Thảo luận về dự án Luật Đấu thầu (sửa đổi) sáng 6/11, các ĐBQH đề nghị làm rõ cơ chế mua sắm tập trung, quyền tự chủ của bệnh viện, đồng thời tăng minh bạch giá thuốc, thiết bị y tế nhằm bảo đảm nguồn cung và quyền lợi người bệnh.
Toàn cảnh phiên thảo luận ở hội trường về dự án Luật Đấu thầu (sửa đổi). Ảnh: Media Quốc hội
Làm rõ quyền chủ động mua sắm, tránh gián đoạn nguồn cung
Tại phiên thảo luận, ĐBQH Huỳnh Kim Minh Tâm - Đoàn ĐBQH tỉnh An Giang (Trưởng phòng Chỉ đạo tuyến BVĐK An Giang) đề nghị hoàn thiện Điều 34 và cụ thể hóa khoản 4, khoản 5 Điều 18 để quyền chủ động mua sắm có căn cứ rõ ràng, gắn với trách nhiệm phối hợp trong quá trình thực hiện.
Đại biểu đồng tình với cơ chế chủ động mua sắm khi chưa có kết quả lựa chọn nhà thầu, không lựa chọn được nhà thầu hoặc thỏa thuận khung đã hết hiệu lực. Tuy nhiên, trường hợp nhà thầu giao chậm, giao thiếu hoặc không đáp ứng nhu cầu sử dụng thiết yếu cần được quy định cụ thể hơn.
Theo đó, cần làm rõ khi nào đơn vị sử dụng được mua bổ sung, ai có thẩm quyền quyết định, phạm vi mua sắm và giới hạn số lượng, thời gian thực hiện. Đồng thời, phải kiểm soát tình trạng mua sắm trùng lặp hoặc lợi dụng cơ chế này để né tránh mua sắm tập trung.
ĐBQH Huỳnh Kim Minh Tâm - Đoàn tỉnh An Giang. Ảnh: Media Quốc hội
Đại biểu cho rằng, trong lĩnh vực y tế, nếu hoạt động mua sắm, cung ứng bị gián đoạn, người bệnh có thể phải chờ đợi, chuyển viện hoặc phát sinh thêm chi phí. Vì vậy, cần quy định rõ trách nhiệm, thời hạn thông báo tiến độ, tình trạng cung ứng của đơn vị mua sắm tập trung và nghĩa vụ khắc phục của nhà thầu.
Cùng góp ý về cơ chế này, đại biểu Nguyễn Hồng Việt – Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên, Giám đốc Bệnh viện Y học cổ truyền Thái Bình (tỉnh Hưng Yên) cho rằng cần bảo đảm hài hòa giữa quyền tự chủ của cơ sở y tế và lợi thế của mua sắm tập trung.
Từ thực tiễn bệnh viện là một trong hai đơn vị được UBND tỉnh giao thực hiện đấu thầu tập trung cấp địa phương, đại biểu nhận thấy hình thức này giúp thống nhất giá thuốc trên toàn tỉnh, giảm chi phí tư vấn đấu thầu, tăng công khai, minh bạch và điều tiết nguồn cung giữa các cơ sở y tế.
Đại biểu Nguyễn Hồng Việt, Giám đốc Bệnh viện Y học cổ truyền Thái Bình (tỉnh Hưng Yên). Ảnh: Media Quốc hội
Do đó, đại biểu đề nghị bổ sung quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 3, loại trừ các trường hợp mua sắm hàng hóa thuộc danh mục mua sắm tập trung hoặc danh mục thuốc áp dụng hình thức đàm phán giá khỏi cơ chế tự quyết định mua sắm của đơn vị sự nghiệp công lập tự chủ nhóm 1, nhóm 2. Đồng thời, chỉnh lý khoản 7 Điều 34 tương ứng.
Đại biểu cũng đề nghị đưa vào Luật cơ chế cho phép cơ sở y tế chủ động mua thuốc tối đa 12 tháng khi mua sắm tập trung chưa có kết quả đấu thầu, tránh nguy cơ thiếu thuốc.
Minh bạch giá thuốc, thiết bị y tế và dữ liệu đấu thầu
Về kết nối, chia sẻ dữ liệu, đại biểu Huỳnh Kim Minh Tâm đề nghị xác định rõ đầu mối, thời hạn xử lý khi dữ liệu thiếu hoặc không thống nhất. Những thông tin đã được xác thực, còn giá trị cần được sử dụng lại, hạn chế yêu cầu các đơn vị cung cấp nhiều lần.
Đại biểu nhấn mạnh dữ liệu liên thông còn hỗ trợ đối chiếu thông tin mua sắm phục vụ giám định, thanh toán BHYT. Khi bệnh viện thiếu thuốc thuộc phạm vi Quỹ BHYT chi trả, người bệnh dù đủ điều kiện hưởng bảo hiểm vẫn có thể phải mua thuốc bên ngoài, tạo thêm áp lực tài chính, nhất là với người có hoàn cảnh khó khăn.
ĐBQH tham dự phiên thảo luận sáng 6/11. Ảnh: Media Quốc hội
Về xác định giá gói thầu, đại biểu đề nghị việc so sánh phải căn cứ cùng phạm vi cung cấp và điều kiện hợp đồng, xem xét cấu hình, số lượng, thời điểm, điều kiện giao hàng và các dịch vụ đi kèm. Đồng thời, cần làm rõ trách nhiệm về tính chính xác của dữ liệu, cách kiểm tra, đính chính khi có sai lệch.
Đại biểu Nguyễn Hồng Việt cũng đề nghị bỏ quy định tại điểm đ khoản 9 Điều 19 cho phép không công khai kết quả đàm phán giá theo yêu cầu của nhà cung cấp. Theo đại biểu, quy định này có thể dẫn đến cách hiểu quyền quyết định bảo mật thuộc về bên bán, chưa thống nhất với nội dung giao Bộ trưởng Bộ Y tế quyết định.
Đại biểu đề nghị việc bảo mật giá chỉ áp dụng đối với thị trường, không áp dụng trong hoạt động thanh tra, kiểm tra và phải công khai với cơ quan BHXH. Kết quả đàm phán giá của Bộ Y tế và các bệnh viện cần được chia sẻ để các cơ sở y tế tuyến dưới tham khảo.
Đối với giá gói thầu, đại biểu cho rằng dự thảo mới liệt kê các nguồn thông tin mà chưa thể hiện đầy đủ nguyên tắc xác định giá. Vì vậy, cần bổ sung yêu cầu giá gói thầu phù hợp với giá thị trường, yêu cầu chuyên môn và tham khảo giá trúng thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.
