Đi bộ với gậy trekking: Có giúp giảm tải cho khớp gối?

Khỏe - Đẹp
SKĐS - Đi bộ với gậy trekking có thể giúp giữ thăng bằng, huy động cơ thể và hỗ trợ khớp gối trên địa hình dốc khó.
Đi bộ với gậy trekking: Có giúp giảm tải cho khớp gối? - Ảnh 1.Đi bộ như thế nào để tránh đột quỵ?

SKĐS - Đi bộ là hình thức vận động đơn giản, ít tốn kém và phù hợp với nhiều lứa tuổi.

Đi bộ là hình thức vận động đơn giản, phù hợp với nhiều lứa tuổi. Tuy nhiên, khi di chuyển trên đường dốc, đường gồ ghề hoặc đi bộ đường dài, người tập có thể gặp khó khăn trong việc giữ thăng bằng, đồng thời cảm thấy khớp gối chịu nhiều áp lực. Sử dụng gậy trekking là một cách hỗ trợ di chuyển, giúp người đi bộ có thêm điểm tựa và chủ động hơn khi thay đổi địa hình. Dù vậy, hiệu quả của gậy phụ thuộc vào cách sử dụng và điều kiện vận động.

1. Lợi ích khi đi bộ với gậy trekking

Sử dụng gậy trekking khi đi bộ không chỉ tạo thêm điểm tựa mà còn giúp người tập chủ động hơn khi di chuyển trên những địa hình khác nhau.

Đi bộ với gậy trekking giúp:

- Hỗ trợ giữ thăng bằng: Gậy tạo thêm điểm tiếp xúc với mặt đất, giúp người đi bộ ổn định tư thế khi di chuyển trên đường gồ ghề, nhiều đá sỏi hoặc có độ dốc. Lợi ích này đặc biệt hữu ích với người lớn tuổi và người chưa quen đi bộ trên địa hình phức tạp.

- Huy động cơ thân trên: Khi sử dụng gậy, các nhóm cơ ở vai, cánh tay và lưng cũng tham gia vào quá trình vận động. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa tay và chân giúp hoạt động đi bộ trở nên toàn diện hơn.

- Hỗ trợ duy trì nhịp di chuyển: Gậy giúp người tập có thêm điểm tựa khi bước qua chướng ngại vật hoặc thay đổi địa hình. Nhờ đó, người đi bộ có thể chủ động điều chỉnh bước chân và duy trì nhịp vận động ổn định hơn trong những hành trình dài.

- Tăng sự tự tin khi đi bộ ngoài trời: Với những người chưa quen đi bộ đường dài hoặc di chuyển trên địa hình không bằng phẳng, gậy trekking có thể giúp họ cảm thấy vững vàng hơn khi vận động.

Lưu ý, những lợi ích này phụ thuộc vào thể lực, địa hình và kỹ thuật sử dụng. Gậy trekking là dụng cụ hỗ trợ, không thay thế khả năng giữ thăng bằng và sức mạnh cơ bắp của người tập.

Đi bộ với gậy trekking: Có giúp giảm tải cho khớp gối? - Ảnh 1.

Sử dụng gậy trekking khi đi bộ giúp người tập chủ động hơn khi di chuyển trên nhiều địa hình khác nhau. Ảnh minh họa AI.

2. Gậy trekking hỗ trợ giảm tải cho khớp gối như thế nào?

Khi đi bộ, khớp gối phải tiếp nhận lực từ trọng lượng cơ thể và tham gia kiểm soát chuyển động của chân. Mức độ tác động lên khớp thay đổi tùy tốc độ, tư thế, trọng lượng cơ thể và đặc điểm địa hình.

Khi sử dụng gậy trekking đúng cách, một phần lực tác động trong quá trình di chuyển có thể được truyền qua tay và gậy xuống mặt đất. Cơ chế này giúp phân phối lại một phần tải trọng, thay vì để hai chân đảm nhiệm toàn bộ nhiệm vụ nâng đỡ và giữ ổn định cơ thể. 

- Khi xuống dốc, đầu gối phải chịu trách nhiệm kiểm soát chuyển động của cơ thể, làm chậm bước chân và hạn chế cơ thể đổ về phía trước. Cơ tứ đầu đùi phải hoạt động để kiểm soát động tác gập gối, khiến khớp gối chịu tải đáng kể. Lúc này, việc đặt gậy đúng vị trí và phối hợp lực đẩy qua tay có thể giúp người đi bộ kiểm soát bước chân tốt hơn, giảm bớt một phần tải trọng mà chân phải đảm nhận.

