Mở rộng mạng lưới hỗ trợ phụ nữ, trẻ em từ cơ sở
Sáng 17/6, tại Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV, bà Nguyễn Thị Nga - Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế) trình bày tham luận: Tăng cường phối hợp liên ngành trong tuyên truyền, vận động thực hiện công tác dân số và phát triển, chăm sóc sức khỏe phụ nữ và trẻ em góp phần xây dựng gia đình "5 không, 3 sạch, 3 an".
Theo bà Nguyễn Thị Nga, trong những năm qua, Đảng và Nhà nước luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác dân số và phát triển, chăm sóc sức khỏe phụ nữ, trẻ em cũng như xây dựng gia đình Việt Nam no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh. Nhiều chủ trương, chính sách quan trọng đã được ban hành, tạo hành lang pháp lý và nền tảng vững chắc cho việc nâng cao chất lượng dân số, chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, bảo vệ và phát triển toàn diện trẻ em.
Bà Nguyễn Thị Nga - Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế) trình bày tham luận.
Trên cơ sở đó, công tác phối hợp giữa ngành Y tế, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam cùng các bộ, ngành, địa phương đã đạt nhiều kết quả tích cực. Đặc biệt, thông qua sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành Y tế và Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, nhiều chương trình chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, giáo dục kỹ năng làm cha mẹ, hỗ trợ phụ nữ và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn đã được triển khai sâu rộng tại cộng đồng.
Những kết quả này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng dân số, cải thiện sức khỏe thể chất và tinh thần của phụ nữ, trẻ em mà còn trực tiếp hỗ trợ thực hiện các tiêu chí "không có trẻ em suy dinh dưỡng, bỏ học", bảo đảm "an toàn", "an tâm", "an sinh" trong xây dựng gia đình "5 không, 3 sạch, 3 an".
Bà Nga cho biết, công tác phối hợp giữa ngành Y tế, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam cùng các bộ, ngành, địa phương đã đạt nhiều kết quả tích cực.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác dân số và phát triển đang đối mặt với nhiều thách thức mới. Mức sinh của nước ta có xu hướng giảm nhanh và đã xuống dưới mức sinh thay thế. Nhiều địa phương, nhất là các đô thị và vùng kinh tế phát triển, đang đối mặt với tình trạng mức sinh thấp kéo dài. Tình trạng kết hôn muộn, sinh con muộn, sinh ít con hoặc không muốn sinh con ngày càng phổ biến trong một bộ phận giới trẻ.
Cùng với đó, quá trình già hóa dân số diễn ra nhanh chóng, đặt ra những yêu cầu mới đối với hệ thống chăm sóc sức khỏe, an sinh xã hội và phát triển nguồn nhân lực trong tương lai. Những biến đổi về kinh tế, xã hội, lối sống cũng như tác động của môi trường số đang ảnh hưởng ngày càng rõ nét đến đời sống gia đình, việc thực hiện chức năng chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ em và chăm sóc người cao tuổi.
Chăm sóc phụ nữ, trẻ em: Nền tảng cho phát triển bền vững
Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em cho rằng, gia đình là môi trường đầu tiên và quan trọng nhất để chăm sóc sức khỏe, nuôi dưỡng, giáo dục và bảo vệ mỗi con người. Chất lượng dân số, sức khỏe phụ nữ và trẻ em không chỉ là mục tiêu của ngành Y tế mà còn là nền tảng để xây dựng gia đình tiến bộ, văn minh, ấm no, hạnh phúc và phát triển bền vững.
Để tiếp tục phát huy hiệu quả công tác phối hợp trong thời gian tới, bà Nga đề xuất nhiều nhóm giải pháp trọng tâm.
Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em Nguyễn Thị Nga.
Trước hết, cần đẩy mạnh truyền thông, vận động nâng cao nhận thức của người dân về dân số và phát triển, chăm sóc sức khỏe phụ nữ, trẻ em, bình đẳng giới, phòng chống bạo lực gia đình và xây dựng gia đình hạnh phúc. Các nội dung này cần được lồng ghép hiệu quả trong triển khai Cuộc vận động "Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch, 3 an".
Đồng thời, tăng cường phối hợp giữa ngành Y tế, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, ngành Giáo dục, các cơ quan truyền thông và chính quyền địa phương nhằm xây dựng các chiến dịch truyền thông phù hợp với từng nhóm đối tượng và từng vùng miền.
Một yêu cầu quan trọng khác là đổi mới tư duy phối hợp từ xử lý vụ việc sang phòng ngừa chủ động. Theo đó, các cơ quan cần tăng cường trách nhiệm trong phát hiện, thông báo, tố giác hành vi xâm hại phụ nữ và trẻ em; đồng thời quản lý, hỗ trợ kịp thời các nhóm trẻ em có nguy cơ cao bị bạo lực, bóc lột hoặc bỏ rơi. Trách nhiệm của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân cần được phân công rõ ràng, gắn với cơ chế trao đổi, cập nhật thông tin thường xuyên.
Bà Nguyễn Thị Nga cũng đề nghị tiếp tục hoàn thiện và nâng cao chất lượng các dịch vụ hỗ trợ phụ nữ và trẻ em; tăng cường kết nối giữa ngành Y tế, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và các cơ quan liên quan trong cung cấp dịch vụ tư vấn, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ tâm lý, công tác xã hội và bảo vệ khẩn cấp khi cần thiết.
Đặc biệt, cần quan tâm phát triển các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần, tư vấn tâm lý, công tác xã hội; nâng cao năng lực cho đội ngũ cung cấp dịch vụ tại cơ sở. Đồng thời phát huy hiệu quả các mô hình hỗ trợ cộng đồng như "Nhà an toàn cho phụ nữ và trẻ em", địa chỉ tin cậy, mô hình giáo dục làm cha mẹ và chăm sóc phát triển trẻ em.
"Trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, đầu tư cho phụ nữ, trẻ em và gia đình chính là đầu tư cho tương lai dân tộc. Công tác dân số và phát triển, chăm sóc sức khỏe phụ nữ, trẻ em cần tiếp tục được đặt trong tổng thể các chính sách phát triển con người, phát triển gia đình và phát triển bền vững. Trong đó, tăng cường phối hợp liên ngành là giải pháp then chốt nhằm thực hiện hiệu quả các mục tiêu của Cuộc vận động "Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch, 3 an", góp phần vun đắp các giá trị gia đình Việt Nam tiến bộ, văn minh, ấm no và hạnh phúc trong giai đoạn mới", bà Nguyễn Thị Nga nhấn mạnh.
