Có lẽ trong cuộc đời mỗi con người, ít nhất cũng phải một lần “nếm” cái cảm giác bị cơn đau đầu hành hạ. Người ta ước tính khoảng 70% dân số đã từng bị một lần đau đầu. Trong số nguyên nhân khiến bệnh nhân phải đi khám bệnh thì đau đầu chiếm 5 - 6% và tại các khoa cấp cứu, tỷ lệ bệnh nhân vào cấp cứu vì đau đầu chiếm khoảng 2%.
Các cấu trúc nhạy cảm với đau đớn trong và ngoài hộp sọ
Có nhiều cấu trúc nhạy cảm với đau đớn trong hộp sọ con người như da đầu, mạch máu da đầu, các cơ đầu và cổ, các xoang tĩnh mạch lớn, các động mạch của màng não, các động mạch lớn của não, các sợi nhạy cảm đau của các dây thần kinh sọ V, IX và X, các phần của màng cứng ở đáy của não. Các thành phần này thường rất nhạy cảm khi bị kích thích và gây những cơn đau đầu từ nhẹ đến nặng.
 Phình động mạch não là một trong những nguyên nhân gây đau đầu. |
Nguyên nhân gây đau đầu rất đa dạng
Như vậy, nguyên nhân của đau đầu vô cùng phong phú và đa dạng, có khi chỉ là những cơn đau đầu thông thường, thậm chí có thể tự khỏi mà không cần điều trị cho đến những cơn đau đầu là biểu hiện của những bệnh nguy hiểm chết người như xuất huyết não, u não, phình mạch não,…
 Chụp cộng hưởng từ cho bệnh nhân tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Ninh. Ảnh: Huy Dũng |
Biểu hiện của cơn đau đầu “nguy hiểm”
Những cơn đau đầu có những biểu hiện bất thường như: Đau đầu dữ dội, đau đầu dai dẳng, đau đầu kèm buồn nôn, nôn, sốt cao, đau đầu kèm đau khối cơ vùng gáy, đau đầu kèm giảm hoặc mất thị lực, thính lực, đau đầu đáp ứng kém với điều trị, đau đầu kèm co giật, đau đầu kèm suy giảm trí nhớ nhanh hoặc kèm các dấu hiệu của tai biến mạch não như rối loạn ý thức, nói ngọng, liệt tay chân…. Đau đầu ở bệnh nhân tuổi trên 50, ở người có bệnh tăng huyết áp, tiểu đường, mỡ máu tăng, đau đầu nhiều ở người có bệnh tim, người đang phải dùng các thuốc chống đông cho van tim nhân tạo…, đau đầu ở người có tiền sử hoặc đang điều trị viêm tai giữa, viêm tai xương chũm.
Làm gì khi có biểu hiện đau đầu bất thường?
Khi có biểu hiện đau đầu khác thường, nên đến ngay bệnh viện để khám cụ thể và dùng các phương tiện cận lâm sàng như chụp cắt lớp thường, chụp cộng hưởng từ, chụp cắt lớp đa dãy để xác định nguyên nhân. Các nguyên nhân gây đau đầu đặc biệt hay bị bỏ sót là dị dạng mạch não ở người trẻ và tụ máu dưới màng cứng mạn tính ở người già. Không nên vội quycho đau đầu là do “thời tiết”, do thiếu máu não”, do “hội chứng tiền đình”…trước khi đã được các thầy thuốc khám và loại trừ các nguyên nhân gây đau đầu nguy hiểm kể trên.
Thạc sĩ Vũ Đức Định