Điểm bất thường của đợt nắng nóng diện rộng đang diễn ra khắp cả nước

Là một trong ba đợt nắng nóng gay gắt nhất từ năm 2021 đến nay

Nhiều khu vực trên cả nước đang ở trong cao điểm của đợt nắng nóng đặc biệt gay gắt. Đây là đợt nóng thứ 2 của tháng 5/2026 nhưng là đợt nắng nóng gay gắt nhất, dài ngày nhất từ đầu mùa.

Trao đổi thông tin về đợt nắng nóng này, ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo Thời tiết, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho biết, về thời điểm của đợt nóng này ở miền Bắc thì không có điểm gì là bất thường. Tuy nhiên, đây cũng là một đợt nắng nóng cũng kéo dài với nền nhiệt độ cao nhất trong ngày phổ biến 37-39 độ, có nơi trên 40 độ, thời gian nền nhiệt độ cao trong ngày kéo dài (từ 8-9 giờ sáng đến 19 giờ) đã tạo cảm giác hầm hập và ngột ngạt. 

Ngoài ra, còn chịu tác động của gió phơn (gió Lào) khiến không khí khô nóng, bức xạ nhiệt mạnh; cường độ của đợt nóng này dài và gay gắt hơn so với đợt nắng nóng diễn ra trong khoảng thời gian từ ngày 13-16/5 vừa qua và là một trong 3 đợt nóng gắt nhất xảy ra ra trong tháng 5 giai đoạn từ 2021 tới giờ.

Ông Nguyễn Văn Hưởng phân tích, đối với các khu vực khác nhau thời gian nóng cũng như cường độ nóng có sự khá nhau đáng kể; ở các tỉnh miền Bắc và thủ đô Hà Nội đợt nắng nóng diện rộng này ở sẽ kéo dài liên tục đến khoảng ngày 27/5 với mức nhiệt cao nhất trong ngày ở khu vực Bắc Bộ và thủ đô Hà Nội phổ biến trong khoảng từ 36-39 độ, có nơi trên 39 độ, từ sau ngày 27/5 miền Bắc xuất hiện mưa và nắng nóng giảm dần.

Còn ở miền Trung, khoảng thời gian từ nay đến ngày 28/5 ở khu vực từ Thanh Hóa đến Tp. Đà Nẵng và phía Đông tỉnh Quảng Ngãi có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 38-40 độ, có nơi trên 40 độ; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 40-45%; khu vực phía Đông các tỉnh từ Gia Lai đến Lâm Đồng có nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 36-38 độ, có nơi trên 40 độ; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 45-50%; từ ngày 29/5 nắng nóng miền Trung có xu hướng giảm dần.

"Trong đợt nóng này người dân ở Bắc Bộ và các tỉnh miền Trung có cảm giác ngột ngạt, khó chịu trong đợt nắng nóng này là do nhiệt độ tăng từ sáng sớm, lúc này độ ẩm trong không khí vẫn còn cao làm mồ hôi khó bốc hơi nên cảm thấy bí bách.

Về yếu tố khí áp, đây là đợt nắng nóng do ảnh hưởng của vùng áp thấp phía Tây kết hợp với hiệu ứng phơn. Tuy nhiên, theo đánh giá của chúng tôi, trường khí áp giảm không nhiều", ông Nguyễn Văn Hưởng phân tích.

Vì sao nhiệt độ thực tế cao hơn nhiều so với mức nhiệt dự báo

Tại đợt nắng nóng này, nhiều nơi ghi nhận nhiệt độ thực tế ngoài trời cao hơn đáng kể so với nhiệt độ dự báo. Ông Nguyễn Văn Hưởng khẳng định nhiệt độ trong các bản tin dự báo vẫn đúng như đang diễn ra trong thực tế; trong các bản tin nắng nóng đầu tiên chúng tôi nhận định nhiệt độ ở Hà Nội và các tỉnh miền Bắc sẽ tăng cao tới 36-39 độ và thực tế nhiệt độ đo được đang phản ánh đúng như vậy.

Tuy nhiên có một điểm mà mọi người cần lưu ý đó là nhiệt độ trong các bản tin khí tượng là nhiệt độ không khí được đo trong điều kiện tiêu chuẩn: nhiệt kế đặt trong lều khí tượng, cách mặt đất khoảng 2 mét, có mái che và thông thoáng tự nhiên. 

Trong khi đó, nhiệt độ thực tế ngoài trời mà người dân cảm nhận thường chịu tác động của nhiều yếu tố khác; Đặc biệt tại khu vực đô thị, mặt đường nhựa, bê tông, mái tôn hay các bề mặt kim loại hấp thụ và phản xạ nhiệt mạnh khiến nhiệt độ bề mặt có thể cao hơn nhiệt độ không khí từ vài độ, thậm chí đển cả chục độ.

"Vì thế trong các bản tin dự báo nắng nóng chúng tôi luôn có phần lưu ý: "Nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng và nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể chênh lệch từ 2-4 độ, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa." nhằm giúp người dân hiểu rõ hơn mức độ khắc nghiệt thực tế của nắng nóng, chủ động điều chỉnh kế hoạch sinh hoạt, lao động ngoài trời và thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe, hạn chế nguy cơ sốc nhiệt, mất nước và các tác động bất lợi do nhiệt độ cao gây ra", ông Nguyễn Văn Hưởng phân tích.

Trong các đợt nắng nóng thì những người có sức khoẻ không tốt dễ bị tổn thương như người cao tuổi, trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai là những nhóm người có khả năng chịu tác động mạnh, là bởi khả năng điều hòa thân nhiệt kém hơn, dễ bị mất nước, kiệt sức, sốc nhiệt và làm nặng thêm các bệnh nền.

Ngoài ra cũng phải nhắc tới những người lao động ngoài trời như công nhân xây dựng, nông dân, shipper, công nhân vệ sinh môi trường, lực lượng giao thông… phải tiếp xúc trực tiếp với nền nhiệt cao và bức xạ mặt trời trong nhiều giờ liên tục, nguy cơ say nắng, đột quỵ nhiệt rất lớn.

Những người có tiền sử bệnh mạn tính như tim mạch, huyết áp, hô hấp, tiểu đường: thời tiết nắng nóng có thể khiến bệnh diễn biến nặng hơn, đặc biệt vào buổi trưa và chiều.

Đối với người dân, điều quan trọng nhất là hạn chế tiếp xúc trực tiếp với nắng nóng trong khung giờ từ 11h đến 16h; bổ sung đủ nước, không đợi khát mới uống; tăng cường che chắn khi ra ngoài và tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa ngoài trời và phòng điều hòa. Người lao động ngoài trời cần bố trí thời gian làm việc hợp lý, tăng thời gian nghỉ giữa ca, đồng thời theo dõi các biểu hiện như mệt lả, chóng mặt, đau đầu để xử lý kịp thời nguy cơ say nắng, sốc nhiệt. Các gia đình cũng cần đặc biệt quan tâm đến trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền vì đây là nhóm dễ bị tổn thương nhất trong các đợt nắng nóng kéo dài. 

Miền Bắc chuẩn bị đón mưa dông giải nhiệt nắng nóng

SKĐS - Dù ban ngày nắng nóng gay gắt, cơ quan khí tượng lưu ý chiều tối và đêm ở nhiều khu vực vẫn có thể xuất hiện mưa rào và dông cục bộ. Đồng thời, do chênh lệch nhiệt độ lớn nên trong mưa gdông thường kèm theo các hiện tượng thời tiết cực đoan.