Chiều 4/11, Ủy ban Văn hóa và Xã hội tổ chức phiên họp toàn thể lần thứ 5 thẩm tra dự án Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam. Các đại biểu đề nghị chính sách ưu đãi phải có trọng tâm, bảo đảm hiệu quả và khả thi khi triển khai.

Phiên họp toàn thể lần thứ 5 của Ủy ban Văn hóa và Xã hội. Ảnh: Nguyễn Hùng
Tạo đột phá về nguồn lực, đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn
Trình bày Tờ trình dự án Nghị quyết, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh việc ban hành Nghị quyết là cần thiết nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn, tạo đột phá, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển du lịch đến năm 2030.
Theo đó, Việt Nam phấn đấu hình thành 3 cực tăng trưởng du lịch gồm Hà Nội, TPHCM và Đà Nẵng; 10 trung tâm du lịch trọng điểm, 20 khu du lịch quốc gia, 15 tập đoàn có thương hiệu mạnh; đạt 1,5 triệu buồng lưu trú, tạo 2,3 triệu việc làm trực tiếp và 3,5 triệu việc làm gián tiếp.
Dự thảo Nghị quyết được xây dựng trên cơ sở bám sát Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Các chính sách được lựa chọn theo hướng tập trung vào những vấn đề then chốt, tháo gỡ điểm nghẽn và tạo đột phá về nguồn lực.

Thứ trưởng Bộ VHTT&DL Nguyễn Huy Dũng. Ảnh: Nguyễn Hùng
Đồng thời, việc áp dụng ưu đãi phải gắn với yêu cầu nâng cao chất lượng, tiến độ, hiệu quả và tác động lan tỏa; tăng cường kiểm soát rủi ro, phòng ngừa trục lợi chính sách, phát huy vai trò dẫn dắt của Nhà nước và huy động nguồn lực xã hội.
Sau khi tiếp thu, chỉnh lý, dự thảo Nghị quyết gồm 13 điều, quy định 7 nhóm chính sách, áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài tham gia phát triển du lịch Việt Nam. Dự án được xây dựng theo trình tự, thủ tục rút gọn và dự kiến trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 2.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ. Ảnh: Nguyễn Hùng
Trình bày báo cáo thẩm tra, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ cho biết, Ủy ban nhất trí với sự cần thiết ban hành Nghị quyết nhằm kịp thời thể chế hóa Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị; đồng thời tán thành việc trình Quốc hội xem xét theo trình tự, thủ tục rút gọn.
Ủy ban cơ bản thống nhất với phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng và các nguyên tắc thực hiện chính sách. Trong đó, việc ưu tiên địa bàn cần hướng tới tập trung nguồn lực, phát huy tiềm năng du lịch, thúc đẩy liên kết vùng, nhất là tại các địa bàn khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới và hải đảo.
Ưu đãi phải gắn với hiệu quả, tránh trùng lặp chính sách
Đối với chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư phát triển du lịch, Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị tiếp tục rà soát các mức độ, thời hạn ưu đãi do những quy định này tác động trực tiếp đến ngân sách nhà nước, nguồn lực đất đai, tài sản công và môi trường đầu tư.
Việc hỗ trợ cần có trọng tâm, tương xứng với hiệu quả và đóng góp thực chất của dự án; bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn lực công, đồng thời tạo điều kiện để cộng đồng dân cư tham gia và thụ hưởng lợi ích từ phát triển du lịch.
Đối với các chính sách hỗ trợ phát triển cơ sở lưu trú chất lượng cao, mở rộng đường bay mới và liên kết tiêu thụ sản phẩm OCOP, Ủy ban đề nghị làm rõ tiêu chí, đối tượng, mức hỗ trợ, thời hạn và điều kiện thụ hưởng. Cùng với đó là cơ chế kiểm tra, giám sát, thu hồi ưu đãi, đánh giá hiệu quả, tránh hỗ trợ trùng lặp và bảo đảm khả năng cân đối ngân sách.




Các đại biểu tham dự và phát biểu tại phiên họp. Ảnh: Nguyễn Hùng
Thảo luận tại phiên họp, các đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát một số quy định để tránh vướng mắc khi triển khai. Trong đó, cần cân nhắc sự cần thiết của cơ chế thử nghiệm có kiểm soát và chính sách miễn, giảm tiền thuê đất do đã được quy định trong các luật liên quan; đồng thời nghiên cứu bổ sung rõ hình thức dự án du lịch số vào diện được hưởng chính sách ưu đãi.
Về phát triển kinh tế ban đêm và chính sách thị thực, các đại biểu nhấn mạnh việc mở rộng ưu đãi du lịch phải đi đôi với cơ chế kiểm soát, quản lý xuất nhập cảnh và cư trú chặt chẽ. Các quy định về địa bàn ưu tiên, điều kiện thụ hưởng, phạm vi điều chỉnh, điều khoản chuyển tiếp và thẩm quyền thực thi cũng cần được làm rõ, bảo đảm thống nhất, khả thi, không chồng chéo với các luật khác.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh phát biểu kết luận. Ảnh: Nguyễn Hùng
Phát biểu kết luận phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, các đại biểu cơ bản thống nhất về sự cần thiết ban hành Nghị quyết, song đây là vấn đề khó, có nhiều nội dung phức tạp, đòi hỏi nghiên cứu và cân nhắc kỹ lưỡng.
Ông nhấn mạnh, nguyên tắc xuyên suốt khi hoàn thiện Nghị quyết là các chính sách phải thực sự thúc đẩy du lịch phát triển, nâng cao đóng góp của ngành vào tăng trưởng kinh tế. Chính sách hỗ trợ cần được thiết kế trên cơ sở tính toán, hạch toán hiệu quả kinh tế, bảo đảm nguồn lực sử dụng đúng mục tiêu, tạo ra giá trị thực chất.
Chủ nhiệm Ủy ban Nguyễn Đắc Vinh đề nghị ban soạn thảo tiếp tục rà soát từng quy định, bảo đảm tính chặt chẽ, đồng bộ và khả năng tổ chức thực hiện, để Nghị quyết sau khi ban hành thực sự đi vào cuộc sống, phát huy hiệu quả.