Hỏi: Thưa bác sĩ, nhiều người có thói quen tắm nước lạnh để giải nhiệt hoặc giúp tỉnh táo. Tuy nhiên, với người bị tăng huyết áp thì việc này có gây ảnh hưởng gì đến tim mạch và huyết áp không? Tắm nước lạnh có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ hay biến chứng nguy hiểm trong trường hợp nào? (Mai Anh Quyền - Phú Thọ).
Trả lời: Vào mùa hè nhiều người có thói quen tắm nước lạnh thậm chí tắm vào tối muộn. Với người tăng huyết áp hoặc có các bệnh lý về tim mạch thì đây là thói quen nguy hiểm vì có thể đe dọa đến tính mạng của bạn.
1. Tăng huyết áp có nên tắm nước lạnh không?
Dưới đây là những nguy cơ người bệnh tăng huyết áp có thể phải đối diện nếu duy trì thói quen tắm nước lạnh.
1.1 Gây co mạch đột ngột
Nếu cơ thể bạn đang nóng do hoạt động thể lực hoặc tiếp xúc với ánh nắng, nhiệt độ cao việc tắm nước lạnh đột ngột có thể khiến mạch máu ở dưới da co lại. Đây là phản ứng của cơ thể để giữ nhiệt. Tuy nhiên điều này lại khiến cho huyết áp tăng nhanh đột ngột và tim cần hoạt động mạnh hơn để đảm bảo máu được lưu thông khắp cơ thể.
Tắm nước lạnh có thể giúp cơ thể tỉnh táo và sảng khoái, nhưng với người tăng huyết áp, thói quen này tiềm ẩn không ít rủi ro.
Với người bệnh tăng huyết áp, khi tình trạng này xảy ra nguy cơ gặp phải một số biến cố tim mạch sẽ cao hơn bao gồm: nhồi máu cơ tim, cơn đau thắt ngực, đột quỵ…
1.2 Phản xạ sốc nhiệt
Việc tắm nước lạnh khi trời nắng nóng cũng có thể dẫn đến phản xạ sốc nhiệt. Với người cao tuổi, người có bệnh lý mạch máu não khi xảy ra chênh lệch nhiệt độ đột ngột giữa cơ thể với môi trường lạnh có thể khiến bạn hạ huyết áp tư thế đứng dẫn đến choáng váng, chóng mặt hoặc ngất xỉu khi tắm. Có không ít trường hợp bị té ngã, va đập hoặc đột tử do phản xạ lạnh khiến ngưng tim.
1.3 Tắm nước lạnh làm tăng gánh nặng lên tim
Nước lạnh có thể khiến hoạt động của hệ thần kinh giao cảm tăng lên và dẫn đến việc tim đập nhanh, mạnh hơn. Cùng với đó sự thay đổi đột ngột về nhiệt độ cũng có thể gây rối loạn nhịp tim điều này đặc biệt nguy hiểm với những người có tiền sử bệnh tim: rối loạn nhịp tim, suy tim, bệnh mạch vành. Nếu như cơn loạn nhịp không kiểm soát có thể dẫn đến một số biến chứng nguy hiểm bao gồm: ngất xỉu, rung thất hoặc ngưng tim.
2. Người bệnh tăng huyết áp tắm thế nào để tốt cho sức khỏe?
Việc vệ sinh cơ thể là điều cần thiết và đây cũng là cách để giúp chúng ta thư giãn. Tuy nhiên với người bệnh tăng huyết áp, để đảm bảo sức khỏe không bị ảnh hưởng bạn cần lưu ý một số điều sau:
- Ưu tiên tắm bằng nước ấm nhẹ. Nhiệt độ lý tưởng được khuyến cáo cho người tăng huyết áp ở mức 30-36 độ C. Bạn hãy để cơ thể thích nghi với nhiệt độ bằng cách làm ướt chân tay trước sau đó đến toàn bộ cơ thể.
- Không tắm nước quá lạnh. Người bệnh tăng huyết áp không nên dùng nước dưới 28 độ C đặc biệt là khi vừa đi ngoài nắng về hoặc sau khi vận động mạnh cơ thể đổ nhiều mồ hôi.
- Không tắm khi đang mệt hoặc quá no. Đây là 2 trạng thái dễ khiến cơ thể suy yếu hoặc dẫn đến ngất xỉu, tụt huyết áp.
- Nếu bạn đang uống thuốc huyết áp hoặc các thuốc tim mạch thì cần tham khảo ý kiến bác sĩ về khung giờ tắm tốt cho sức khỏe.
Việc tiếp xúc đột ngột với nước lạnh có thể gây kích thích tim mạch làm tăng khả năng hạ huyết áp tư thế đứng.
3. Lưu ý cho người tăng huyết áp trong mùa hè
Bên cạnh lưu ý về thói quen tắm nước lạnh, người bệnh tăng huyết áp cần lưu ý một số vấn đề sau để giúp kiểm soát huyết áp:
- Tránh ra ngoài khi nắng gắt (khoảng 10-16 giờ), nên ngồi nơi mát mẻ, thông thoáng hoặc có bóng râm.
- Uống đủ nước tuy nhiên nếu bạn đang dùng thuốc lợi tiểu thì cần tham khảo ý kiến bác sĩ để có giới hạn về lượng nước uống mỗi ngày.
- Mặc quần áo thoáng mát, thấm hút mồ hôi và nên che chắn bằng mũ nón, ô khi ra ngoài.
- Theo dõi huyết áp, nhịp tim mỗi ngày.
- Tái khám định kỳ theo lịch hẹn hoặc liên hệ với bác sĩ khi có những dấu hiệu bất thường như: tim đập nhanh, khó thở, mệt, phù nề…
