Chỉ trong một thời gian ngắn từ cuối năm 2008 đến nay, nước ta đã ghi nhận thêm 2 trường hợp mắc cúm A H5N1 ở người. Trong khi đó, dịch bệnh cúm trên gia cầm cũng được dịp gia tăng và đang có nguy cơ lây lan rộng. Chính sự chủ quan của cả chính quyền và người dân sau một thời gian dài đã đẩy dịch ngày càng đi xa hơn.
 |
Tại Quảng Ninh, dịch cúm gia cầm đã được phát hiện tại 9 hộ gia đình ở thôn Nà Cáng của xã Quảng An, huyện Đầm Hà làm chết 155 con trên tổng số 230 con gia cầm. Ngày 6/2, Chi cục thú y tỉnh cùng cơ quan thú y vùng II đã kiểm tra lấy mẫu xét nghiệm, kết quả dương tính với virut cúm gia cầm. Cùng thời gian này, một bệnh nhân viêm phổi nặng đang được điều trị tại BVĐK tỉnh Quảng Ninh cũng được Viện Vệ sinh dịch tễ trung ương xác định dương tính với virut cúm A H5N1. Bệnh nhân này cũng là người của thôn Nà Cáng, xã Quảng An, huyện Đầm Hà, trước khi mắc bệnh có tham gia giết mổ gà làm thức ăn trong dịp Tết Nguyên đán.
Trước đó, vào cuối tháng 12/2008, một bé gái 8 tuổi ở làng Xịa, xã Điền Trung, huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hoá cũng được ghi nhận dương tính với virut cúm A H5N1. Chính tại xã này sau đó, ngành thú y đã phát hiện và tiêu huỷ gần 9.000 gia cầm mắc bệnh.
Cả 2 bệnh nhân cúm A H5N1 này đều được xác định là có liên quan đến gia cầm, nghĩa là nguồn lây bệnh trực tiếp vẫn là từ gia cầm. Tuy nhiên, có một nghịch lý là khi ngành y tế phát hiện có bệnh nhân cúm thì ngành thú y mới lật ngược lại để tìm dịch ở gia cầm. Phải chăng sự chủ quan đã làm cho những “pháo đài chốt chặn dịch cúm gia cầm” làm việc thiếu hiệu quả?
Theo nhận định của Cục thú y, dịch ở các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long đang diễn biến phức tạp, có chiều hướng bùng phát ra diện rộng do đàn vịt không được quản lý và tiêm phòng vaccin theo quy định. Một số địa phương phát hiện ổ dịch chậm, không báo cáo, người dân tự xử lý gia cầm ốm, chết không đúng phương pháp, vứt xác gia cầm bừa bãi làm tăng nguy cơ phát tán mầm bệnh. Mặc dù Bộ NN&PTNT đã phát động Tháng hành động vệ sinh, tiêu độc khử trùng môi trường toàn quốc để phòng chống dịch bệnh gia súc gia cầm trong mùa đông xuân ngay từ giữa tháng 12/2008, vẫn có một số tỉnh không triển khai theo chỉ đạo của Bộ.
 Mua bán gia cầm không qua kiểm dịch là nguy cơ làm lây lan dịch bệnh. Ảnh: TM |
Về phía ngành y tế, vẫn tiếp tục khuyến cáo mạnh mẽ người dân thực hiện tốt các biện pháp phòng chống dịch lây lan sang người. Đặc biệt là phải ăn chín, uống sôi, rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh. Không vận chuyển, buôn bán gia cầm không rõ nguồn gốc, báo ngay cho chính quyền khi phát hiện có gia cầm ốm, chết, tuyệt đối không giết mổ và sử dụng gia cầm bệnh. Khi có các triệu chứng sốt, ho, khó thở có liên quan đến cúm gia cầm phải đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được khám và điều trị kịp thời. Cục Y tế dự phòng và Môi trường cũng đã có công văn chỉ đạo Sở Y tế, Trung tâm YTDP 63 tỉnh, thành phố tăng cường giám sát, phát hiện sớm trường hợp mắc bệnh và xử lý kịp thời ổ dịch.
Ngày 10/2, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã có Công điện số 214/CĐ-TTg về phòng, chống dịch cúm gia cầm và cúm A H5N1 trên người. Thủ tướng yêu cầu: Quy định rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân, người đứng đầu các cấp chính quyền và thôn, xóm, ấp, bản trong phòng, chống dịch cũng như để dịch xảy ra trên địa bàn... Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm về công tác phòng, chống dịch theo quy định của pháp luật về thú y, kiên quyết không để tái xảy ra tình trạng vi phạm lấy gia cầm đã mang đi tiêu hủy để sử dụng, gây nguy hại trực tiếp cho tính mạng người dân, sức khỏe cộng đồng và bức xúc trong dư luận.
Thanh Tâm