Chặn doanh nghiệp đổi tên khoản thu để huy động vốn trái quy định
Thảo luận về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) sáng 30/10 trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, đại biểu Nguyễn Văn Huy (đoàn Hưng Yên) cho rằng cần làm rõ thời điểm được phép giao dịch, ngăn chặn tình trạng doanh nghiệp huy động tiền khi bất động sản chưa đủ điều kiện pháp lý.
Theo đại biểu, khoản 1 Điều 5 dự thảo nghiêm cấm kinh doanh bất động sản không đủ điều kiện; Điều 12 và Điều 19 quy định điều kiện đối với bất động sản có sẵn và bất động sản hình thành trong tương lai. Đặc biệt, khoản 5 Điều 18 quy định chủ đầu tư chỉ được thu tiền đặt cọc không quá 5% giá bán, cho thuê mua khi bất động sản đủ điều kiện đưa vào kinh doanh.
Phiên thảo luận ở hội trường sáng 30/10. Ảnh: Media Quốc hội
Tuy nhiên, thực tế có thể phát sinh tình trạng doanh nghiệp chưa hoàn thiện hồ sơ pháp lý nhưng vẫn tổ chức nhận đăng ký giữ chỗ, thu tiền thiện chí, tiền đặt chỗ hoặc ký các văn bản có tên gọi khác để huy động vốn từ khách hàng.
Đại biểu nhận định, nếu chỉ căn cứ vào tên gọi của văn bản hoặc khoản tiền doanh nghiệp thu thì việc xác định có phải giao dịch đặt cọc, huy động vốn trái quy định hay không sẽ gặp khó khăn. Khi dự án không thể triển khai hoặc không được phép bán, người mua thường là bên chịu rủi ro lớn nhất.
ĐBQH Nguyễn Văn Huy - Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên. Ảnh: Media Quốc hội
Vì vậy, đại biểu đề nghị bổ sung vào khoản 1 Điều 5 quy định nghiêm cấm nhận tiền đặt cọc, giữ chỗ, đăng ký nguyện vọng hoặc các khoản tiền khác có bản chất nhằm bảo đảm việc mua, thuê mua bất động sản khi chưa đủ điều kiện kinh doanh.
Đồng thời, cần quy định mọi thỏa thuận nhận tiền của khách hàng phải tuân thủ điều kiện, giới hạn và trình tự luật định, không phụ thuộc vào tên gọi của thỏa thuận.
Làm rõ cơ chế quản lý khoản tiền 5% để bảo vệ người mua
Liên quan đến khoản thu 5% giá trị hợp đồng và bảo vệ bên mua, thuê mua tại Điều 20, đại biểu Dương Khắc Mai (đoàn Lâm Đồng) cho rằng việc quy định khoản tiền này chỉ thực sự bảo đảm quyền lợi người mua khi làm rõ chủ thể kiểm soát tài khoản, chứng từ giải tỏa và phương án xử lý trong trường hợp chủ đầu tư mất khả năng thanh toán.
Đại biểu đề nghị quy định rõ nguyên tắc khoản tiền 5% phải được quản lý tách biệt, chỉ giải tỏa khi có căn cứ pháp lý chứng minh nghĩa vụ cấp giấy chứng nhận đã hoàn thành hoặc người mua tự thực hiện thủ tục theo quy định. Đồng thời, cần bảo đảm quyền hưởng lãi phát sinh, cơ chế hoàn trả và xử lý tranh chấp.
ĐBQH Dương Khắc Mai - Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng. Ảnh: Media Quốc hội
Cùng góp ý nội dung này, đại biểu Lương Thị Hoa (đoàn Thanh Hóa) đề nghị làm rõ chủ thể đứng tên tài khoản, thời điểm nộp tiền, bên chịu phí và cơ chế kiểm soát khoản tiền 5% còn lại của hợp đồng.
Đại biểu cũng lưu ý, việc người mua đồng ý tự làm thủ tục cấp giấy chứng nhận phải bảo đảm tính tự nguyện, đồng thời chủ đầu tư có trách nhiệm hoàn thành nghĩa vụ và bàn giao đầy đủ hồ sơ. Đối với bảo lãnh ngân hàng, cần phân biệt việc ngân hàng chấp thuận cấp bảo lãnh cho chủ đầu tư với việc phát hành bảo lãnh cho từng khách hàng, làm rõ trách nhiệm cung cấp thông tin và cam kết bảo lãnh khi người mua lựa chọn hình thức này.
ĐBQH Lương Thị Hoa - Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa.
Ngoài ra, đại biểu đề nghị bổ sung trách nhiệm và phương án xử lý khi quá thời hạn 8 ngày mà cơ quan quản lý chưa có phản hồi, tránh để các bên phải tự gánh rủi ro do sự chậm trễ trong quá trình giải quyết.
