Những dịp gần đến ngày Quốc khánh 2/9, nhiều gia đình có con em, người thân phạm tội lại chờ đợi đợt đặc xá với những người thân đang bị giam giữ nhưng có ý thức ăn năn, cải tạo tốt. Những đợt đặc xá thể hiện sự khoan hồng đặc biệt của Đảng, Nhà nước đối với người bị kết án phạt tù nhằm khuyến khích họ ăn năn hối cải, tích cực học tập, cải tạo, phấn đấu trở thành người có ích cho xã hội.
Xuất phát từ bản chất tốt đẹp của Nhà nước ta và truyền thống nhân đạo, vị tha của người Việt Nam “đánh kẻ chạy đi không đánh người chạy lại”, đặc xá có tác dụng khuyến khích phạm nhân học tập, rèn luyện, lao động, cải tạo tốt để được hưởng chính sách khoan hồng của Đảng và Nhà nước, sớm trở về đoàn tụ với gia đình và hòa nhập cộng đồng, ổn định cuộc sống.
Hơn 15.000 phạm nhân đủ điều kiện đặc xá, chính vì thế, công tác đặc xá được rà soát chặt chẽ, bảo đảm công khai, dân chủ, công bằng. Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc - Chủ tịch Hội đồng Tư vấn đặc xá đã chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương thực hiện nghiêm túc Quyết định đặc xá của Chủ tịch nước, Hướng dẫn của Hội đồng tư vấn đặc xá. Theo đó, đã tổ chức niêm yết công khai và phổ biến rộng rãi về đối tượng, điều kiện, trình tự, thủ tục đề nghị đặc xá để nhân dân, cán bộ chiến sĩ và phạm nhân hiểu rõ và thực hiện đúng, đồng thời tham gia giám sát quá trình xét duyệt hồ sơ, danh sách người được đề nghị đặc xá để bảo đảm dân chủ, khách quan, minh bạch ngay từ trại giam.
Không chỉ dừng lại ở công tác đặc xá phải bảo đảm khách quan, công bằng, trong chuyến kiểm tra hoạt động này, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc còn yêu cầu công tác tái hòa nhập cộng đồng của các đối tượng được đặc xá phải được cả hệ thống chính trị và xã hội thường xuyên quan tâm, bởi họ khi quay trở về địa phương chỉ có hai bàn tay trắng, không tiền vốn, luôn phải đối mặt với những cám dỗ, kỳ thị xa lánh của xã hội... Chính những điều đó dễ đẩy họ vào con đường tái phạm tội vì ranh giới giữa thiện và ác rất mong manh.
Chính vì thế, để các đối tượng đặc xá tái hòa nhập được với cộng đồng trong dịp này là rất quan trọng. Bên cạnh việc đòi hỏi các đối tượng được đặc xá phải tự giác, tự tin và tự bản thân họ phải tự lực và tự lo để sớm ổn định cuộc sống, sớm được tái hòa nhập trong cộng đồng dân cư thì cũng cần sự giúp đỡ của chính quyền, của các tổ chức kinh tế xã hội, của các đoàn thể quần chúng, của người thân và gia đình để họ sớm ổn định được cuộc sống, tránh những nguy cơ, cám dỗ khiến họ tái phạm trở lại.
Ngọc Hùng