Đau lưng sau sinh: Nguyên nhân và cách phục hồi an toàn

Sức khỏe sinh sản
SKĐS - Đau lưng sau sinh liên quan đến thay đổi cơ thể và tư thế chăm sóc trẻ. Phục hồi phù hợp giúp giảm áp lực cột sống.

Đau lưng sau sinh là vấn đề nhiều phụ nữ gặp phải trong những tuần hoặc tháng đầu sau khi sinh con. Những thay đổi về cơ, khớp trong thai kỳ, quá trình chuyển dạ và thói quen chăm sóc trẻ có thể khiến vùng thắt lưng chịu thêm áp lực.

Hiểu rõ nguyên nhân và lựa chọn phương pháp phục hồi phù hợp giúp sản phụ cải thiện vận động, hạn chế tình trạng đau kéo dài.

1. Nguyên nhân gây đau lưng sau sinh ở phụ nữ

Đau lưng sau sinh: Nguyên nhân và cách phục hồi an toàn - Ảnh 1.

Đau lưng sau sinh là tình trạng rất phổ biến, ảnh hưởng từ 50% đến hơn 70% phụ nữ sau khi sinh nở. Ảnh minh họa AI

Đau lưng sau sinh thường do nhiều yếu tố phối hợp, từ thay đổi cơ thể trong thai kỳ đến thói quen vận động sau sinh.

Thay đổi nội tiết và cơ xương khớp

Trong thai kỳ, hormone relaxin góp phần làm mềm mô liên kết, tăng độ linh hoạt của khớp và dây chằng vùng chậu, hỗ trợ quá trình sinh nở. Những thay đổi này có thể ảnh hưởng đến khả năng chịu tải của vùng thắt lưng và khung chậu. Tuy nhiên, relaxin không phải nguyên nhân trực tiếp duy nhất gây đau lưng sau sinh.

Suy giảm sức mạnh cơ bụng và cơ sàn chậu

Sự phát triển của thai nhi khiến thành bụng giãn ra. Một số phụ nữ gặp tình trạng tách cơ thẳng bụng (diastasis recti), ảnh hưởng đến chức năng cơ bụng và khả năng kiểm soát thân mình, khiến vùng thắt lưng dễ mỏi.

Tư thế chăm sóc trẻ chưa phù hợp

Thường xuyên cúi người khi bế trẻ, thay tã, cho con bú hoặc bế trẻ lệch một bên có thể làm tăng áp lực lên cơ lưng. Thiếu ngủ, mệt mỏi và ít vận động cũng có thể khiến tình trạng đau nhức kéo dài hơn.

2. Cách cải thiện đau lưng sau sinh bằng điều chỉnh tư thế

Thay đổi thói quen sinh hoạt là bước quan trọng giúp hạn chế áp lực lên vùng thắt lưng trong quá trình chăm sóc trẻ.

Khi bế trẻ: Sản phụ nên đứng gần trẻ, gập đầu gối và hạ thấp trọng tâm thay vì cúi gập lưng. Khi nâng trẻ, giữ bé sát cơ thể và sử dụng sức của chân để đứng lên. Tránh xoay vặn thân người đột ngột khi đang bế trẻ.

Khi cho con bú: Nên chọn ghế có tựa lưng, đặt hai bàn chân trên mặt sàn hoặc bệ kê. Có thể sử dụng gối hỗ trợ để đưa trẻ lên ngang tầm ngực, hạn chế cúi người về phía trước trong thời gian dài.

Khi thay tã và chăm sóc trẻ: Ưu tiên sử dụng bàn thay tã có độ cao phù hợp, tránh cúi gập lưng liên tục. Khi cần lấy đồ dưới thấp, nên gập đầu gối và giữ lưng ở tư thế thoải mái.

Những điều chỉnh này giúp giảm tải cho vùng lưng dưới, đồng thời hạn chế các động tác gây căng cơ lặp đi lặp lại.

3. Bài tập phục hồi đau lưng sau sinh an toàn

Vận động nhẹ nhàng giúp sản phụ từng bước phục hồi sức mạnh cơ bụng và khả năng kiểm soát thân mình. Phụ nữ sinh thường không biến chứng có thể bắt đầu hoạt động nhẹ khi cảm thấy sẵn sàng. Người sinh mổ hoặc có biến chứng cần hỏi ý kiến bác sĩ.

Một số bài tập có thể áp dụng:

  • Nghiêng khung chậu: Nằm ngửa, co gối, siết nhẹ cơ bụng và ép phần thắt lưng xuống sàn. Giữ 3 - 5 giây rồi thả lỏng.
  • Co cơ bụng sâu: Nằm hoặc ngồi thoải mái, thở ra và nhẹ nhàng siết cơ bụng dưới, tránh nín thở.
  • Đi bộ nhẹ: Bắt đầu với quãng ngắn, tăng dần thời gian tùy khả năng hồi phục.

Không nên vội tập gập bụng, plank hoặc vận động cường độ cao. Nếu đau tăng, nặng vùng chậu hoặc són tiểu khi tập, cần dừng lại và tham khảo ý kiến chuyên môn.

4. Khi nào đau lưng sau sinh cần đi khám?

Không phải mọi trường hợp đau lưng sau sinh đều đáng lo ngại. Tuy nhiên, sản phụ nên đi khám nếu cơn đau kéo dài, ngày càng tăng hoặc ảnh hưởng đến sinh hoạt, đặc biệt khi kèm sốt, ớn lạnh và mệt mỏi bất thường.

Cần đến cơ sở y tế cấp cứu nếu xuất hiện các dấu hiệu:

  • Tê hoặc mất cảm giác vùng bẹn, cơ quan sinh dục và quanh hậu môn.
  • Bí tiểu, khó tiểu hoặc mất kiểm soát đại tiểu tiện.
  • Yếu chân tiến triển hoặc mất cảm giác ở chân. Đây có thể là dấu hiệu chèn ép thần kinh nghiêm trọng, cần được đánh giá khẩn cấp.

Đau lưng sau sinh có thể cải thiện nhờ điều chỉnh tư thế và vận động phù hợp. Nếu triệu chứng kéo dài, sản phụ nên thăm khám để xác định nguyên nhân và được tư vấn điều trị.

Đau lưng sau sinh: Nguyên nhân và cách phục hồi an toàn - Ảnh 3.Phụ nữ mang thai bị ốm nghén nặng nên cảnh giác với nguy cơ trầm cảm sau sinh

SKĐS - Phụ nữ bị ốm nghén, buồn nôn và nôn mửa nghiêm trọng trong giai đoạn đầu thai kỳ có thể đối mặt với nguy cơ trầm cảm sau sinh cao hơn. Do đó người mẹ cần được sàng lọc sớm và hỗ trợ sức khỏe tâm thần sau sinh.








Ý kiến của bạn