- Khi lên dốc, gậy có thể hỗ trợ tạo lực đẩy và giúp người tập duy trì nhịp di chuyển. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là khớp gối luôn được giảm tải, bởi cơ chân vẫn phải hoạt động để nâng cơ thể lên cao.

- Trên đường bằng, tác dụng giảm tải khớp gối của gậy trekking thường không rõ rệt như khi xuống dốc. Việc sử dụng gậy trong điều kiện này chủ yếu giúp duy trì nhịp bước, tăng điểm tựa và hỗ trợ thăng bằng. Vì vậy, không nên mặc định rằng cứ sử dụng gậy trekking là lực nén lên khớp gối sẽ giảm đáng kể.

Đối với người bị đau hoặc thoái hóa khớp gối, gậy trekking có thể hỗ trợ khi đi bộ ngoài trời nhưng không phải dụng cụ điều trị. Hiệu quả còn phụ thuộc vào mức độ bệnh, dáng đi, khả năng giữ thăng bằng và cách sử dụng. Người có triệu chứng đau kéo dài, sưng khớp hoặc đi lại không vững nên được thăm khám để lựa chọn hình thức vận động và dụng cụ hỗ trợ phù hợp.

Kết hợp đi bộ phù hợp với thể lực, tập sức mạnh, lựa chọn địa hình an toàn sẽ giúp duy trì khả năng vận động.

3. Lưu ý khi sử dụng gậy trekking để đi bộ an toàn

Để gậy trekking phát huy tác dụng, người tập cần:

- Lựa chọn gậy có chiều dài phù hợp với chiều cao và điều chỉnh theo địa hình. 

- Khi đứng thẳng trên mặt phẳng, cầm gậy với đầu gậy chạm đất, khuỷu tay nên tạo thành góc khoảng 90 độ. Nếu gậy quá dài hoặc quá ngắn, người tập dễ phải thay đổi tư thế tự nhiên, gây mỏi vai, cổ tay và ảnh hưởng đến nhịp bước.

- Khi đi trên đường bằng, nên phối hợp tay và chân theo nhịp tự nhiên: chân trái bước cùng tay phải đưa gậy về phía trước và ngược lại. Đầu gậy nên được đặt gần cơ thể ở vị trí phù hợp, tránh vươn quá xa về phía trước khiến người tập phải với tay hoặc cúi người.

- Khi lên dốc, có thể rút ngắn gậy để thuận tiện cho việc chống đỡ và tạo lực đẩy. Ngược lại, khi xuống dốc, nên điều chỉnh gậy dài hơn một chút để tăng điểm tựa. Người tập cần đặt gậy chắc chắn trước khi chuyển trọng lượng cơ thể, tránh chống gậy vào vị trí trơn trượt, lỏng lẻo hoặc không ổn định.

Ngoài kỹ thuật sử dụng, cần lưu ý một số vấn đề sau:

- Chọn gậy phù hợp: Ưu tiên loại gậy có thể điều chỉnh chiều dài, tay cầm vừa vặn, dây đeo chắc chắn và đầu gậy phù hợp với địa hình. Kiểm tra khóa điều chỉnh, thân gậy và đầu gậy trước mỗi lần sử dụng.

- Không phụ thuộc hoàn toàn vào gậy: Gậy chỉ là dụng cụ hỗ trợ, không nên dồn toàn bộ trọng lượng cơ thể lên hai tay hoặc chống gậy quá mạnh. Cần duy trì tư thế thẳng, bước chân tự nhiên và giữ nhịp thở đều. 

- Tăng dần thời gian vận động: Người mới sử dụng nên bắt đầu trên địa hình bằng phẳng, quãng đường ngắn để làm quen với cách phối hợp tay chân. Sau đó mới tăng dần thời gian và lựa chọn cung đường có độ dốc phù hợp. 

- Chú ý dấu hiệu bất thường: Nếu xuất hiện đau gối tăng lên, sưng khớp, cảm giác khớp mất vững, chóng mặt hoặc khó thở bất thường, cần dừng vận động. Người có bệnh lý tim mạch chưa ổn định, đau khớp nặng hoặc mới phẫu thuật nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi tập luyện.

Xem thêm video đang được quan tâm:

3 thời điểm vàng đi bộ đối với người cao tuổi, bí quyết sống khỏe.

Ý kiến của bạn