhường chỗ cho các cuộc đàm phán với từng nước riêng lẻ. Sở dĩ một hiệp định tự do mậu dịch EU - ASEAN khó có thể hình thành, bởi trong nội bộ ASEAN, trình độ phát triển giữa các nước quá chênh lệch nhau: Nếu Singapore là một nước giàu có, thì ngược lại, Lào lại nằm trong số những nước nghèo nhất hành tinh. Từ năm 2009, Bruxelles đã thôi không bàn về một hiệp định tự do mậu dịch EU – ASEAN mà chuyển qua hướng tìm kiếm thỏa thuận với một số nước Đông Nam Á nhất định.
Đàm phán với Singapore được khởi động vào năm 2010 và như tuyên bố của Ủy viên Thương mại châu Âu De Gucht, hiệp định này có thể được hoàn tất ngay trong năm 2011. Sau Singapore, châu Âu cũng đã bắt đầu đàm phán với Malaysia, đồng thời mở cửa hướng về Việt Nam. Hai bên đã đồng ý về nguyên tắc khai mở đàm phán. Nhân chuyến công du Jakarta lần này, ông De Gucht cũng tìm cách thuyết phục Indonesia cũng như Thái Lan và Philippines mở thương thuyết về tự do mậu dịch với EU. Đối với Ủy viên Thương mại châu Âu, Indonesia với 237 triệu dân đương nhiên là ưu tiên số một.
Bên lề Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 18, Thủ tướng Lào Thoongsing Thammavong thông báo, Lào quyết định tạm dừng Dự án thủy điện Xayaburi. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chân thành cảm ơn thông báo hết sức quan trọng và đầy nghĩa tình của Ðảng và Chính phủ Lào anh em, cho rằng điều này thể hiện sự hợp tác và quan tâm sâu sắc của Ðảng và Chính phủ Lào đối với đề nghị của Việt Nam. Với tình cảm đặc biệt và vì sự phát triển chung của hai nước, hai vị lãnh đạo nhất trí chỉ đạo các cơ quan liên quan của hai bên phối hợp nghiên cứu chung, thúc đẩy nghiên cứu trong khuôn khổ ủy hội sông Mekong và có thể cùng mời các nhà khoa học quốc tế có uy tín, kinh nghiệm tiến hành nghiên cứu để có đủ các cơ sở khoa học vững chắc làm căn cứ cho các quyết định tiếp theo. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định, Việt Nam mong muốn cùng Lào phối hợp với các nước ven sông Mekong, kể cả các nước thượng nguồn là Trung Quốc và Myanmar trong việc khai thác, sử dụng bền vững con sông này vì lợi ích của mỗi nước và cả khu vực. |
Song Hà