Tại phiên thảo luận chiều 9/11 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, nhiều đại biểu Quốc hội đề xuất siết chặt hơn quy định về độ tuổi được mua, sử dụng thuốc lá, nhằm bảo vệ sức khỏe thế hệ trẻ.

Toàn cảnh phiên thảo luận chiều 9/11. Ảnh: Media Quốc hội
Cần nâng độ tuổi được mua thuốc lá lên 21
Phát biểu tại phiên thảo luận, đại biểu Nguyễn Hải Long – Đoàn ĐBQH TP Đà Nẵng cho rằng cần nâng độ tuổi được mua thuốc lá từ 18 lên 21.
Theo đại biểu, nhiều người bắt đầu hút thuốc trong khoảng 18-20 tuổi, thời điểm rời gia đình để đi học, đi làm, có tiền riêng và chịu ảnh hưởng từ môi trường, nhóm bạn mới. Khi đã nghiện, việc cai thuốc có thể phải trải qua nhiều lần mới thành công.
Đại biểu cho biết hiện có ít nhất 15 quốc gia áp dụng mốc tuổi 21. Từ thực tế này, ông đề nghị nâng độ tuổi được mua thuốc lá lên 21 theo lộ trình lần lượt 19, 20 và 21 tuổi; mỗi mốc có hiệu lực từ ngày 1/1 hằng năm, bắt đầu từ năm 2028.

Nguyễn Hải Long – Đoàn ĐBQH TP Đà Nẵng. Ảnh: Media Quốc hội
Cuối bài phát biểu, đại biểu Nguyễn Hải Long bày tỏ: "Tôi biết đề xuất này có thể khiến các hãng thuốc lá không hài lòng. Làm đại biểu Quốc hội, ai cũng mong muốn nhận được sự quý mến của nhiều người. Nhưng lần đầu tiên, tôi mong Quốc hội quyết định để mình bị thật nhiều hãng thuốc lá ghét. Bởi họ càng ghét tôi bao nhiêu thì các bậc cha mẹ càng bớt đi bấy nhiêu nỗi bất lực, và thanh niên của chúng ta càng có thêm cơ hội tránh khỏi những cơn nghiện thuốc lá suốt đời".
Cũng quan tâm đến việc bảo vệ người trẻ, đại biểu Lê Hoàng Anh – Đoàn ĐBQH tỉnh Gia Lai cho rằng, quy định chỉ giới hạn độ tuổi mua thuốc lá từ 18 tuổi chưa đủ sức ngăn chặn tình trạng hút thuốc. Theo đại biểu, tỷ lệ hút thuốc ở nam giới từ 15-19 tuổi là 5,46%, nhưng tăng lên 32,6% ở nhóm 20-24 tuổi, gần gấp sáu lần.

ĐBQH Lê Hoàng Anh - Đoàn tỉnh Gia Lai. Ảnh: Media Quốc hội
Đại biểu đặt câu hỏi: "Chúng ta có muốn con mình hút thuốc không? Nếu câu trả lời là không, thì đó chính là lý do để Quốc hội quyết hôm nay". Ông cũng nhấn mạnh: "Không thể vừa đưa các em ra sân tập, vừa để các em bước vào tuổi 18 với điếu thuốc trên tay".
Từ đó, đại biểu đề nghị bổ sung vào Điều 9 quy định cấm bán, cung cấp thuốc lá cho người sinh từ ngày 1/1/2010 trở về sau; đồng thời cấm nhóm này mua, sử dụng thuốc lá. Quy định dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2028, khi thế hệ sinh từ thời điểm này vừa đủ 18 tuổi, không tước đi quyền đã có của bất kỳ ai.
Cần siết kiểm tra, làm rõ trách nhiệm thực thi
Bên cạnh các đề xuất về độ tuổi, đại biểu Bùi Văn Dũng – Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động kinh doanh thuốc lá. Theo đại biểu, cần chú trọng kiểm tra nguồn gốc hàng hóa, việc bán thuốc lá cho người chưa đủ 18 tuổi, địa điểm kinh doanh và các hành vi quảng cáo, tiếp thị bị cấm.

Các ĐBQH tham dự phiên thảo luận chiều 9/11. Ảnh: Media Quốc hội
Đại biểu đề nghị quy định rõ trách nhiệm phối hợp, cập nhật dữ liệu và xử lý vi phạm của từng cơ quan; tránh tình trạng giao thêm nhiệm vụ cho cấp xã nhưng không bảo đảm nguồn nhân lực thực hiện.
Đại biểu Lê Hoàng Anh cũng đề nghị kết hợp cấm thuốc lá theo công năng thay vì chỉ dựa vào danh mục sản phẩm, kiểm soát sản lượng theo lộ trình và duy trì giới hạn bảo vệ thế hệ trẻ. Theo ông, đây không chỉ là giải pháp bảo vệ sức khỏe nhân dân mà còn góp phần bảo vệ ngân sách và nguồn nhân lực của đất nước.