Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế

Y tế
SKĐS - Thứ trưởng Đào Xuân Cơ khẳng định: Chất lượng dữ liệu, thời gian được tiết kiệm và những lợi ích cụ thể đối với người bệnh, nhân viên y tế, cơ quan quản lý phải là những tiêu chí quan trọng để đánh giá kết quả chuyển đổi số.

Chiều 11/11, tại trụ sở Bộ Y tế, PGS.TS Đào Xuân Cơ, Thứ trưởng Bộ Y tế, chủ trì buổi làm việc với lãnh đạo chủ chốt Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia nhằm rà soát kết quả thực hiện nhiệm vụ chuyên môn những tháng đầu năm và đôn đốc tiến độ triển khai các nhiệm vụ trọng tâm trong 2 tháng cuối năm 2026.

Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế- Ảnh 1.

PGS.TS Đào Xuân Cơ, Thứ trưởng Bộ Y tế phát biểu chỉ đạo.  Ảnh: Trần Minh

Đẩy mạnh xây dựng các cơ sở dữ liệu và nền tảng số ngành Y tế

Báo cáo tại buổi làm việc, lãnh đạo Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia cho biết, hiện Trung tâm đang tập trung triển khai các nhiệm vụ trọng tâm theo Nghị quyết số 57-NQ/TW và Đề án 06, trong đó có nhiệm vụ chủ trì xây dựng Cơ sở dữ liệu (CSDL) quốc gia về y tế, cơ sở dữ liệu tổng hợp ngành Y tế; hỗ trợ kỹ thuật xây dựng các cơ sở dữ liệu chuyên ngành của Bộ Y tế.

Thời gian qua, Trung tâm đã triển khai nhiều nền tảng, hệ thống thông tin quan trọng như: Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Y tế; Sổ sức khỏe điện tử; Hệ thống thông tin và CSDL quốc gia về an toàn thực phẩm; Nền tảng Trạm y tế xã.

Đối với Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung của Bộ Y tế do Trung tâm chủ trì xây dựng, hệ thống đã kết nối và vận hành chính thức với Cổng Dịch vụ công quốc gia từ ngày 29/5/2026. Đồng thời, hoàn thành kết nối, tái sử dụng dữ liệu từ 4 CSDL quốc gia gồm: CSDL quốc gia về dân cư, đăng ký doanh nghiệp, hộ tịch điện tử và đất đai, phục vụ cắt giảm thành phần hồ sơ đối với 44 thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực y tế cần tái cấu trúc theo yêu cầu tại Nghị quyết số 66.7/2025/NQ-CP của Chính phủ.

Trung tâm cũng đã triển khai số hóa hồ sơ đầu vào trên Kho dữ liệu điện tử của hệ thống, góp phần phục vụ giải quyết thủ tục hành chính.

Bên cạnh các nhiệm vụ thường xuyên, Trung tâm đang triển khai những nhiệm vụ trọng tâm phát sinh sau khi thay đổi chức năng, nhiệm vụ. Trong đó có 2 nhiệm vụ Bộ Y tế được giao tại Chương trình số 03-CTr/BCĐTW ngày 26/10/2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Cụ thể, Trung tâm nghiên cứu xây dựng giải pháp số hóa, kết nối và khai thác dữ liệu phục vụ phát hiện, kiểm soát thực phẩm giả, thuốc giả; xác định nguồn dữ liệu, quy trình cảnh báo, trách nhiệm phối hợp và phạm vi thí điểm. Đồng thời, nghiên cứu, đề xuất cơ chế phối hợp, chia sẻ và sử dụng chung hạ tầng, trang thiết bị nghiên cứu y sinh, dịch tễ; cơ chế hợp tác sử dụng nhân lực giữa Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam với các cơ sở khám chữa bệnh và y tế dự phòng, bảo đảm yêu cầu chuyên môn, an toàn sinh học, quản lý dữ liệu và trách nhiệm của các bên.

