1. Nhận diện sớm các tín hiệu cầu cứu từ cơ thể
Mặc dù nhiều trường hợp biến cố tim mạch như ngừng tim và đột quỵ xảy ra đột ngột mà không có bất kỳ dấu hiệu báo trước nào, nhưng thực tế một số người vẫn có thể xuất hiện các triệu chứng cảnh báo sớm trước đó vài giờ, vài ngày hoặc vài tuần. Nhân viên văn phòng tuyệt đối không được chủ quan trước các biểu hiện bất thường sau đây của cơ thể:
- Cảm giác đau tức ngực, hồi hộp hoặc đánh trống ngực kéo dài liên tục.
- Khó thở một cách bất thường, choáng váng hoặc đột ngột bị ngất, đặc biệt là ngất khi đang gắng sức.
- Lên cơn co giật không rõ nguyên nhân kèm theo trạng thái mệt mỏi bất thường.
- Gia đình có tiền sử có người thân bị đột tử trước tuổi 50.
Tình trạng ngất không rõ nguyên nhân ở người trẻ luôn là một dấu hiệu báo động đỏ, cần được đi khám chuyên khoa tim mạch ngay lập tức vì đây rất có thể là biểu hiện của các rối loạn nhịp tim nguy hiểm.
Một cơn đau ngực bất thường, khó thở hoặc đột ngột méo miệng, yếu liệt tay chân có thể là tín hiệu cấp cứu.
2. Quy tắc BE FAST giúp phát hiện nhanh cơn đột quỵ
Đột quỵ và ngừng tim tuy là hai tình trạng bệnh lý hoàn toàn khác nhau nhưng đều thuộc nhóm cấp cứu y khoa tối khẩn cấp. Để nhận diện nhanh chóng một cơn đột quỵ nhằm tận dụng thời gian vàng, dân văn phòng cần thuộc lòng quy tắc BE FAST sau đây:
- B - Balance (Thăng bằng): Người bệnh bị mất thăng bằng hoặc chóng mặt dữ dội một cách đột ngột.
- E - Eyes (Mắt): Triệu chứng mờ mắt hoặc mất thị lực hoàn toàn xuất hiện đột ngột.
- F - Face (Khuôn mặt): Gương mặt bị mất cân đối, có biểu hiện méo miệng rõ rệt.
- A - Arm (Tay chân): Cảm giác yếu hoặc tê cứng một bên tay, chân khiến không thể nâng lên được.
- S - Speech (Ngôn ngữ): Gặp khó khăn trong giao tiếp, nói khó, nói ngọng hoặc đột nhiên không nói được.
- T - Time (Thời gian): Hãy gọi ngay cấp cứu 115 lập tức, tuyệt đối không chần chừ chờ đợi triệu chứng tự hết.
Ngoài ra, cơn đột quỵ còn có thể đi kèm triệu chứng đau đầu dữ dội đột ngột hoặc rơi vào trạng thái rối loạn ý thức.
3. Quy trình xử trí khẩn khi phát hiện người bị ngừng tim
Khi đối mặt với một ca ngừng tim, đây là thời điểm mà “từng giây từng phút đều quý giá hơn vàng” để cứu sống một mạng người. Quy trình sơ cứu ban đầu cần được kích hoạt ngay lập tức theo các bước:
Bước 1: Tiến hành kiểm tra nhanh xem người bệnh có đáp ứng (còn tỉnh táo) hay không.
Bước 2: Gọi điện ngay cho lực lượng cấp cứu 115 để yêu cầu hỗ trợ y tế khẩn cấp.
Bước 3: Nếu quan sát thấy người bệnh không thở bình thường hoặc chỉ thở ngáp cá, hãy tiến hành ép tim ngoài lồng ngực ngay lập tức. Kỹ thuật ép phải đảm bảo tần số khoảng 100–120 lần/phút với độ sâu từ 5-6 cm đối với người lớn.
Bước 4: Nếu tại cơ quan có trang bị máy sốc điện tự động (AED), hãy sử dụng càng sớm càng tốt theo đúng hướng dẫn phát ra từ máy.
Bước 5: Duy trì liên tục các thao tác hồi sức tim phổi (CPR) này cho đến khi nhân viên y tế 115 đến tiếp nhận người bệnh.
Dân văn phòng, kể cả người trẻ, không nên chủ quan trước những dấu hiệu này bởi đột quỵ và ngừng tim có thể diễn tiến nhanh, đe dọa tính mạng nếu chậm trễ xử trí.
4. Các biện pháp chủ động phòng bệnh cho dân công sở
Để tự bảo vệ bản thân, mỗi nhân viên văn phòng nên duy trì thói quen đo huyết áp thường xuyên, kiểm soát tốt chỉ số đường huyết và mỡ máu. Hãy thiết lập chế độ dinh dưỡng lành mạnh, tránh đồ ăn nhanh nhiều dầu mỡ, uống đủ nước, ngủ đủ giấc và hạn chế stress. Tuyệt đối không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia và nước tăng lực. Đồng thời, nên dành tối thiểu 30 phút mỗi ngày để tập thể dục và cứ sau mỗi 30-60 phút ngồi làm việc nên đứng dậy đi lại nhẹ nhàng.
Đối với xã hội, việc phổ cập rộng rãi kỹ năng hồi sức tim phổi (CPR) cũng như triển khai lắp đặt máy sốc điện tự động (AED) tại các tòa nhà văn phòng, trung tâm thương mại, hay nhà ga sẽ góp phần nâng cao đáng kể cơ hội được cứu sống của người bệnh khi có biến cố xảy ra. Ngay khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, cần đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế gần nhất có khả năng cấp cứu chuyên sâu trong thời gian ngắn nhất.
