Hôm nay (25/3), trong không gian linh thiêng của đền Nghè (phường Lê Chân, TP Hải Phòng), hội thi hoa Thủy tiên đã diễn ra trong không khí nô nức của Lễ hội truyền thống Nữ tướng Lê Chân 2026. Hội thi hoa Thủy tiên do Bảo tàng Hải Phòng phối hợp cùng Hội hoa Thủy Tiên Hải Phòng tổ chức đã thu hút đông đảo nghệ nhân trong và ngoài thành phố, tạo nên một ngày hội văn hóa đậm chất nghệ thuật.
Những sản phẩm tham gia dự thi Hoa Thủy tiên 2026 tại Đền Nghè.
Những bát hoa được nâng niu như những tác phẩm sống động của thiên nhiên và bàn tay con người. Mỗi bát hoa, mỗi cánh lá đều chứa đựng sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và niềm say mê của người chơi hoa – một thú vui tao nhã đã gắn bó với đời sống tinh thần người Hải Phòng từ bao đời.
Hội thi hoa Thủy tiên thu hút nhiều nghệ nhân trong và ngoài thành phố về dự.
Sau hơn 80 năm bị gián đoạn, kể từ năm 2024, Hội thi hoa Thủy tiên tại đền Nghè chính thức được khôi phục. Sự trở lại này không chỉ mang ý nghĩa phục dựng một hoạt động văn hóa truyền thống mà còn khơi dậy ký ức về một thú chơi thanh tao từng rất phổ biến mỗi dịp Tết đến xuân về.
Với người dân đất Cảng, hoa Thủy tiên không đơn thuần là loài hoa trang trí. Đó là biểu tượng của sự tinh khiết, của niềm hy vọng và khát vọng hướng thiện. Những bát hoa được gọt tỉa công phu, canh nở đúng thời khắc không chỉ để thưởng ngoạn mà còn là lễ vật thành kính dâng lên Thánh Mẫu Lê Chân – vị nữ tướng đã khai sáng vùng đất Hải Phòng.
Hội thi vì thế mang trong mình sứ mệnh lớn hơn một cuộc tranh tài nghệ thuật: góp phần bảo tồn và lan tỏa giá trị di sản văn hóa phi vật thể của thành phố.
BGK đang tiến hành chấm thi những giò hoa Thủy tiên tại hội thi.
Sự yir mỉ, chỉn chu, yêu hoa Thủy tiên của mỗi nghệ nhân được thể hiện trong từng tác phẩm mang tới hội thi khiến ai cũng thán phục.
BTC tiến hành chấm tác phẩm dự thi hoa Thủy Tiên.
Hội thi được khởi động từ trung tuần tháng 11 âm lịch, khi Ban tổ chức công bố thể lệ với những quy định khắt khe. Người chơi hoa phải lựa chọn những củ Thủy tiên đẹp, khỏe, sau đó trải qua hàng tháng trời gọt tỉa, chăm sóc, điều chỉnh ánh sáng, nước và nhiệt độ để hoa nở đúng thời điểm.
Theo tiêu chí chấm thi, mỗi bát hoa phải có năm giò – tức năm nhánh đều nhau, tạo nên thế cân đối hài hòa. Hoa phải “chi tề chỉnh”, lá “phương phu”, hoa “cập thời”, và đặc biệt đạt tiêu chí “tề hàm vị tiếu” – nghĩa là các giò hoa cùng hé nở đúng giờ quy định.
Đó không chỉ là kỹ thuật, mà là nghệ thuật. Người nghệ nhân phải hiểu “tính nết” của từng củ hoa, lắng nghe sự chuyển mình của thiên nhiên để điều chỉnh từng nhát dao gọt, từng lần thay nước. Có những bát hoa được chăm chút suốt nhiều tháng chỉ để tỏa hương rực rỡ trong khoảnh khắc thiêng liêng của lễ hội.
Không chỉ các nghệ nhân cao tuổi, nhiều người trẻ cũng tham gia, học hỏi và tiếp nối thú chơi hoa truyền thống.
Những bát Thủy tiên trắng ngần, nhụy vàng thanh khiết xếp hàng trang trọng trong không gian đền Nghè như kể lại câu chuyện về sự giao thoa giữa quá khứ và hiện tại. Lễ hội vì thế không chỉ là dịp tưởng nhớ công lao Nữ tướng Lê Chân mà còn là hành trình đánh thức ký ức văn hóa của một đô thị biển năng động.
Hội thi khép lại nhưng dư âm còn lan tỏa. Hương Thủy tiên vẫn vương vấn trong lòng người tham dự, như một lời nhắc nhẹ nhàng rằng: giữa dòng chảy thời gian, những giá trị tinh tế của văn hóa truyền thống vẫn luôn có thể hồi sinh – nếu được nâng niu và tiếp nối bằng tình yêu và niềm tự hào.
Cận cảnh vẻ đẹp của hoa Thủy Tiên
Kết thúc hội thi, Ban giám khảo đã lựa chọn ra 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 3 giải Ba và 9 giải Khuyến khích.
Hội thi gồm 3 vòng thi: vòng giám tuyển, vòng sơ khảo và vòng chung khảo. Kết thúc hội thi, Ban Giám khảo đã lựa chọn ra 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 3 giải Ba và 9 giải Khuyến khích. Các tác phẩm đạt giải cao nhất được dâng vào cung Mẫu. Các tác phẩm còn lại được trưng bày tại các ban ở Di tích đền Nghè.
Lễ hội truyền thống Nữ tướng Lê Chân được tổ chức hằng năm vào ngày mồng 7, mồng 8, mồng 9 tháng 2 âm lịch nhằm tưởng nhớ công đức của nữ tướng Lê Chân, người mở đất cõi An Biên đặt nền móng cho TP Hải Phòng ngày nay. Công lao to lớn của bà được lịch sử ghi danh, hậu thế bao đời tri ân và kính ngưỡng.
Với những công đức lớn lao của Nữ tướng Lê Chân, trải qua gần hai nghìn năm, bao biến thiên thăng trầm của lịch sử, người dân Hải Phòng đã lập đền thờ phụng, suy tôn bà lên bậc Thánh Mẫu, là thành hoàng của vùng đất ven biển.
Cảm ân công đức của vị Nữ tướng này, vào ngày lễ tiết trong tháng mỗi năm, người dân Hải Phòng lại về Đền Nghè nơi thờ Bà để dâng lễ; trong đó có hoa thủy tiên - loài hoa có mùi thanh khiết, nhẹ nhàng.
