 Một cô bé Afghanistan khóc thét trong tay cha sau cơn dư chấn ở ngôi làng của cô. |
Bên cạnh những con số thống kê kinh hoàng trên, nghiên cứu được tạp chí Lancet công bố còn nhằm mục đích đánh động ý thức của các quan chức chính trị và các tổ chức cứu trợ một điều rằng, động đất là một thiên tai giờ đây phải được coi là ưu tiên hàng đầu trong nỗ lực bảo vệ cuộc sống và sức khỏe cộng đồng. Nghiên cứu cũng muốn cảnh báo cho giới y học về những bệnh lý mà họ sẽ phải xử lý trong các trường hợp thiên tai này. Theo nghiên cứu, trong các trận động đất có khoảng 1/3 dân cư trong khu vực bị nạn thiệt mạng. Số nạn nhân tử vong do động đất thường gia tăng thành từng đợt liên tục kể từ khi nổ ra. Trước tiên là những người bị chết ngay khi nhà cửa bị đổ sập, vài giờ sau đó đến những người bị thương tử nạn. Đợt tử nạn thứ ba tiếp tục diễn ra sau khoảng vài ngày hoặc vài tuần sau đó.
Với những người sống sót, các cơ quan nội tạng như gan, thận hay cột sống đều có vấn đề. Nghiên cứu nói trên cũng cho thấy, trẻ em là đối tượng dễ bị tổn thương, chiếm từ 25% - 53% các bệnh nhân sau động đất. Ngoài các chiến dịch khẩn cấp tìm kiếm cứu người sống sót, công tác cứu hộ còn phải đối phó với tình trạng bệnh dịch tràn lan ở những khu tập trung đông dân sau động đất, do xác người chết bị vùi trong đống đổ nát gây ra. Về lâu dài, động đất còn gây tác động không nhỏ đến sức khỏe tâm thần cộng đồng. Đó là tình trạng suy sụp tinh thần ở những nạn nhân sống sót.
Một số trận động đất kinh hoàng trên thế giới thập niên qua 12/5/2008: Khoảng 87.000 người chết hoặc mất tích trong khi 370.000 khác bị thương trong một trận động đất ở tỉnh Tứ Xuyên, Tây Nam Trung Quốc. Cơn chấn động 7,8 độ richter đã tấn công thành phố Thành Đô vào đầu giờ chiều. 15/8/2007: Ít nhất 519 người thiệt mạng khi trận động đất 7,9 độ richter diễn ra ở tỉnh ven biển Ica, phía Đông Nam thủ đô Lima, Peru. 17/7/2006: Trận động đất 7,7 độ richter dưới lòng đại dương đã gây ra một cơn sóng thần ở bờ biển Java, khoảng 650 người bị chết. 27/5/2006: Hơn 5.700 người chết khi trận động đất 6,2 độ richter tấn công đảo Java, tàn phá thành phố Yogyakarta và các khu vực lân cận. 1/4/2006: 70 người thiệt mạng và 1.200 người bị thương khi động đất tấn công một khu vực hẻo lánh ở miền Tây Iran. 8/10/2005: Một trận động đất 7,6 độ richter làm rung chuyển miền Bắc Pakistan và khu vực tranh chấp Kashmir, cướp đi mạng sống của 73.000 người và đẩy hàng triệu người lâm vào cảnh vô gia cư. 28/3/2005: Khoảng 1.300 người thiệt mạng trong một cơn địa chấn 8,7 độ richter ngoài khơi đảo Nias, Tây Sumatra, Indonesia. 26/12/2004: Hàng trăm nghìn người thiệt mạng ở châu Á khi một trận động đất 9,2 độ richter dưới lòng Ấn Độ Dương gây ra sóng thần trên toàn khu vực. 26/12/2003: Hơn 26.000 người thiệt mạng tại thành phố Bam, miền Nam Iran trong một trận động đất kinh hoàng. 21/5/2003: Algeria chịu đựng trận động đất tồi tệ nhất trong hơn hai thập niên với hơn 2.000 người chết và 8.000 người bị thương. 1/5/2003: Hơn 160 người chết, trong đó có 83 trẻ em, khi một căn nhà tập thể bị sập vì động đất ở Đông Nam Thổ Nhĩ Kỳ. 24/2/2003: Hơn 260 người chết và gần 10.000 nhà sập ở khu vực Tân Cương, miền Tây Trung Quốc. 31/10/2002: Không khí tang thương tràn ngập Italy khi toàn bộ học sinh của một lớp học ở làng San Giuliano di Puglia bị chôn vùi khi trường của các em bị sập. 22/6/2002: Một trận động đất có cường độ 6,3 độ richter đã xảy ra tại Qasvin và Hamedan, miền Tây Iran khiến 235 người thiệt mạng. 12/4/2002: Hàng chục người thiệt mạng trong một trận động đất lớn thứ ba liên tục trong vòng 2 tháng tại khu vực miền Nam Afghanistan. 25/3/2002: Afghanistan là quốc gia có nguy cơ bị động đất cao và từng hứng chịu hàng loạt các cơn địa chấn khiến hàng nghìn người thiệt mạng. Trận động đất kinh hoàng nhất trong thập kỷ qua xảy ra vào năm 2002 ở tỉnh Baghlan, làm ít nhất 1.500 người chết và 30.000 người mất nhà cửa. 3/3/2002: Khoảng 150 người chết trong trận động đất tại Afghanistan có tâm chấn tại tỉnh Samangan với cường độ khoảng 7,2 độ richter. 13/2/2001: Gần 300 người chết trong trận động đất thứ hai trong vòng một tháng tại Salvador có cường độ 6,6 độ richter. 26/1/2001: Trận động đất có cường độ 7,9 độ richter đã tàn phá phần lớn bang Gujarat, Tây Bắc Ấn Độ khoảng 20.000 người thiệt mạng và hơn 1 triệu người khác mất nhà cửa. Bhuj và Ahmedabad là hai thị trấn bị thiệt hại nặng nề nhất. 13/1/2001: El Salvador bị chấn động dữ dội bởi trận động đất có cường độ 7,6 độ richter khiến hơn 700 người thiệt mạng. |
Song Minh (Theo Lancet)