Tại buổi làm việc, Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia đề xuất lãnh đạo Bộ Y tế xem xét đưa Kế hoạch xây dựng Thông tư quy định phân cấp thẩm quyền phê duyệt, điều chỉnh phê duyệt dự án, kế hoạch thuê dịch vụ công nghệ số đối với hoạt động chuyển đổi số sử dụng kinh phí chi thường xuyên ngân sách nhà nước của các cơ quan, đơn vị thuộc phạm vi quản lý của Bộ Y tế vào Chương trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật năm 2027. Trên cơ sở đó, Trung tâm sẽ phối hợp với Vụ Pháp chế hoàn thiện hồ sơ đăng ký theo quy định.

Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế- Ảnh 2.
Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế- Ảnh 3.
Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế- Ảnh 4.

Lãnh đạo Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia báo cáo làm rõ thông tin lĩnh vực phụ trách với Thứ trưởng. Ảnh: Trần Minh

Chuyển đổi số phải mang lại hiệu quả thực chất

Phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc, Thứ trưởng Đào Xuân Cơ nhấn mạnh, mọi hoạt động của Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia cần hướng tới phục vụ 3 nhóm đối tượng: người dân được thụ hưởng dịch vụ y tế tốt hơn, thuận tiện hơn; nhân viên y tế được giảm bớt thủ tục hành chính trong quá trình thực hiện nhiệm vụ; cơ quan quản lý có thông tin chính xác phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành.

"Từ mục tiêu cụ thể đó, tất cả các chương trình, kế hoạch của Trung tâm phải hướng vào phục vụ 3 đối tượng nêu trên", Thứ trưởng nói; đồng thời, yêu cầu lãnh đạo Trung tâm xây dựng chiến lược để dữ liệu thực sự trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế.

Theo Thứ trưởng Đào Xuân Cơ, chuyển đổi số phải tạo ra sản phẩm và kết quả có thể đo lường được. Chất lượng dữ liệu, thời gian được tiết kiệm và những lợi ích cụ thể đối với người bệnh, nhân viên y tế, cơ quan quản lý phải là những tiêu chí quan trọng để đánh giá kết quả chuyển đổi số.

Thứ trưởng cũng lưu ý, dữ liệu sức khỏe là dữ liệu đặc biệt quan trọng, do đó phải được kiểm soát chặt chẽ quyền truy cập, bảo đảm an ninh mạng, khả năng phục hồi hệ thống và tuân thủ pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân. Đây là những yêu cầu cần được nghiên cứu đồng bộ, thống nhất trong quá trình xây dựng hoàn chỉnh khung kiến trúc dữ liệu y tế quốc gia.

Đối với hồ sơ sức khỏe điện tử, Thứ trưởng yêu cầu Trung tâm phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng cơ chế cập nhật, khai thác thông tin sức khỏe xuyên suốt quá trình chăm sóc, quản lý sức khỏe người dân.

Với bệnh án điện tử, cần thống nhất tiêu chuẩn dữ liệu, không áp đặt sử dụng một phần mềm duy nhất nhưng phải bảo đảm kết quả cuối cùng là khả năng liên thông giữa các bệnh viện.

Thứ trưởng giao Trung tâm phối hợp với Cục Quản lý Khám, chữa bệnh nghiên cứu, tham mưu lãnh đạo Bộ xây dựng dữ liệu khá chữa bệnh với các thông số, bộ chỉ số phục vụ công tác điều hành như lượt khám, nhập viện, sử dụng giường bệnh, chuyển tuyến, cấp cứu… Qua đó, dữ liệu phải hỗ trợ thiết thực cho hoạt động chuyên môn và quản lý khám chữa bệnh.

Cùng với đó, Trung tâm cần phối hợp với các đơn vị liên quan của Bộ Y tế và Bảo hiểm xã hội Việt Nam giảm trùng lặp dữ liệu, hỗ trợ công tác giám định và thanh toán bảo hiểm y tế; tập trung tháo gỡ những vướng mắc kỹ thuật trong chuẩn hóa dữ liệu và xác định các vùng dữ liệu.

