Thời gian gần đây, cùng với việc phát hiện các ca bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm tại một số tỉnh, thành phố như Hà Nội, Nam Định, Thanh Hóa, Bến Tre... ngành y tế cũng đã phát hiện nguồn lây bệnh từ những mẫu thịt chó, nước đá, nước kênh rạch... thu thập được ở Hà Nội, Nam Định, Bến Tre. Cuộc chiến phòng chống dịch bệnh này một lần nữa lại được Bộ Y tế đặt lên hàng đầu.
Tại cuộc họp giao ban Ban chỉ đạo quốc gia phòng chống đại dịch cúm ở người và dịch tiêu chảy cấp nguy hiểm chiều 14/7, Thứ trưởng Bộ Y tế Trịnh Quân Huấn yêu cầu các đơn vị tập trung dập dịch, không chờ xét nghiệm tìm vi khuẩn tả. Tăng cường tuyên truyền phòng chống dịch bệnh trong mùa mưa lũ sắp tới. Thứ trưởng cũng yêu cầu tiểu ban hậu cần xem xét, rà soát lại toàn bộ hoạt động điều trị bệnh, đặc biệt không để xảy ra tình trạng bệnh nhân được xác định dương tính với tả mà không được miễn phí điều trị. Đánh giá về việc lưu hành dịch tiêu chảy cấp do vi khuẩn tả những năm gần đây ở Hà Nội và một số tỉnh/thành phố, Thứ trưởng Trịnh Quân Huấn cho rằng, do điều kiện vệ sinh kém và việc sử dụng thực phẩm không đảm bảo an toàn. Việc tìm thấy vi khuẩn tả trong nước ngọt (ao, hồ, kênh, rạch…) cũng được Thứ trưởng lưu ý các viện chức năng phải nghiên cứu sự lưu hành của vi khuẩn này có thể sống được bao lâu trong môi trường nước ngọt. |
Cùng với việc giám sát, phát hiện, điều trị và cách ly đối với các trường hợp mắc tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả, ngành y tế cũng tích cực truy tìm nguồn lây bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm ở các mẫu thực phẩm nguy cơ cao và trong môi trường. Vào thời điểm cuối tháng 6/2010, ngành y tế cũng thông báo tìm thấy vi khuẩn tả trong mẫu nước đá lấy tại xã Trực Phú, huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định. Cũng trong tháng 6/2010, ngành y tế cũng đã công bố việc phát hiện vi khuẩn tả trong mẫu nước kênh rạch và mẫu nước đá ở tỉnh Bến Tre. Việc mới đây cơ quan y tế Hà Nội đã tìm thấy phẩy khuẩn tả trong mẫu chất thải của chó ở Dương Nội (Hà Đông) và Đức Giang (Hoài Đức) không phải là điều ngạc nhiên với giới chuyên môn bởi món ăn dân dã này đã được liệt vào “danh sách đen” kể từ khi dịch tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả bùng phát từ cuối năm 2007 cùng với những thực phẩm nguy cơ cao khác như mắm tôm, rau sống... Tuy nhiên, điều bất ngờ đó là nguồn nhập khẩu chó về hai “làng thịt chó” lớn nhất Hà Nội là từ nước ngoài vào qua cửa khẩu Cầu Treo (Hà Tĩnh). Trong khi ngành y tế liên tục xét nghiệm nguồn chó nhập khẩu ngay tại cửa khẩu này lại chưa phát hiện mẫu bệnh phẩm nào dương tính với phẩy khuẩn tả. Trao đổi với Báo Sức khỏe và Đời sống, TS. Nguyễn Văn Bình, Phó Cục trưởng Cục Y tế dự phòng cho biết: Hiện việc xét nghiệm tìm vi khuẩn tả trong các mẫu thịt chó nhập khẩu vào VN qua cửa khẩu Cầu Treo vẫn đang được ngành y tế thực hiện và nếu phát hiện có mẫu dương tính với vi khuẩn tả, có bằng chứng về nguy cơ lây bệnh ra cộng đồng, Bộ Y tế sẽ đề nghị tạm ngừng nhập khẩu chó từ Lào và Thái Lan qua cửa khẩu này.
 Hầu hết chó được nhập về xã Dương Nội, Hà Đông, Hà Nội không rõ nguồn gốc. Ảnh: AT |
TS. Bình cũng cho biết thêm, ngoài các yếu tố thực phẩm nguy cơ và môi trường nói trên, việc giám sát người lành mang phẩy khuẩn tả cũng là một vấn đề hết sức khó khăn đối với ngành y tế. Thực tế, trong 100 người mắc tả thì chỉ có khoảng 30% có biểu hiện bệnh, số còn lại không có biểu hiện bệnh hoặc triệu chứng nhẹ và bệnh nhân có thể không nhập viện nên không thể kiểm soát được. Đối với việc xét nghiệm tìm phẩy khuẩn tả trong các mẫu thực phẩm nguy cơ và trong môi trường đã được Bộ Y tế tiến hành thường xuyên với kinh phí khá lớn. TS. Bình nhấn mạnh: đây là quy trình không thể thiếu trong hoạt động phòng chống dịch để xác định nguồn lây bệnh, phục vụ công tác khống chế và dập tắt dịch.
Bộ Y tế đã thành lập 4 đoàn công tác đi kiểm tra công tác phòng chống dịch tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả và dịch sốt xuất huyết tại các tỉnh trọng điểm ngay trong tháng 7/2010. Các đoàn công tác có nhiệm vụ đánh giá, nhận định tình hình, kết quả triển khai kế hoạch phòng chống dịch sốt xuất huyết, tiêu chảy cấp, dịch bệnh mùa hè tại địa phương; Tìm hiểu các yếu tố để đạt kết quả tốt trong công tác phòng chống dịch cũng như các nguyên nhân làm tái phát các ổ dịch hoặc để dịch kéo dài, nhằm rút kinh nghiệm cho sự chỉ đạo chung trong thời gian tới.
Hạ Hiền - Hải Yến