"Mục tiêu cuối cùng là giảm thủ tục, hạn chế sai sót, thanh toán đúng, đủ, kịp thời; đồng thời tăng khả năng phát hiện những bất thường có nguy cơ gây thất thoát quỹ bảo hiểm y tế. Không để những bất cập trở thành rào cản đối với quyền lợi hợp pháp của người bệnh và các cơ sở khám chữa bệnh", Thứ trưởng Đào Xuân Cơ nhấn mạnh.

Xây dựng hệ thống điều hành y tế dựa trên dữ liệu thực

Đề cập đến việc triển khai Trung tâm điều hành y tế thông minh, Thứ trưởng Đào Xuân Cơ khẳng định đây là hệ thống có vai trò quan trọng, giúp các nhà quản lý điều hành dựa trên dữ liệu, phục vụ công tác chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Y tế theo phân quyền.

Để hệ thống phát huy hiệu quả, Trung tâm cần chuẩn hóa danh mục, thống nhất mã định danh, danh mục chuyên môn và chuẩn trao đổi dữ liệu phù hợp với các hệ thống công nghệ thông tin hiện hành. Kiến trúc quản lý phải dựa trên dữ liệu và bằng chứng thực tế, thay vì chủ yếu dựa vào các báo cáo tổng kết định kỳ; đồng thời tăng cường khai thác dữ liệu thực, dữ liệu theo thời gian thực.

Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế- Ảnh 5.

Quang cảnh cuộc họp. Ảnh: Trần Minh

Một yêu cầu quan trọng khác là giải quyết tình trạng dữ liệu phân mảnh. Hiện nhiều cơ sở khám chữa bệnh đang sử dụng các hệ thống HIS, PACS, bệnh án điện tử và phần mềm quản lý khác nhau. Vì vậy, Trung tâm cần tham mưu giải pháp liên thông dựa trên tiêu chuẩn dữ liệu, giao diện kết nối và cơ chế xác thực thống nhất, bảo đảm các bệnh viện không bị phụ thuộc vào một nhà cung cấp công nghệ.

Thứ trưởng cũng yêu cầu lãnh đạo chủ chốt của Trung tâm rà soát, thống kê và báo cáo rõ hệ thống nào đang hoạt động hiệu quả, hệ thống nào còn phân tán, thiếu kết nối, hệ thống nào cần nâng cấp; xác định những Cục, Vụ, đơn vị có nguy cơ chậm tiến độ. Trên cơ sở đó, xây dựng kế hoạch và tiến độ phối hợp cụ thể với các đơn vị liên quan, bảo đảm hệ thống dữ liệu y tế có tính liên thông, thống nhất và có khả năng khai thác thực tế.

Theo Thứ trưởng Đào Xuân Cơ, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, lãnh đạo Trung tâm cần đổi mới tư duy trong tổ chức, quản lý đội ngũ cán bộ. Nhân lực không chỉ cần giỏi công nghệ mà còn phải am hiểu hoạt động của ngành Y tế, có năng lực chuyên môn kỹ thuật để hỗ trợ các cơ quan quản lý thực hiện tốt hơn nhiệm vụ được giao.

Nhấn mạnh yêu cầu hoàn thành khối lượng công việc lớn trong những tháng cuối năm 2026, Thứ trưởng yêu cầu tập thể lãnh đạo, cán bộ, viên chức Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia thực hiện nghiêm nguyên tắc "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian và rõ kết quả.

Đưa dữ liệu trở thành tài sản chiến lược của ngành Y tế- Ảnh 6.Bộ Y tế khởi động vận hành Trung tâm Điều hành thông minh, thúc đẩy quản trị dựa trên dữ liệu

SKĐS - Trung tâm Điều hành thông minh (IOC) Bộ Y tế được xây dựng nhằm cung cấp dữ liệu đầy đủ, kịp thời, trực quan, giúp lãnh đạo Bộ nắm bắt tình hình hoạt động của các đơn vị, tăng cường giám sát, đôn đốc và đưa ra quyết định điều hành.

Ý kiến của bạn